0111-KDIB3-3.4013.161.2026.2.AM

Interpretacja indywidualna - stanowisko nieprawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku akcyzowym jest nieprawidłowe.

 

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

 

Państwa wniosek z 14 maja 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej wpłynął 20 maja 2026 r. Uzupełnili go Państwo - w odpowiedzi na wezwanie - pismem z 30 czerwca 2026 r. (wpływ 2 lipca 2026 r.). Treść wniosku jest następująca:

 

Opis stanu faktycznego

Spółka wpisana jest do rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego, prowadzonego przez (…) pod numerem KRS (…), a także posiada NIP: (…), REGON: (…) oraz kapitał zakładowy w wysokości (…) zł.

Spółka powstała w wyniku przekształcenia spółki (…) (KRS: …), do którego to przekształcenia doszło na podstawie (…).

Przedmiotem działalności Spółki jest między innymi produkcja i rozlew napojów spirytusowych (…) objętych pozycją CN 2208 oraz rozlew pozostałych napojów fermentowych (…) o kodzie CN 2206. Zgodnie z nomenklaturą PKD - przedmiotem przeważającej działalności Spółki jest (PKD-11.07.Z) - produkcja napojów bezalkoholowych; produkcja wód mineralnych i pozostałych wód butelkowanych.

Na podstawie decyzji (…) z dnia (…) r., wydanej przez Naczelnika Urzędu Celnego (…) - Spółce jako podmiotowi prowadzącemu skład podatkowy nadano numer akcyzowy - (…).

Spółka prowadzi skład podatkowy. Skład ten prowadzony jest na podstawie decyzji zezwalającej Spółce na prowadzenie składu podatkowego w (…). Numer akcyzowy składu podatkowego to (…).

Działając na podstawie art. 85 ust. 1 pkt 1 Ustawy o podatku akcyzowym, właściwy organ podatkowy, każdorazowo na wniosek Spółki, wydał Spółce decyzje określające normy dopuszczalnych ubytków wyrobów akcyzowych w stosunku do napojów fermentowych CN 2206 00 oraz alkoholu etylowego nieskażonego i pozostałych wyrobów alkoholowych o dowolnej mocy objętych pozycją CN 2207 oraz CN 2208.

Napoje spirytusowe z grupy CN 2208 90 69, produkowane są według procesu technologicznego, którego schemat logistyczno-produkcyjny obejmuje:

Etap I przyjęcie alkoholu - (…)

Etap II przelanie alkoholu ze zbiorników do paletopojemnika

Etap III proces produkcyjny

Przedmiotowy schemat w postaci grafu stanowi załącznik nr 1 do wniosku.

W ramach procesu produkcyjnego mogą powstać ubytki, od których zgodnie z art. 8 ust. 3 Ustawy o podatku akcyzowym naliczany jest podatek akcyzowy z uwzględnieniem zwolnienia obejmującego indywidualnie ustalone dopuszczalne normy ubytków w trybie art. 30 ust. 4 pkt 1 lit. a ww. ustawy.

Standardowy proces produkcyjny napojów spirytusowych przebiega w następujący sposób: (…).

Zaznaczyć należy, że zgodnie z planami produkcyjnymi, opartymi na zamówieniu każdorazowo:

   - ilość alkoholu etylowego wydawanego do produkcji potwierdzana jest dokumentem wydania (DW) akceptowanym przez pracownika organu celno-skarbowego,

   - ubytki, w stosunku do których stosowane jest zwolnienie w myśl art. 30 ust. 4 pkt 1 lit. a ustawy AKC Spółka uwzględnia są na poziomie wynikającym decyzji ustalających dopuszczalne normy ubytków.

Incydent

W dniach (…) r. miała miejsce wyjątkowa sytuacja polegająca na tym, że w ramach II etapu procesu tj. podczas przelewania alkoholu ze zbiornika (…) do paletopojemnika uszkodzeniu uległo uszczelnienia znajdujące się za pompą.

W wyniku awarii uszczelnienia nastąpił wyciek (…) kg alkoholu etylowego na posadzkę.

Ilość ubytku została obliczona na podstawie porównania formalnie udokumentowanej:

- ilości alkoholu etylowego przyjętego;

- ilości alkoholu etylowego zużytego do produkcji;

- ilości alkoholu etylowego, który pozostał po rozlewie i został zwrócony na magazyn surowców w składzie podatkowym.

Procesowo wydanie wyrobu akcyzowego do zużycia, jak również zwrot do magazynu surowców jest realizowany z zachowaniem warunków formalnych tj. ilość alkoholu etylowego wydanego w tym wypadku do produkcji napojów (…) została potwierdzona na (…) przez funkcjonariusza celnego, jak również finalny zwrot alkoholu etylowego po rozlewie nastąpił do zbiornika posadowionego w składzie podatkowym, które został zaplombowany przez funkcjonariusza celnego.

Ubytek został stwierdzony niezwłocznie po zakończeniu zlewania pozostałego alkoholu do paletopojemników. Natomiast miejsce ubytku zostało zlokalizowane po wypełnieniu opróżnionego zbiornika wodą, co uwidoczniło miejsce rozszczelnienia.

Niniejsze zdarzenie zostało udokumentowane dokumentem wydania (…) podpisanym przez funkcjonariusza celnego, który stanowi załącznik nr 2 do wniosku.

Dokument został opatrzony adnotacją „awaria uszczelnienia - wyciek”. Owe działanie nastąpiło niezwłocznie, bowiem Wnioskodawca prowadzi bieżący monitoring i zareagował niezwłocznie po ujawnieniu nieprawidłowości.

Zaznaczyć należy, że w Spółce obowiązuje Procedura (…) r. dotycząca zakładu produkcyjnego (…). Celem procedury jest zapewnienie sprawności technologicznej maszyn i urządzeń wykorzystywanych do prowadzenia procesu produkcji.

 

Kluczowe w tym zakresie są postanowienia pkt 3.4 Procedury dotyczące zasad konserwacji i remontów, a mianowicie:

   - w przypadku przekazania do eksploatacji nowych urządzeń należy określić wymagania dotyczące ich konserwacji,

   - dla każdej maszyny/urządzenia prowadzony jest rejestr napraw i konserwacji,

   - przegląd maszyn i urządzeń odbywa się przynajmniej raz do roku w terminie ustalonym przez Kierownika Utrzymania Ruchu przez osoby przez niego wyznaczone bądź też firmy zewnętrzne,

   - konserwacja i naprawy należy prowadzić w taki sposób aby nie zagrażały bezpieczeństwu żywności,

   - po zakończeniu konserwacji należy przeprowadzić czyszczenie maszyny/urządzenia potwierdzające, że maszyny nie będą stanowić zagrożenia związanego z zanieczyszczeniem produktu,

   - materiały stosowane do konserwacji, naprawy awarii, które mogą mieć styczność z produkowanym wyrobem np. smar muszą być dopuszczone do kontaktu z żywnością, oraz muszą być określone pod względem zawartości alergenów,

   - pomieszczenia Działu Utrzymania Ruchu należy utrzymywać w porządku i objąć środkami kontroli zapobiegającymi zanieczyszczeniu produktu.

 

Wnioskodawca bezwzględnie przestrzega obowiązujących zasad, czego wyrazem jest (…) zgodnie, z którą wprowadzony do użytku (…) r. zbiornik (…), którego dotyczy awaria:

1) przeszedł kontrolę:

- gruszki - rozpryskowe myjące,

- uszczelnienia mechaniczne pomp

- stan techniczny pomp

- napędy pneumatyczne zaworów

2) przeszedł naprawę/wymianę:

- uszczelnienia zaworów

- uszczelnienia połączeń śrubunkowych.

Wyżej opisana (…) r. stanowi załącznik nr 3 do wniosku.

Zgodnie z najlepszą wiedzą Wnioskodawca przeprowadził w dniu (…) r. a więc przed datą awarii, okresową kontrolę i naprawę/wymianę uszkodzonych części linii produkcyjnej. Pozytywna weryfikacja stanu faktycznego maszyn i urządzeń, która została dokonana i potwierdzona przez wykwalifikowanych pracowników Spółki pozwalała na uruchomienie procesu produkcyjnego.

Uznać zatem należy, że spełnione zostały zasady należytej staranności, które miały na celu ograniczenie mogących wystąpić awarii.

Zdarzenie losowe jakie wystąpiło w tej sprawie, a mianowicie awaria uszczelnienia - wyciek będący przyczyną powstania ubytku alkoholu etylowego stanowiło nieprzewidywalne zdarzenie, na którym nie zawarzył czynnik „ludzki”. W szczególności sytuacja była spowodowana okolicznościami niemożliwymi do przewidzenia, których nie można było uniknąć. Ponadto co ważne nie była skutkiem zaniedbań eksploatacyjnych, technicznych lub organizacyjnych, bowiem wszelkie działania produkcyjne przebiegły zgodnie z obowiązującym procesem i zgodnie z zasadami dochowania należytej staranności.

18 czerwca 2026 r. zostało do Państwa wystosowane wezwanie do uzupełnienia wniosku, w odpowiedzi na które wskazali Państwo:

   - Pytanie nr 1: „Jaki jest kod CN alkoholu etylowego będącego przedmiotem wniosku?”.

Odpowiedź: „Przedmiotem wniosku jest alkohol etylowy objęty pozycją CN 2207”.

   - Pytanie nr 2: „Wskazali Państwo we wniosku „W dniach (…) r. miała miejsce wyjątkowa sytuacja polegająca na tym, że w ramach II etapu procesu tj. podczas przelewania alkoholu ze zbiornika buforowego nr 1 (przejściowego) do paletopojemnika uszkodzeniu uległo uszczelnienia znajdujące się za pompą”. Proszę wyjaśnić jak należy rozumieć sformułowanie „w dniach (…) r.” - czy to oznacza, że uszczelnienie uległo uszkodzeniu (…) r. i przez trzy dni następował wyciek alkoholu, czy też w tych dniach odbywał się II etap procesu produkcyjnego, w trakcie którego doszło do awarii uszczelnienia i nie są Państwo w stanie wskazać konkretnego dnia w którym doszło do awarii i wycieku alkoholu?”.

