0111-KDIB3-2.4012.514.2026.2.MGO

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

8 lipca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 8 lipca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 12 sierpnia 2026 r. (wpływ 12 sierpnia 2026 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego

Gmina (dalej: Gmina lub Wnioskodawca) działa na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (dalej: ustawa o samorządzie gminnym). Gmina posiada osobowość prawną oraz jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT.

Wnioskodawca, w oparciu o art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, wykonuje określone ustawami zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast stosownie do art. 6 ust. 1 tej ustawy, do zakresu działania Gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne Gminy obejmują m.in. sprawy ochrony środowiska i przyrody, kultury, kultury fizycznej i turystyki, porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej, a także utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej. Jak stanowi art. 9 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, w celu wykonywania zadań gmina może tworzyć jednostki organizacyjne, a także zawierać umowy z innymi podmiotami.

W ramach realizacji ww. zadań własnych Gmina podjęła się zadania inwestycyjnego pn. „(…)” (dalej również: Inwestycja). Inwestycja jest realizowana w ramach programu (…).

Celem Inwestycji jest poprawa efektywności energetycznej budynków użyteczności publicznej, redukcja emisji zanieczyszczeń oraz wspieranie wykorzystania odnawialnych źródeł energii, co przyczyni się do poprawy jakości powietrza i obniżenia emisji pyłów. Inwestycja stanowi kompleksowe działanie mające na celu poprawę jakości życia mieszkańców poprzez modernizację infrastruktury energetycznej, edukację oraz promocję proekologicznych postaw i rozwiązań. Inwestycja ma wspierać lokalne działania na