Odpowiedź: „Ubytek został stwierdzony niezwłocznie po zakończeniu zlewania pozostałego po rozlewie (…). alkoholu do paletopojemników. Nie Jesteśmy w stanie określić konkretnego dnia wystąpienia awarii. Uszkodzenie było na tyle „niewielkie”, że podczas eksploatacji zbiornika nie było widać powstającego ubytku”.

   - Pytanie nr 3: „Czy podczas procesu produkcji na bieżąco monitorują Państwo prawidłowość działania wykorzystywanej instalacji? Jeżeli tak to proszę wskazać w jaki sposób to się odbywa, a jeżeli nie, proszę wskazać z jakiego powodu?”.

Odpowiedź: „W czasie trwania procesu produkcyjnego realizowana jest wizualna ocena prawidłowości działania instalacji, w tym obejmująca roztankowanie alkoholu”.

   - Pytanie nr 4: „W jaki sposób został zidentyfikowano wyciek alkoholu etylowego?”.

Odpowiedź: „Ubytek został stwierdzony niezwłocznie po zakończeniu zlewania pozostałego alkoholu do paletopojemników. Natomiast miejsce ubytku zostało zlokalizowane po wypełnieniu opróżnionego zbiornika wodą, co uwidoczniło miejsce rozszczelnienia”.

   - Pytanie nr 5: „Jak długo użytkowany jest zbiornik (…), który uległ awarii?”.

Odpowiedź: „Zbiornik buforowy jest użytkowany w zakładzie od (…) r.”.

   - Pytanie nr 6: „Jak często dokonywane są kontrole maszyn i urządzeń? Czy są one wykonywane cyklicznie czy są one związane z jakimś zdarzeniem?”.

Odpowiedź: „W Spółce obowiązuje Procedura (…) dotycząca zakładu produkcyjnego (…). Celem procedury jest zapewnienie sprawności technologicznej maszyn i urządzeń wykorzystywanych do prowadzenia procesu produkcji.

Kluczowe w tym zakresie są postanowienia pkt 3.4 Procedury dotyczące zasad konserwacji i remontów, a mianowicie:

   - w przypadku przekazania do eksploatacji nowych urządzeń należy określić wymagania dotyczące ich konserwacji,

   - dla każdej maszyny/urządzenia prowadzony jest rejestr napraw i konserwacji,

   - przegląd maszyn i urządzeń odbywa się przynajmniej raz do roku w terminie ustalonym przez Kierownika Utrzymania Ruchu przez osoby przez niego wyznaczone bądź też firmy zewnętrzne,

   - konserwacja i naprawy należy prowadzić w taki sposób aby nie zagrażały bezpieczeństwu żywności,

   - po zakończeniu konserwacji należy przeprowadzić czyszczenie maszyny/urządzenia potwierdzające, że maszyny nie będą stanowić zagrożenia związanego z zanieczyszczeniem produktu,

   - materiały stosowane do konserwacji, naprawy awarii, które mogą mieć styczność z produkowanym wyrobem np. smar muszą być dopuszczone do kontaktu z żywnością, oraz muszą być określone pod względem zawartości alergenów,

   - pomieszczenia Działu Utrzymania Ruchu należy utrzymywać w porządku i objąć środkami kontroli zapobiegającymi zanieczyszczeniu produktu.

Wnioskodawca bezwzględnie przestrzega obowiązujących zasad, czego wyrazem jest (…) zgodnie, z którą wprowadzony do użytku (…) r. zbiornik (…), którego dotyczy awaria:

1) przeszedł kontrolę:

- gruszki - rozpryskowe myjące,

- uszczelnienia mechaniczne pomp

- stan techniczny pomp

- napędy pneumatyczne zaworów

2) przeszedł naprawę/wymianę:

- uszczelnienia zaworów

- uszczelnienia połączeń śrubunkowych.

Wyżej opisana (…) stanowi załącznik nr 3 do wniosku.

Przeglądy wykonywane są cyklicznie, zgodnie z założonym harmonogramem dwa razy w roku, tj. w maju oraz listopadzie”.

   - Pytanie nr 7: „Kiedy miała miejsce ostatnia kontrola uszczelnienia zbiornika buforowego nr 1 przed kontrolą, która miała miejsce (…) r.?”.

Odpowiedź: „Ostatnia kontrola uszczelnienia zbiornika (…) przed kontrolą w dniu (…). , która obejmowała uszczelnienie zaworów i uszczelnienie połączeń śrubunkowych zbiornika (…) miała miejsce (…) r.”.

   - Pytanie nr 8: „Proszę opisać w jaki sposób dokonywana jest weryfikacja szczelności uszczelnienia wykorzystywanych przez Państwa urządzeń (w szczególności zbiornika, który uległ awarii) podczas przeprowadzanych kontroli?”.

Odpowiedź: „Weryfikacja szczelności zbiorników w tym zbiornika, który uległ awarii odbywa się poprzez:

- ocenę wizualną stanu uszczelnień realizowaną przez pracownika Działu (…);

- przeprowadzenie próby szczelności instalacji przy pomocy cieczy tj. wody w procesie mycia - dezynfekcji”.

   - Pytanie nr 9: „Czy uszczelnienie, które uległo awarii, było przedmiotem naprawy/wymiany podczas kontroli, która miała miejsce (…) r.?”.

Odpowiedź: „Tak, co zostało wyjaśnione we wniosku i pkt 6 powyżej”.

    - Pytanie nr 10: „Jeżeli uszczelnienie, które uległo awarii, było przedmiotem naprawy/wymiany podczas kontroli, która miała miejsce (…) r., to proszę wskazać:

 a) Z jakiego powodu było wymieniane to uszczelnienie?

Odpowiedź: „Powodem wymiany były działania profilaktyczne”.

 b) Co dokładnie zostało wymienione?

Odpowiedź: „Wymiana obejmowała uszczelnienie śrubunku”.

 c) Czy po wymianie uszczelnienia była weryfikowana jego szczelność i prawidłowość dokonania wymiany? W jaki sposób”.

Odpowiedź: „Tak, przeprowadzona została próba szczelności instalacji przy pomocy cieczy, tj. wody w procesie mycia - dezynfekcji”.

   - Pytanie nr 11: „Jeżeli uszczelnienie, które uległo awarii, nie było przedmiotem naprawy/wymiany podczas kontroli, która miała miejsce (…) r., to proszę wskazać:

a) Kiedy była jego ostatnia wymiana?

b) Czy wcześniej były zauważalne jakiekolwiek okoliczności świadczące o konieczności wymiany?

c) Czy po dokonaniu wymiany uszczelnienia była weryfikowana jego szczelność i prawidłowość dokonania wymiany? W jaki sposób?”.

Odpowiedź: „Nie dotyczy w związku z odpowiedzią nr 6 i 9 powyżej”.

   - Pytanie nr 12: „Jak często są wymieniane uszczelnienia w posiadanych przez Państwa zbiornikach?”.

Odpowiedź: „Uszczelnianie posiadanych przez nas zbiorników odbywa się przynajmniej raz w roku w ramach przeglądu obejmującego również wymiany profilaktyczne. Wnioskodawca przestrzega w ten sposób zasad należytej staranności, które mają na celu ograniczenie mogących wystąpić awarii”.

   - Pytanie nr 13: „Czy pomiędzy wykonywanymi kontrolami weryfikują Państwo prawidłowość działania urządzeń wykorzystywanych w zakładzie (w tym w szczególności zbiorników), w tym ich szczelności? Jeżeli tak to proszę wskazać jak często i w jaki sposób jest przeprowadzana weryfikacja?”.

Odpowiedź: „Tak, stale przeprowadzana jest ocena wizualna instalacji oraz realizowane są próby szczelności instalacji przy pomocy cieczy tj. wody w procesie mycia - dezynfekcji”.

   - Pytanie nr 14: „Czy w Państwa zakładzie zdarzały się wcześniej podobne incydenty? Jakie były ich powody?”.

Odpowiedź: „Nie zdarzały się. Jest to jedyny incydent opisany we wniosku”.

Pytanie

Czy opisaną we wniosku awarię uszczelnienia, która spowodowała wyciek alkoholu etylowego i została potwierdzona przez funkcjonariusza celnego, można uznać za zdarzenie losowe lub siłę wyższą skutkujące prawem do zwolnienia od akcyzy na podstawie art. 30 ust. 3 Ustawy o podatku akcyzowym?

Państwa stanowisko w sprawie

Wnioskodawca stoi na stanowisku, że powstałe w wyżej opisanych okolicznościach awarii uszczelnienia - ponadnormatywne ubytki alkoholu etylowego zostały spowodowane zdarzeniem losowym lub silą wyższą i w konsekwencji podlegają one zwolnieniu z podatku akcyzowego na podstawie art. 30 ust. 3 Ustawy o podatku akcyzowym.

Uzasadnienie stanowiska w sprawie

Zgodnie z art. 1 ust. 1 Ustawy o podatku akcyzowym - ustawa określa opodatkowanie podatkiem akcyzowym wyrobów akcyzowych oraz samochodów osobowych, organizację obrotu wyrobami akcyzowymi, a także oznaczanie znakami akcyzy.

Z kolei zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 Ustawy o podatku akcyzowym, wyroby akcyzowe oznaczają - wyroby energetyczne, energię elektryczną, napoje alkoholowe, wyroby tytoniowe, susz tytoniowy, płyn do papierosów elektronicznych oraz wyroby nowatorskie, określone w załącznik nr 1 do Ustawy o podatku akcyzowym.

W załączniku nr 1 do Ustawy o podatku akcyzowym w:

 1) w poz. 16 załącznika nr 1 do Ustawy o podatku akcyzowym - pod kodem 2206 00 - wymieniono - pozostałe napoje fermentowane (na przykład cydr (cider), perry i miód pitny); mieszkanki napojów fermentowanych oraz mieszanki napojów fermentowanych i napojów bezalkoholowych, gdzie indziej niewymienione ani niewyłączone;

 2) w poz. 17 załącznika nr 1 do Ustawy o podatku akcyzowym - pod kodem 2207 - wymieniono alkohol etylowy nieskażony o objętościowej mocy alkoholu 80% obj. lub większej; alkohol etylowy i pozostałe wyroby alkoholowe, o dowolnej mocy, skażone;

 3) w poz. 18 załącznika nr 1 do Ustawy o podatku akcyzowym - pod kodem 2208 - wymieniono alkohol etylowy nieskażony o objętościowej mocy alkoholu mniejszej niż 80% obj.; wódki, likiery i pozostałe napoje spirytusowe.

Jednocześnie ww. wyroby akcyzowe o kodzie CN 2206 00, CN 2207 i CN 2208 zostały wymienione w załączniku nr 2 do Ustawy o podatku akcyzowym, stanowiącym wykaz wyrobów akcyzowych, do których stosuje się procedurę zawieszenia poboru akcyzy i których produkcja odbywa się w składzie podatkowym, o których mowa w Dyrektywie Rady 92/12/EWG.

Ustawa o podatku akcyzowym w art. 92 wskazuje wyroby, które zalicza się do napojów alkoholowych, a to: alkohol etylowy, piwo, wino, napoje fermentowe oraz wyroby pośrednie. Zgodnie natomiast z art. 93 Ustawy o podatku akcyzowym - do alkoholu etylowego w rozumieniu Ustawy o podatku akcyzowym zalicza się:

 1) wszelkie wyroby o rzeczywistej objętościowej mocy alkoholu przekraczającej 1,2% objętości, objęte pozycjami CN 2207 i 2208, nawet jeżeli są to wyroby stanowiące część wyrobu należącego do innego działu Nomenklatury Scalonej;

 2) wyroby objęte pozycjami CN 2204, 2205 i 2206 00, o rzeczywistej objętościowej mocy alkoholu przekraczającej 22% objętości;

 3) napoje zawierające rozcieńczony lub nierozcieńczony alkohol etylowy.

W rozumieniu Ustawy o podatku akcyzowym - produkcją alkoholu etylowego jest wytwarzanie, przetwarzanie, oczyszczanie, skażanie lub odwadnianie alkoholu etylowego, a także jego rozlew. Na podstawie art. 8 ust. 3 ww. ustawy przedmiotem opodatkowania akcyzą są również ubytki wyrobów akcyzowych lub całkowite zniszczenie wyrobów akcyzowych, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 20.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 20 lit. a Ustawy o podatku akcyzowym - przez ubytki wyrobów akcyzowych rozumie się wszelkie straty wyrobów akcyzowych określonych w załączniku nr 2 do ustawy, opodatkowanych stawką akcyzy inną niż stawka zerowa, powstałe podczas stosowania procedury zawieszenia poboru akcyzy, z wyłączeniem strat powstałych podczas produkcji wyrobów energetycznych, piwa, wina, napojów fermentowanych, wyrobów pośrednich lub wyrobów tytoniowych.

Zgodnie z art. 30 ust. 4 pkt 1 lit. a Ustawy o podatku akcyzowym - zwalnia się od akcyzy ubytki wyrobów akcyzowych do wysokości: a) ustalonej dla danego podmiotu przez właściwego naczelnika urzędu skarbowego na podstawie art. 85 ust. 1 pkt 1 albo ust. 2 pkt 1 lit. a Ustawy o podatku akcyzowym; b) określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 85 ust. 7 Ustawy o podatku akcyzowym.

Ponadto w myśl art. 30 ust. 3 ww. ustawy zwalnia się od akcyzy ubytki wyrobów akcyzowych lub całkowite zniszczenie wyrobów akcyzowych, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 20, powstałe wskutek zdarzenia losowego lub siły wyższej, pod warunkiem że podatnik wykaże zaistnienie okoliczności uprawniających do zwolnienia.

Reasumując ubytki wyrobów akcyzowych do wysokości ustalonej dla danego podmiotu przez właściwego naczelnika urzędu celnego na podstawie art. 85 ust. 1 pkt 1 albo ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o podatku akcyzowym, jak również ubytki powstałe wskutek zdarzenia losowego lub siły wyższej podlegają zwolnieniu.

W przedmiotowym stanie faktycznym Wnioskodawca wskazuje, iż jest producentem wyrobów alkoholowych.

W dniach (…) r., w których miała miejsce produkcja napojów alkoholowych na linii produkcyjnej nr 1 zaewidencjonowano ponadnormatywne ubytki alkoholu stanowiące (…) kg. Udokumentowane wyjaśnienie przyczyny powstania tych ubytków potwierdza, że podczas przelewania alkoholu ze zbiornika (…) do paletopojemnika miała miejsce awaria uszczelnienia - wyciek zlokalizowany za pompą.

Przedmiot wątpliwości Spółki dotyczy potwierdzenia, że ubytek wynikający z wyżej opisanej awarii uznać należy za ubytek powstały wskutek zdarzenia losowego lub siły wyższej a tym samym podlegający zwolnieniu wynikającym z art. 30 ust. 3 ustawy.

Zauważyć należy, że ustawa o podatku akcyzowym nie zawiera ogólnych definicji, które z mocy prawa rozumiane są jako zdarzenie losowe czy też siła wyższa. W związku z powyższym należy sięgnąć do językowego znaczenia zawartego w słowniku języka polskiego, zgodnie z którym zdarzenie losowe to zdarzenie, którego zaistnienie zależy od przypadku (Wydawnictwo Naukowe PWN S.A., wydawnictwo internetowe http://sip.pwn.pl). Dlatego też zdarzenie losowe można określić jako zdarzenie przyszłe i niepewne - zależne od losu, kolei wydarzeń życia. Mogą one być spowodowane nie tylko działaniem sił przyrody takimi jak np. powódź, gradobicie, ale również działaniami ludzi, pod warunkiem jednak, że zachowane są przesłanki losowości, tzn. musi to być zdarzenie nieprzewidywalne, niezależne od woli człowieka i nie do uniknięcia mimo zachowania należytej staranności.

Istotnym w tym kontekście jest orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 27 lipca 2010 r. sygnatura I GSK 1005/09 odnoszącym się do kwestii zdarzenia losowego cyt.: „(...) celowe jest powołanie się na art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540) oraz dawniejszej ustawy z dnia 29 lipca 2002 r. o grach i zakładach wzajemnych (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 4, poz. 27, z późn. zm.), w ramach których to regulacji ustawodawca zmierzał do możliwie precyzyjnego wyodrębnienia elementu losowego. Zgodnie z tymi przepisami grami losowymi są gry o wygrane pieniężne lub rzeczowe, których wynik w szczególności zależy od przypadku. Z cytowanych definicji z zakresu działalności ubezpieczeniowej i gier hazardowych wyprowadzić można wspólny wniosek, że w znaczeniu określonym językiem prawnym element losowy występuje wtedy, gdy określony skutek jest następstwem zdarzenia niezależnego od woli podmiotu, którego dotyczy regulacja odwołująca się do tego pojęcia. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego czynnik losowy nie występuje również wtedy, gdy skutek powstaje jako bezpośredni wynik działań lub zaniechań osób, za które określony podmiot ponosi odpowiedzialność z mocy prawa. W takich sytuacjach na pewno nie występuje przypadkowość zdarzenia a wola osoby, za którą podmiot ponosi odpowiedzialność odpowiada jego woli”.

Pojęcie siły wyższej jako zdarzenia niezależnego od podmiotu, nadzwyczajnego i niemożliwego do przewidzenia potwierdza również wyrok z dnia 18 grudnia 2007 r., w sprawie o sygn. C-314/06, Société Pipeline Méditerranée et Rhône, w którym Trybunał Sprawiedliwości UE wskazał, że „pojęcie siła wyższa (...) obejmuje okoliczności niezależne od właściciela składu, nadzwyczajne i nieprzewidywalne, których konsekwencji nie można było uniknąć pomimo dochowania w tym celu należytej staranności. Przesłanka, zgodnie z którą okoliczności powinny być niezależne od właściciela składu, nie ogranicza się do okoliczności zewnętrznych wobec niego w sensie materialnym lub psychicznym, lecz obejmuje również okoliczności, które w sposób obiektywny jawią się jako wychodzące spod kontroli właściciela składu lub jako znajdujące się poza sferą jego odpowiedzialności”. Trybunał w niniejszym wyroku wyjaśnił przy tym, iż „uprawniony właściciel składu tylko wówczas może ubiegać się o skorzystanie ze zwolnienia przewidzianego w tym przepisie, jeżeli wykaże istnienie okoliczności od niego niezależnych, nadzwyczajnych i niemożliwych do przewidzenia, których skutków nie można było uniknąć pomimo dochowania wszystkich środków należytej staranności” oraz określił, iż „w szczególności warunek, aby okoliczności otaczające takie ubytki były niezależne od uprawnionego właściciela składu, nie ogranicza się do okoliczności znajdujących się poza jego osobą w sensie fizycznym lub psychicznym. Warunek ten powinien być rozumiany raczej jako przewidujący okoliczności, które w sposób obiektywny jawią się jako znajdujące się poza kontrolą uprawnionego właściciela składu lub znajdujące się poza sferą jego odpowiedzialności”, „Aczkolwiek przestrzeganie norm technicznych dotyczących jakości, konstrukcji, utrzymania i eksploatacji rurociągu można uznać za konieczny warunek, aby można było stwierdzić staranne zachowanie, to jednak owo przestrzeganie jako takie nie jest decydujące. W rzeczywistości bowiem należyta staranność oznacza ponadto ciągłe aktywne zachowanie ukierunkowane na wykrycie i ocenę potencjalnych zagrożeń, a także możliwość przedsięwzięcia odpowiednich i skutecznych kroków w celu zapobieżenia urzeczywistnieniu się tych zagrożeń”.

Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa - siłę wyższą jak również zdarzenie losowe należy utożsamiać z okolicznościami nieprzewidywalnymi, niezależnymi od podmiotu gospodarczego, który powołuje się na nie oraz których następstw nie można było uniknąć, mimo zachowania należytej staranności. Zatem istotny jest brak zawinienia lub niedbalstwa jako zasadniczej przesłanki uznania, że miały miejsce siła wyższa czy też zdarzenie losowe. A contrario siła wyższa czy też zdarzenie losowe nie ma miejsca w przypadku, gdy podatnik naruszył przesłankę dochowania należytej staranności. Jak wskazał Trybunału Sprawiedliwości UE należyta staranność to m.in. ciągłe aktywne zachowanie ukierunkowane na wykrycie i ocenę potencjalnych zagrożeń, a także możliwość przedsięwzięcia odpowiednich i skutecznych kroków w celu zapobieżenia urzeczywistnieniu się tych zagrożeń.

Analogicznie w swoim orzeczeniu wypowiada się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku o sygn. I GSK 1515/20 z dnia 5 czerwca 2024 r. akcentując, że: „(...) zdarzenia losowego jako cechującego się nieprzewidywalnością i niezależnością od woli człowieka, tj. zdarzenia, którego nie można było ich uniknąć, pomimo zachowania wszelkiej staranności (...)”.

Za szczególnie istotne należy zatem uznać w tej sprawie działania Spółki podyktowane wprowadzoną i stosowaną (…), której podstawowym celem jest zapewnienie sprawności technologicznej maszyn i urządzeń wykorzystywanych do prowadzenia procesu produkcji.

W poszanowaniu z obowiązującymi zasadami, zbiornik (…) przeszedł w dniu (…) r., tj. przed awarią:

1. kontrolę:

- gruszki - rozpryskowe myjące,

- uszczelnienia mechaniczne pomp

- stanu technicznego pomp

- napędu pneumatycznego zaworów

2. naprawę/wymianę:

- uszczelnienia zaworów

- uszczelnienia połączeń śrubunkowych,

które miały na celu ograniczenie, a nawet wyeliminowanie okoliczności mogących spowodować powstanie nadmiarowych ubytków. Spółka w perspektywie czasu zachowuje dalsze kontrole i naprawy oraz wymiany części przy zachowaniu zasad procedury nakazującej realizację tych zadań przynajmniej raz w roku.

W opisanym stanie faktycznym bezsprzecznie należy uznać, że awaria uszczelnienia skutkująca wyciekiem stanowi zdarzenie nadzwyczajne, wynikające z okoliczności niemożliwych do przewidzenia, których nie można było uniknąć. Ponadto co ważne nie była skutkiem zaniedbań eksploatacyjnych, technicznych lub organizacyjnych. Awaria została usunięta, jednocześnie posłużyły działaniom naprawczym w celu ograniczenia takich sytuacji na przyszłość.

Straty powstałe w czasie awarii wpasowują się w definicję zdarzeń losowych stanowiących podstawę zwolnienia podatku akcyzowego. Nie bez znaczenia pozostaje w opisanym stanie faktycznym wyłączenie czynnika ludzkiego oraz realizacja zadań zgodnie z obowiązującą procedurą mającą na celu wyeliminowanie takich przypadków w przyszłości, oczywiście przy zachowaniu należytej staranności.

Niniejsze stanowisko w sprawie potwierdzają interpretacje podatkowe, m.in.:

- IPPP3/443-328/11/12-5/S/JK z 15 maja 2012r. Izba Skarbowa w Warszawie,

- IPPP3/443-328/11-2/JK z dnia 26 maja 2011 r. Izba Skarbowa w Warszawie,

- IBPP4/4513-206/15/MK z dnia 20 stycznia 2016r. Izba Skarbowa w Katowicach,

- 0111-KDIB3-3.4013.103.2024.1.MW z dnia 11 lipca 2024r. DKIS.

Spółka wnosi zatem o potwierdzenie prawidłowości przedstawionego przez nią stanowiska w sprawie.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 412, ze zm.; dalej jako: „ustawa” lub „ustawa o podatku akcyzowym”):

Stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy:

W myśl art. 92 ustawy:

 

Jak wynika z art. 93 ust. 1 ustawy:

Do alkoholu etylowego w rozumieniu ustawy zalicza się:

 1) wszelkie wyroby o rzeczywistej objętościowej mocy alkoholu przekraczającej 1,2% objętości, objęte pozycjami CN 2207 i 2208, nawet jeżeli są to wyroby stanowiące część wyrobu należącego do innego działu Nomenklatury Scalonej;

 2) wyroby objęte pozycjami CN 2204, 2205 i 2206 00, o rzeczywistej objętościowej mocy alkoholu przekraczającej 22% objętości;

 3) napoje zawierające rozcieńczony lub nierozcieńczony alkohol etylowy.

W załączniku nr 1 do ustawy, w poz. 17 wskazano alkohol etylowy nieskażony o objętościowej mocy alkoholu 80% obj. lub większej; alkohol etylowy i pozostałe wyroby alkoholowe, o dowolnej mocy, skażone - klasyfikowane do kodu CN 2207.

Z kolei w załączniku nr 2 do ustawy, stanowiącym wykaz wyrobów akcyzowych, do których stosuje się procedurę zawieszenia poboru akcyzy i których produkcja odbywa się w składzie podatkowym, o których mowa w dyrektywie Rady 92/12/EWG, w poz. 17 wskazano alkohol etylowy nieskażony o objętościowej mocy alkoholu 80% obj. lub większej; alkohol etylowy i pozostałe wyroby alkoholowe, o dowolnej mocy, skażone - klasyfikowane do kodu CN 2207.

Jak wynika z art. 2 ust. 1 pkt 10 ustawy:

Natomiast zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 11 ustawy:

W świetle art. 2 ust. 1 pkt 12 ustawy:

 

Jak wynika z art. 2 ust. 1 pkt 20 ustawy:

Ubytki wyrobów akcyzowych - wszelkie straty:

 a) wyrobów akcyzowych określonych w załączniku nr 2 do ustawy, opodatkowanych stawką akcyzy inną niż stawka zerowa, powstałe podczas stosowania procedury zawieszenia poboru akcyzy, z wyłączeniem strat powstałych podczas produkcji wyrobów energetycznych, piwa, wina, napojów fermentowanych, wyrobów pośrednich lub wyrobów tytoniowych,

 b) objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na przeznaczenie:

- napojów alkoholowych,

- wyrobów energetycznych, z wyjątkiem wyrobów węglowych, przemieszczanych, a w przypadku podmiotu pośredniczącego, również magazynowanych,

 c) wyrobów węglowych powstałe w trakcie ich przemieszczania na terytorium kraju w związku z wykonaniem czynności stanowiącej przedmiot opodatkowania akcyzą,

 d) wyrobów akcyzowych niewymienionych w załączniku nr 2 do ustawy, opodatkowanych stawką akcyzy inną niż stawka zerowa, powstałe podczas stosowania procedury zawieszenia poboru akcyzy, z wyłączeniem strat powstałych podczas produkcji,

 e) wyrobów akcyzowych określonych w załączniku nr 2 do ustawy, opodatkowanych zerową stawką akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, powstałe podczas:

- stosowania procedury zawieszenia poboru akcyzy, z wyłączeniem strat powstałych podczas produkcji,

- przemieszczania poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy, na podstawie e-DD albo dokumentu zastępującego e-DD,

  f) wyrobów akcyzowych wymienionych w załączniku nr 2 do ustawy, przemieszczanych poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy na podstawie e-SAD albo dokumentu zastępującego e-SAD, z wyłączeniem strat alkoholu etylowego całkowicie skażonego środkami dopuszczonymi do skażania alkoholu etylowego na podstawie rozporządzenia Komisji (WE) nr 3199/93 z dnia 22 listopada 1993 r. w sprawie wzajemnego uznawania procedur całkowitego skażenia alkoholu etylowego do celów zwolnienia z podatku akcyzowego.

 

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy:

Przedmiotem opodatkowania akcyzą jest:

 1) produkcja wyrobów akcyzowych;

 2) wprowadzenie wyrobów akcyzowych do składu podatkowego;

 3) import wyrobów akcyzowych, z wyłączeniem:

 a) importu wyrobów akcyzowych wysłanych następnie z zastosowaniem procedury zawieszenia poboru akcyzy z miejsca importu przez zarejestrowanego wysyłającego niebędącego importerem tych wyrobów,

 b) importu wyrobów akcyzowych wprowadzonych do składu podatkowego, w celu dopuszczenia ich do obrotu w rozumieniu przepisów prawa celnego i objęcia procedurą zawieszenia poboru akcyzy, w miejscu importu znajdującym się w tym składzie podatkowym,

 c) przypadków, gdy dług celny wygasł na podstawie art. 124 ust. 1 lit. e-g lub k unijnego kodeksu celnego;

 4) nabycie wewnątrzwspólnotowe wyrobów akcyzowych, z wyłączeniem nabycia wewnątrzwspólnotowego dokonywanego do składu podatkowego;

                4a) nabycie wewnątrzwspólnotowe wyrobów akcyzowych innych niż określone w załączniku nr 2 do ustawy, objętych stawką akcyzy inną niż stawka zerowa, dokonywane do składu podatkowego w celu objęcia ich procedurą zawieszenia poboru akcyzy, jeżeli wprowadzenie tych wyrobów do składu podatkowego nie nastąpiło;

 5) wyprowadzenie ze składu podatkowego, poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy, wyrobów akcyzowych niebędących własnością podmiotu prowadzącego ten skład podatkowy, z wyłączeniem wyrobów akcyzowych objętych zwolnieniem od akcyzy ze względu na ich przeznaczenie oraz wyrobów akcyzowych wymienionych w załączniku nr 2 do ustawy, opodatkowanych zerową stawką akcyzy ze względu na ich przeznaczenie, przez podmiot, o którym mowa w art. 13 ust. 3;

 6) wysłanie z zastosowaniem procedury zawieszenia poboru akcyzy importowanych wyrobów akcyzowych z miejsca importu przez zarejestrowanego wysyłającego niebędącego importerem tych wyrobów.

Jak wynika z art. 8 ust. 3 ustawy:

Jak stanowi art. 8 ust. 6 ustawy:

Stosownie do art. 10 ust. 1 ustawy:

Zgodnie z art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy:

 

W świetle art. 30 ust. 3, 4, 4a i 5 ustawy: 

 3. Zwalnia się od akcyzy ubytki wyrobów akcyzowych lub całkowite zniszczenie wyrobów akcyzowych, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 20, powstałe wskutek zdarzenia losowego lub siły wyższej, pod warunkiem że podatnik wykaże zaistnienie okoliczności uprawniających do zwolnienia.

 4. Zwalnia się od akcyzy ubytki wyrobów akcyzowych:

1) do wysokości:

a) ustalonej dla danego podmiotu przez właściwego naczelnika urzędu skarbowego na podstawie art. 85 ust. 1 pkt 1 albo ust. 2 pkt 1 lit. a,

b) określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 85 ust. 7;

 2) o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 20 lit. a, d i lit. e tiret pierwsze, wynikające z właściwości tych wyrobów, powstałe podczas przemieszczania wyrobów akcyzowych w procedurze zawieszenia poboru akcyzy - do wysokości określonej w akcie delegowanym Komisji Europejskiej określającym wspólne progi utraty częściowej;

 3) o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 20 lit. f, wynikające z właściwości tych wyrobów, powstałe podczas ich przemieszczania na terytorium kraju - do wysokości określonej w akcie delegowanym Komisji Europejskiej określającym wspólne progi utraty częściowej.

                4a. Zwalnia się od akcyzy ubytki wyrobów akcyzowych przekraczające normy dopuszczalnych ubytków, o których mowa w art. 85 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 lit. a, albo określone w przepisach wydanych na podstawie art. 85 ust. 7, do wysokości równej rzeczywistym stratom, jeżeli podmiot udowodni ich naturalny charakter wynikający z właściwości tych wyrobów.

 5. Zwolnienie, o którym mowa w ust. 3 i 4, nie ma zastosowania w przypadku ubytków lub całkowitego zniszczenia wyrobów akcyzowych, wynikających z popełnienia przestępstwa przeciwko mieniu.

 

Jak stanowi art. 40 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy:

1. Procedura zawieszenia poboru akcyzy ma zastosowanie, jeżeli:

1) wyroby akcyzowe są:

a) w składzie podatkowym (…).

Stosownie do art. 42 ust. 1 pkt 6 ustawy:

Zgodnie z art. 48a ust. 1 ustawy:

 

Jak wynika z art. 85 ust. 1 i 2 ustawy:

1. Właściwy naczelnik urzędu skarbowego, z zastrzeżeniem ust. 7, ustala, w drodze decyzji, dla poszczególnych podmiotów, na ich wniosek:

1) normy dopuszczalnych ubytków wyrobów akcyzowych;

2) dopuszczalne normy zużycia napojów alkoholowych:

a) objętych procedurą zawieszenia poboru akcyzy, w przypadku ich użycia do produkcji innych wyrobów,

b) o których mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 i 3, w przypadku ich użycia przez podmiot zużywający.

2. Właściwy naczelnik urzędu skarbowego, z zastrzeżeniem ust. 7, w drodze decyzji wydanej z urzędu dla poszczególnych podmiotów:

 1) może ustalić:

a) normy dopuszczalnych ubytków wyrobów akcyzowych,

b) dopuszczalne normy zużycia wyrobów akcyzowych

- o których mowa w ust. 1;

 2) ustala dopuszczalne normy zużycia wyrobów akcyzowych określonych w załączniku nr 2 do ustawy, o których mowa w art. 89 ust. 2, znajdujących się poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy i objętych zerową stawką akcyzy, w przypadku ich zużycia do produkcji innych wyrobów;

 3) ustala dopuszczalne normy zużycia napojów alkoholowych, o których mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 i 3, w przypadku ich użycia przez podmiot zużywający.

 

W myśl art. 85 ust. 5 ustawy:

Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia:

 1) wysokość maksymalnych norm dopuszczalnych ubytków niektórych wyrobów akcyzowych powstających w czasie wykonywania niektórych czynności, w trakcie których może dojść do powstania ubytków wyrobów akcyzowych;

 2) szczegółowy zakres i sposób ustalania norm dopuszczalnych ubytków wyrobów akcyzowych lub dopuszczalnych norm zużycia wyrobów akcyzowych;

 3) sposób rozliczania ubytków wyrobów akcyzowych, w szczególności w przypadkach rozpoczęcia czynności, w trakcie których może dojść do powstania ubytków wyrobów akcyzowych, lub zmiany warunków technicznych i technologicznych przy dokonywaniu tych czynności, do czasu ustalenia w tych przypadkach przez właściwego naczelnika urzędu skarbowego norm dopuszczalnych ubytków wyrobów akcyzowych.

 

Zgodnie z art. 85 ust. 6 ustawy:

Minister właściwy do spraw finansów publicznych, wydając rozporządzenie, o którym mowa w ust. 5, uwzględni:

1) rodzaj wyrobów akcyzowych;

2) specyfikę poszczególnych etapów produkcji i pozostałych czynności, w trakcie których może dojść do powstania ubytków wyrobów akcyzowych;

3) warunki techniczne i technologiczne występujące w danym przypadku.

Na podstawie powyższego przepisu Minister Finansów wydał dnia 19 września 2019 r. rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie maksymalnych norm dopuszczalnych ubytków i dopuszczalnych norm zużycia wyrobów akcyzowych (Dz.U. z 2019 r. poz. 1791).

W załączniku do powyższego rozporządzenia określono maksymalne normy dopuszczalnych ubytków alkoholu etylowego.

Na wstępie należy podkreślić, że wydanie interpretacji nie jest równoważne z przyznaniem prawa lub nałożeniem obowiązku na zainteresowanego. Wydanie interpretacji tworzy jedynie stan udzielenia informacji o możliwościach stosowania i wykładni prawa, do której jej adresat może się zastosować, choć niewątpliwie nie ma takiego obowiązku. Na etapie uzyskiwania interpretacji dochodzi jedynie do niewiążącej „wymiany poglądów” na możliwość zastosowania konkretnych przepisów prawa podatkowego do pewnego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego (por. wyrok NSA z 3 czerwca 2014 r., sygn. akt II FSK 1550/12, prawomocny wyrok WSA w Poznaniu z 15 września 2021 r., sygn. akt I SA/Po 520/21).

Przechodząc natomiast do przedmiotu sprawy wskazać należy, że zgodnie z przywołanymi wyżej przepisami ubytki wyrobów akcyzowych co do zasady podlegają opodatkowaniu akcyzą. Niemniej jednak ubytki wyrobów akcyzowych mogą, w ścisłe określonych okolicznościach, podlegać zwolnieniu. Jedna z przesłanek do zwolnienia ubytków z akcyzy dotyczy ubytków powstałych wskutek zdarzenia losowego lub siły wyższej. Przy czym zastosowanie zwolnienia względem ubytków powstałych wskutek zdarzenia losowego lub siły wyższej uwarunkowane jest wykazaniem przez podatnika zaistnienia okoliczności uprawniających do skorzystania ze zwolnienia wynikającego z art. 30 ust. 3 ustawy.

Innymi słowy podatnik musi wykazać, że ubytek powstał na skutek zaistnienia zdarzenia losowego lub siły wyższej. W konsekwencji, jeśli podatnik nie wykaże, że ubytek powstał na skutek okoliczności uprawniających do zwolnienia, wówczas jest on zobowiązany do zapłaty podatku.

Zaznaczyć należy, że obecnie obowiązujące przepisy ustawy o podatku akcyzowym stanowią implementację Dyrektywy Rady 2008/118/WE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie ogólnych zasad dotyczących podatku akcyzowego (Dz.Urz.UE.L 2009 Nr 9, str. 12), uchylająca dyrektywę 92/12/EWG, zastąpionej następnie Dyrektywą Rady (UE) 2020/262 z dnia 19 grudnia 2019 r. ustanawiającą ogólne zasady dotyczące podatku akcyzowego (przekształcenie, Dz.U.UE.L.2020.58.4), których celem było jednolite określenie pojęć i warunków wymagalności akcyzy we wszystkich państwach członkowskich. Przepisy dyrektywy pozostawiają jednak państwom członkowskim swobodę ustanowienia własnych zasad i warunków ustalania całkowitego zniszczenia i nieodwracalnej utraty wyrobów akcyzowych. Zatem na poziomie krajowym państwa członkowskie mogą w daleko idący sposób samodzielnie regulować kwestie związane z ustaleniem sytuacji w której wyrób akcyzowy został całkowicie zniszczony lub nieodwracalnie utracony - o ile przepisy te nie będą sprzeczne z postanowieniami Dyrektywy i jej celami. Tym samym w przypadku niniejszej sprawy należy brać pod uwagę krajowe regulacje dotyczące opodatkowania podatkiem akcyzowym oraz zwolnienia z opodatkowania sytuacji w której doszło do ubytków wyrobów akcyzowych, z poszanowaniem zapisów Dyrektywy i jej celów.

Zauważyć w tym miejscu należy, że dyrektywa jest specyficznym aktem prawnym Unii Europejskiej, która ma szczególny charakter w ponadnarodowym porządku prawnym. Jak wprost wskazuje art. 288 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej dyrektywa wiąże każde Państwo Członkowskie, do którego jest kierowana, w odniesieniu do rezultatu, który ma być osiągnięty, pozostawia jednak organom krajowym swobodę wyboru formy i środków. Oznacza to, że dyrektywa wyznacza niejako ogólne ramy w zakresie zasad opodatkowania podatkiem akcyzowym, jednakże pozostawia państwom członkowskim swobodę w sposobie ich implementacji do krajowego porządku prawnego. Ostatecznym skutkiem ma być jednak osiągnięcie wymaganego przez dyrektywę stanu rzeczy.

 

Mając na uwadze powyższe wskazać należy, że z art. 6 ust. 1-9 dyrektywy Rady (UE) 2020/262 wynika, że:

 1. Wyroby akcyzowe podlegają opodatkowaniu akcyzą w momencie:

a) ich produkcji, w tym, w stosownych przypadkach, ich wydobycia na terytorium Unii;

b) ich importu lub niezgodnego z przepisami wprowadzenia na terytorium Unii.

 2. Podatek akcyzowy staje się wymagalny w momencie dopuszczenia do konsumpcji w państwie członkowskim dopuszczenia do konsumpcji.

 3. Na użytek niniejszej dyrektywy „dopuszczenie do konsumpcji” oznacza:

 a) opuszczenie procedury zawieszenia poboru akcyzy w odniesieniu do wyrobów akcyzowych, w tym opuszczenie niezgodne z przepisami;

 b) przechowywanie lub magazynowanie, także w przypadkach wystąpienia nieprawidłowości, poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy wyrobów akcyzowych, na które nie nałożono akcyzy zgodnie z mającymi zastosowanie przepisami prawa unijnego i ustawodawstwa krajowego;

 c) produkcję, w tym przetwarzanie, wyrobów akcyzowych poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy oraz produkcję lub przetwarzanie niezgodne z przepisami;

 d) import wyrobów akcyzowych, chyba że natychmiast po dokonaniu importu wyroby te zostaną objęte procedurą zawieszenia poboru akcyzy, lub niezgodne z przepisami wprowadzenie wyrobów akcyzowych, chyba że dług celny wygasł na podstawie art. 124 ust. 1 lit. e), f), g) lub k) rozporządzenia (UE) nr 952/2013. Jeśli dług celny wygasł na podstawie art. 124 ust. 1 lit. e) rozporządzenia (UE) nr 952/2013, państwa członkowskie mogą przewidzieć karę w swoich przepisach prawa krajowego, uwzględniając kwotę długu celnego jaki by powstał.

 4. Za moment opuszczenia procedury zawieszenia poboru akcyzy, zgodnie z ust. 3 lit. a) uznaje się:

a) moment odbioru wyrobów akcyzowych przez zarejestrowanego odbiorcę w sytuacjach, o których mowa w art. 16 ust. 1 lit. a) ppkt (ii);

b) moment odbioru wyrobów akcyzowych przez odbiorcę w sytuacjach, o których mowa w art. 16 ust. 1 lit. a) ppkt (iv);

c) moment odbioru wyrobów akcyzowych w miejscu dostawy bezpośredniej w sytuacjach, o których mowa w art. 16 ust. 4.

 5. Za dopuszczenie do konsumpcji nie uważa się całkowitego zniszczenia ani całkowitej bądź częściowej nieodwracalnej utraty wyrobów akcyzowych objętych procedurą zawieszenia poboru akcyzy, jeżeli zniszczenie lub utrata wynikają z nieprzewidzianych okoliczności lub działania siły wyższej lub wynikają z zezwolenia na zniszczenie wyrobów udzielonego przez właściwe organy państwa członkowskiego.

 6.Na użytek niniejszej dyrektywy wyroby uważa się za całkowicie zniszczone lub nieodwracalnie utracone, gdy nie mogą już zostać wykorzystane jako wyroby akcyzowe.

 7. Utrata częściowa wynikająca z właściwości wyrobów, która ma miejsce podczas przemieszczania w procedurze zawieszenia poboru akcyzy między państwami członkowskimi, nie jest uznawana za dopuszczenie do konsumpcji, o ile wysokość straty jest niższa niż wspólny próg utraty częściowej dla tych wyrobów akcyzowych, chyba że państwo członkowskie ma uzasadniony powód, by podejrzewać, że dopuszczono się oszustwa lub nieprawidłowości. Ta część utraty częściowej, która przekracza wspólny próg utraty częściowej dla tych wyrobów akcyzowych, traktowana jest jako dopuszczenie do konsumpcji.

 8. Państwa członkowskie mogą określić własne zasady traktowania przypadków utraty częściowej w ramach procedury zawieszenia poboru akcyzy nieobjętych ust. 7.

 9. Całkowite zniszczenie lub całkowitą bądź częściową nieodwracalną utratę danych wyrobów akcyzowych, o których to sytuacjach mowa w ust. 5, wykazuje się właściwym organom państwa członkowskiego, w którym doszło do całkowitego zniszczenia lub całkowitej bądź częściowej nieodwracalnej utraty tych wyrobów lub, jeżeli nie można określić miejsca, w którym doszło do utraty, właściwym organom państwa członkowskiego, w którym je wykryto, w sposób wymagany przez te organy.

 

    Gdy stwierdzone zostanie całkowite zniszczenie lub całkowita bądź częściowa nieodwracalna utrata wyrobów akcyzowych, gwarancja złożona zgodnie z art. 17 zostaje zwolniona w całości lub części, stosownie do przypadku, po przedstawieniu odpowiedniego dowodu.

Art. 8 ww. dyrektywy stanowi natomiast:

Wskazane wyżej przepisy wskazują, że podatek akcyzowy staje się wymagalny w momencie dopuszczenia wyrobów akcyzowych do konsumpcji. Przy czym prawodawca unijny przewidział wyjątek, na podstawie którego za dopuszczenie do konsumpcji nie uważa się całkowitego zniszczenia ani całkowitej bądź częściowej nieodwracalnej utraty wyrobów akcyzowych objętych procedurą zawieszenia poboru akcyzy, jeżeli zniszczenie lub utrata wynikają z nieprzewidzianych okoliczności lub działania siły wyższej lub wynikają z zezwolenia na zniszczenie wyrobów udzielonego przez właściwe organy państwa członkowskiego.

Wskazane wyżej przepisy krajowe i unijne nie zawierają ogólnych definicji, które z mocy prawa rozumiane są jako zdarzenie losowe czy też siła wyższa. Wskazane jest zatem odwołanie się do wykładni językowej tych pojęć. Jak bowiem zauważył NSA w uchwale z dnia 17 stycznia 2011 r. sygn. akt II FPS 2/10 wykładnia językowa jest punktem wyjścia dla wszelkiej wykładni prawa i zakreśla jej granice w ramach możliwego sensu słów zawartych w tekście prawnym.

Zgodnie z internetowym Słownikiem Języka Polskiego PWN (www.sjp.pwn.pl) za zdarzenie losowe uważa się „zdarzenie, którego zaistnienie zależy od przypadku”. Natomiast za siłę wyższą uważa się „zdarzenie, którego nie można przewidzieć ani któremu nie można zapobiec”.

Cytowane definicje pozwalają zatem uznać, że zwolnienie będzie mogło znaleźć zastosowanie w przypadku, w którym ubytki lub całkowite zniszczenie wyrobów akcyzowych nastąpiło w wyniku zdarzeń, które znajdują się poza kontrolą podmiotu, których zaistnienie było niemożliwe do przewidzenia, ani któremu nie można zapobiec.

Potwierdzenie takiego rozumienia tych pojęć można znaleźć w orzecznictwie, zgodnie z którym „za siłę wyższą jest uznawane wyłącznie zdarzenie charakteryzujące się trzema następującymi cechami: zewnętrznością, niemożliwością jego przewidzenia oraz niemożliwością zapobieżenia jego skutkom. Zdarzenie jest zewnętrzne wówczas, gdy następuje poza strukturą przedsiębiorstwa. Niemożliwość przewidzenia, że dane zdarzenie nastąpi, należy pojmować jako jego nadzwyczajność i nagłość. Niemożliwość zapobiegnięcia skutkom zdarzenia jest tłumaczona jako jego przemożność, a więc niezdolność do odparcia nadchodzącego niebezpieczeństwa. Za przejawy siły wyższej uznaje się katastrofalne zjawiska wywołane działaniem sił natury, np. powodzie, huragany, trzęsienia ziemi, pożary lasów. Jako siłę wyższą traktuje się także akty władzy publicznej oraz zjawiska społeczne lub polityczne o skali katastrofalnej” (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z 19 listopada 2019 r., sygn. akt III APa 15/19).

Tożsame stanowisko znaleźć można w orzecznictwie TSUE dotyczącym opodatkowania, w którym wskazuje się, że pojęcie „siły wyższej” należy rozumieć w sposób ścisły - jako nadzwyczajne i niemożliwe do przewidzenia okoliczności, niezależne od powołującego się na nie podmiotu, których skutków nie można było uniknąć pomimo dochowania wszystkich środków należytej staranności, natomiast pojęcie „nieprzewidzianych okoliczności”, podobnie jak pojęcie „siły wyższej” obejmuje element obiektywny dotyczący nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych i niezależnych od zainteresowanego okoliczności oraz element subiektywny, polegający na obowiązku zabezpieczenia się przez zainteresowanego przed skutkami odnośnego zdarzenia poprzez przedsięwzięcie odpowiednich środków bez konieczności nadmiernych poświęceń (por. wyrok TSUE z 18 kwietnia 2024 r., sprawa C-509/22; wyrok TSUE z 18 grudnia 2007 r., sprawa C-314/06; wyrok TSUE z 18 maja 2017 r., sprawa C-154/16). W wyroku C-509/22 TSUE stwierdza się w szczególności, iż: „uznanie istnienia „nieprzewidzianych okoliczności” w rozumieniu tego przepisu wymaga, po pierwsze, aby całkowite zniszczenie lub nieodwracalna utrata wyrobów akcyzowych były spowodowane nadzwyczajnymi, nieprzewidywalnymi i niezależnymi od danego podmiotu okolicznościami, co jest wykluczone, gdy ponosi on odpowiedzialność za zaistnienie tych okoliczności, a po drugie, aby podmiot ten wykazał się starannością zwykle wymaganą w ramach swojej działalności w celu zabezpieczenia się przed skutkami takiego zdarzenia”.

Ponadto TSUE w swoim orzecznictwie zaznacza, że „pojęcia „nieprzewidzianych okoliczności” i „siły wyższej” w rozumieniu art. 7 ust. 4 dyrektywy 2008/118 (obecnie jest to art. 6 ust. 5 dyrektywy 2020/262), nie wydają się dotyczyć zachowań zawinionych, a w szczególności zachowań odznaczających się zwykłym niezachowaniem uwagi, przewidywalnym z natury i łatwym do uniknięcia. Przy czym uznanie, że wystąpiły nieprzewidziane okoliczności zakłada ciągłe aktywne zachowanie, ukierunkowane na wykrycie i ocenę potencjalnych zagrożeń, a także możliwość przedsięwzięcia odpowiednich i skutecznych kroków w celu zapobieżenia urzeczywistnieniu się tych zagrożeń. Istotne jest również wykazanie, że wystąpienie tego zagrożenia jest konsekwencją nadzwyczajnych, nieprzewidywalnych i niezależnych od tego podmiotu okoliczności.

Z powyższego wynika, że siłę wyższą jak również zdarzenie losowe należy utożsamiać z okolicznościami nieprzewidywalnymi, niezależnymi od podmiotu gospodarczego, który powołuje się na nie oraz których następstw nie można było uniknąć, mimo zachowania należytej staranności, która winna być rozumiana jako ciągłe aktywne zachowanie, ukierunkowane na wykrycie i ocenę potencjalnych zagrożeń, a także możliwość przedsięwzięcia odpowiednich i skutecznych kroków w celu zapobieżenia urzeczywistnieniu się tych zagrożeń.

Zaznaczyć w tym miejscu należy, że obowiązek uwzględniania orzecznictwa TSUE wynika z zasady lojalnej współpracy (art. 4 Traktatu o funkcjonowaniu EU - dawniej art. 10 TWE). Zgodnie z art. 2 Traktatu o przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej, od dnia przystąpienia Polska jest związana postanowieniami Traktatów założycielskich i aktów przyjętych przez instytucje Wspólnot i Europejski Bank Centralny przed dniem przystąpienia. Tym samym Polska zobowiązała się przejąć całe prawo wspólnotowe oraz acquis communautaire Wspólnoty, skutkujące uznaniem prawa wspólnotowego za część składową polskiego porządku prawnego, a tym samym i konieczności odzwierciedlenia również na gruncie dokonywanej przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej interpretacji przepisów prawa podatkowego (por. m.in. wyrok WSA w Warszawie z 18 czerwca 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 660/13).

Jednocześnie wyjaśnić należy, że uprawnienia TSUE w zakresie wydawania orzeczeń w trybie prejudycjalnym na podstawie art. 267 TFUE sprowadzają się wyłącznie do wykładni traktatów oraz aktów przyjętych przez instytucje, organy lub jednostki organizacyjne Unii; po drugie, orzekania o ważności aktów przyjętych przez instytucje, organy lub jednostki organizacyjne Unii. Zatem TSUE w ramach wydawanego orzeczenia nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty (to należy do kompetencji sądów krajowych), ale jego rolą jest wskazanie prawidłowej wykładni przepisu będącego przedmiotem zapytania.

Z przedstawionego przez Państwa we wniosku opisu sprawy wynika, że w dniach (…) r. miała miejsce sytuacja polegająca na tym, że w ramach II etapu procesu tj. podczas przelewania alkoholu ze zbiornika (…) do paletopojemnika uszkodzeniu uległo uszczelnienia znajdujące się za pompą. W wyniku awarii uszczelnienia nastąpił wyciek (…) kg alkoholu etylowego na posadzkę.

Ubytek został stwierdzony niezwłocznie po zakończeniu zlewania pozostałego alkoholu do paletopojemników. Natomiast miejsce ubytku zostało zlokalizowane po wypełnieniu opróżnionego zbiornika wodą, co uwidoczniło miejsce rozszczelnienia.

Na tle tych okoliczności faktycznych Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia czy opisaną we wniosku awarię uszczelnienia, która spowodowała wyciek alkoholu, można uznać za zdarzenie losowe lub siłę wyższą skutkujące prawem do zwolnienia od akcyzy na podstawie art. 30 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym.

W swoim stanowisku dowodzą Państwo, że awaria uszczelnienia stanowi zdarzenie nadzwyczajne, wynikające z okoliczności niemożliwych do przewidzenia, których nie można było uniknąć. Jednocześnie w Państwa ocenie awaria nie była skutkiem zaniedbań eksploatacyjnych, technicznych lub organizacyjnych. Argumentują to Państwo faktem, że (…) r. - przed awarią - zbiornik (…) przeszedł kontrolę oraz naprawę, które miały na celu ograniczenie, a nawet wyeliminowanie okoliczności mogące powodować powstanie nadmiarowych ubytków. Ponadto wskazali Państwo, że awaria została usunięta oraz podjęli Państwo działania naprawcze w celu ograniczenia takich sytuacji na przyszłość.

Zdaniem Organu przedstawione we wniosku okoliczności sprawy wskazują, że nie podjęli Państwo wszystkich aktywnych zachowań, ukierunkowanych na wykrycie i ocenę potencjalnych zagrożeń, a także na możliwość przedsięwzięcia odpowiednich i skutecznych kroków w celu zapobieżenia urzeczywistnieniu się tych zagrożeń.

Jak wynika bowiem z cytowanego wyżej orzeczenia TSUE przez „siłę wyższą” oraz „nieprzewidziane okoliczności” (a więc również i „zdarzenie losowe”) należy rozumieć jako nadzwyczajne i niemożliwe do przewidzenia okoliczności, niezależne od powołującego się na nie podmiotu, których skutków nie można było uniknąć pomimo dochowania wszystkich środków należytej staranności.

W tym aspekcie Trybunał wyraźnie kładzie nacisk na ciągłe aktywne zachowanie, ukierunkowane na wykrycie i ocenę potencjalnych zagrożeń, a także możliwość przedsięwzięcia odpowiednich i skutecznych kroków w celu zapobieżenia urzeczywistnieniu się tych zagrożeń.

W Państwa przypadku taka sytuacja nie miała miejsca, co jednoznacznie wynika z przedstawionego przez Państwa we wniosku i jego uzupełnieniu opisu sprawy.

Z okoliczności sprawy wynika, że awaria uszczelnienia miała miejsce w dniach (…) r., podczas którego nastąpił wyciek (…) kg alkoholu etylowego na posadzkę. Przy czym wskazali Państwo, że ubytek został stwierdzony po zakończeniu zlewania alkoholu etylowego, który miał miejsce we wskazanych powyżej dniach i nie są Państwo w stanie stwierdzić kiedy dokładnie wystąpiła awaria.

Zatem już powyższe wskazuje na brak dochowania przez Państwa należytej staranności podczas czynności dokonywanych względem alkoholu etylowego. W ciągu trzech dni żaden z pracowników nie dostrzegł rozlewu (…) kg alkoholu etylowego, która to ilość nie jest możliwa do przeoczenia, nawet jeżeli uszkodzenie uszczelnienia było „niewielkie”. O braku należytej staranności tym bardziej świadczy Państwa wskazanie, że w czasie trwania procesu produkcyjnego realizowana jest wizualna ocena prawidłowości działania instalacji.

Jednocześnie okoliczność, iż wyciek alkoholu etylowego, będącego przedmiotem niniejszego wniosku, nie został stwierdzony przez żadnego z pracowników, pomimo charakterystycznego i łatwo wyczuwalnego zapachu właściwego dla tego rodzaju substancji, nie może zostać uznana za okoliczność potwierdzającą dochowanie przez Państwa należytej staranności. Przeciwnie, mając na uwadze powszechnie znane właściwości fizykochemiczne alkoholu etylowego, w szczególności jego charakterystyczną woń, brak odpowiednio wczesnego wykrycia wycieku może wskazywać na niewystarczający poziom sprawowania bieżącego nadzoru nad stanem technicznym instalacji oraz prowadzonym procesem technologicznym.

Skoro zatem w ciągu trzech dni wyciekło prawie (…) kg alkoholu na posadzkę, to w ocenie Organu już sama wizualna ocena prawidłowości działania instalacji niewątpliwie powinna skutkować wykryciem awarii wcześniej, a nie dopiero po zakończeniu czynności. Skoro taki wyciek (tym bardziej na posadzkę) nie został przez Państwa zidentyfikowany (również na podstawie zapachu), w ocenie Organu nie można mówić o ciągłym aktywnym zachowaniu, ukierunkowanym na wykrycie i ocenę potencjalnych zagrożeń.

Jednocześnie Organ nie kwestionuje wskazanej przez Państwa okoliczności polegającej na przeprowadzaniu wizualnej oceny stanu uszczelnień. Niemniej jednak, w ocenie Organu, samo dokonywanie oględzin wizualnych instalacji nie może, w okolicznościach niniejszej sprawy, zostać uznane za działanie wystarczające do wykazania dochowania należytej staranności oraz podejmowania przez Państwa w sposób ciągły i aktywny działań ukierunkowanych na identyfikację oraz ocenę potencjalnych zagrożeń związanych ze szczelnością instalacji. W szczególności za istotną należy uznać okoliczność, że przeprowadzana w ten sposób kontrola wizualna nie doprowadziła do wykrycia wycieku blisko (…) kg alkoholu etylowego, który przedostał się na posadzkę.

W ocenie Organu okoliczność ta podważa możliwość uznania samego oglądu wizualnego za adekwatny i wystarczający środek kontroli stanu technicznego oraz szczelności instalacji. Uszczelnienia zaworów oraz połączeń śrubunkowych, z uwagi na ich konstrukcję, usytuowanie oraz sposób wykonania, mogą pozostawać elementami trudno dostępnymi i słabo widocznymi, wobec czego ich faktyczny stan oraz szczelność nie zawsze są możliwe do miarodajnego zweryfikowania wyłącznie na podstawie oględzin zewnętrznych instalacji.

Jednocześnie, wskazywane przez Państwa dokonywanie weryfikacji szczelności instalacji, w tym szczelności zaworów i połączeń śrubunkowych, wyłącznie w toku procesów mycia i dezynfekcji zbiornika, również nie może zostać uznane za wystarczający sposób kontroli, który sam w sobie pozwalałby na przyjęcie, że dochowano wymaganej należytej staranności. Proces mycia i dezynfekcji zbiornika nie stanowi bowiem każdorazowo miarodajnego i kompleksowego testu szczelności wszystkich elementów instalacji, a tym samym nie daje podstaw do przyjęcia, że każda potencjalna nieszczelność lub awaria zostanie w toku tego procesu ujawniona.

W konsekwencji, samo przeprowadzanie oględzin wizualnych oraz okresowe sprawdzanie szczelności instalacji w związku z procesem mycia i dezynfekcji nie może, w ocenie Organu, zostać uznane za wystarczające dla wykazania, że podejmowane przez Państwa działania miały charakter systematyczny, adekwatny do istniejącego ryzyka oraz świadczący o ciągłym aktywnym zachowaniu, ukierunkowanym na wykrycie i ocenę potencjalnych zagrożeń.

Ponadto należy mieć na uwadze, że zgodnie z powszechnie znaną wiedzą uszczelnienia stosowane w zaworach, pompach oraz innych urządzeniach technicznych wykonywane są co do zasady z materiałów o właściwościach elastycznych. Jednocześnie, z uwagi na właściwości fizykochemiczne alkoholu etylowego, jego długotrwałe oddziaływanie na materiały uszczelniające może prowadzić do zmian ich właściwości fizycznych, w tym do procesów pęcznienia i kurczenia się materiału w miejscach jego kontaktu z alkoholem etylowym.

Występowanie tego rodzaju procesów może skutkować pogorszeniem parametrów eksploatacyjnych uszczelnienia, w szczególności poprzez zmniejszenie jego zdolności do utrzymywania wymaganej szczelności w warunkach eksploatacyjnych. W dalszej kolejności może dochodzić do powstawania uszkodzeń strukturalnych, w tym mikropęknięć, utraty elastyczności oraz trwałych odkształceń materiału. W konsekwencji procesy te mogą prowadzić do stopniowej degradacji uszczelnienia, utraty jego funkcji ochronnej, a w skrajnym przypadku do całkowitej utraty szczelności połączenia i wystąpienia niekontrolowanego wycieku alkoholu etylowego.

W ocenie Organu zatem mając świadomość możliwości wystąpienia awarii uszczelnienia (skoro - jak wynika z opisu sprawy - przeprowadzane przez Państwa wymiany uszczelnienia mają charakter profilaktyczny), dokładne i szczegółowe kontrole przeprowadzane z wykorzystaniem różnych metod (a więc szersze niż same wizualne oględziny i sprawdzanie szczelności wyłącznie w procesie mycia/dezynfekcji) powinny być przeprowadzane częściej niż dwa razy do roku, a wymiana uszczelnień winna być częstsza niż raz w roku. Takie działanie - a więc częstsze i dokładniejsze kontrole, przeprowadzane w szerszym zakresie niż opisany powyżej - stanowiłoby o dochowaniu należytej staranności oraz ciągłym aktywnym zachowaniu, ukierunkowanym na wykrycie i ocenę potencjalnych zagrożeń. Skoro bowiem ostatnia kontrola uszczelnień przed wystąpieniem awarii miała miejsce pięć miesięcy wcześniej (… r.), a same kontrole są przeprowadzane dwa razy w roku, to trudno w tym momencie uznać, że jest to zachowanie aktywne, ukierunkowane na wykrycie i ocenę potencjalnych zagrożeń. Zdaniem Organu również sama kontrola procesu produkcyjnego polegająca na wizualnej ocenie prawidłowości działania instalacji winna być uważniejsza. Trudno bowiem uznać, że była ona na wystarczającym poziomie, skoro wyciek trwał niezauważenie przez okres kilku dni. Zauważyć należy, że w przypadku gdyby taka kontrola była na wystarczającym poziomie mogłoby nastąpić jej wcześniejsze dostrzeżenie, a tym samym znaczne ograniczenie powstałych strat.

Mając na uwadze powyższe, nie można zgodzić się z Państwem, że powstałej w opisanych we wniosku okolicznościach awarii uszczelnienia ponadnormatywne ubytki alkoholu etylowego zostały spowodowane zdarzeniem losowym. W ocenie Organu (co potwierdza również powyższa argumentacja) powstała awaria była możliwa do wcześniejszego wykrycia w przypadku przeprowadzenia dokładnych kontroli, w tym w trakcie procesu produkcyjnego, co jednoznacznie wskazuje na niedochowanie przez Państwa należytej staranności.

Powyższą ocenę w zakresie niedochowania należytej staranności w przypadku długotrwałego wycieku alkoholu etylowego potwierdza wyrok WSA w Poznaniu z 12 lutego 2026 r., sygn. akt I SA/Po 781/25, w którym wskazano, że „z powyższego orzeczenia TSUE w sprawie C-509/22 wynika, iż już nawet w istocie niewielki błąd nie może być uznany za okoliczność nieprzewidzianą i w rezultacie nie można zastosować zwolnienia z akcyzy, a wyroby powinny być uznane za wydane do konsumpcji w rozumieniu dyrektywy.

Nie ulega wątpliwości, że wszelkie wyłączenia z opodatkowania powinny być interpretowane w sposób ścisły, a nie rozszerzający, gdyż zwolnienie z akcyzy, w przypadku utraty wyrobów objętych procedurą zawieszenia poboru akcyzy jest wyjątkiem, który wymaga spełnienia określonych warunków, a więc wystąpienia określonych okoliczności, mających związek ze zdarzeniem losowym lub siłą wyższą. Innymi słowy podmiot prowadzący skład podatkowy nie podlega automatycznemu zwolnieniu w przypadku ubytków i musi wykazać zaistnienie okoliczności uprawniających do zwolnienia. W interesie podatnika jest zatem przedstawienie obiektywnych danych, które wykluczą choćby lekkie zaniedbanie, przyczynienie się lub brak staranności. (…)

Na aprobatę zasługuje stwierdzenie organu, że chcąc dochować należytej staranności spółka powinna przedsięwziąć zwiększone środki ostrożności w trakcie eksploatacji rurociągu, które zapobiegłyby awarii. Innymi słowy skarżąca nie wykazała, że istniały nie dające się usunąć przeszkody, aby przeprowadzać kontrole od razu po każdorazowym tłoczeniu, co było w ogóle możliwe, skoro miało to miejsce w dniu 17 stycznia 2025 r. Reasumując, opisanej przez skarżącą awarii nie sposób uznać za zdarzenie jednorazowe i nagłe, bo miało ona charakter ciągły, a spółka nie wykazała, że podjęła wszelki możliwe działania, aby jej zapobiec. (…)

(…) słusznie organ interpretacyjny wskazał, że chcąc dochować należytej staranności skarżąca powinna przedsięwziąć takie środki ostrożności, podczas eksploatacji rurociągu, które zapobiegłyby awarii, bądź pozwoliły na wcześniejsze jej wykrycie, np. poprzez częstsze kontrole lub ich przeprowadzanie od razu po tłoczeniu - co niewątpliwie było możliwe, mając na uwadze opis sprawy i argumentację zawartą w skardze. Świadczyłoby to o dochowaniu przez stronę należytej staranności, adekwatnej do okoliczności sprawy”.

Tym samym w ocenie Organu w Państwa sytuacji nie jest możliwe uznanie, że powstałe ponadnormatywne ubytki alkoholu podlegają zwolnieniu z podatku akcyzowego na podstawie art. 30 ust. 3 ustawy o podatku akcyzowym.

W konsekwencji Państwa stanowisko należy uznać za nieprawidłowe.

 

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Podkreślić należy, że ostateczna ocena czy w tym konkretnym przypadku wskazane przez Wnioskodawcę okoliczności powstania ubytków alkoholu etylowego zostały odpowiednio wykazane leży w kompetencjach właściwego organu podatkowego, który w toku odpowiedniego postępowania posiada uprawnienia do weryfikacji okoliczności faktycznych.

Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Organ podatkowy jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym/opisem zdarzenia przyszłego. Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy lub stanu prawnego, udzielona odpowiedź traci swą aktualność. Równocześnie w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, bądź kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Wskazać należy również, że przedmiotem oceny i analizy nie były dokumenty i załączniki dołączone do wniosku, gdyż taka analiza i ocena wymagałaby przeprowadzenie postępowania dowodowego, które w sprawie o wydanie interpretacji nie ma zastosowania.

Odnosząc się do powołanych przez Państwa interpretacji wskazać należy, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są w indywidualnych sprawach podatników i niewątpliwie kształtują sytuację prawną tych podatników w sprawach będących przedmiotem rozstrzygnięcia, lecz dotyczą konkretnych stanów faktycznych i nie mają mocy prawa powszechnie obowiązującego co oznacza, że należy je traktować indywidualnie (por. prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 27 marca 2015 r. sygn. akt III SA/Łd 109/15).

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622, ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 142, ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

   - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

   - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.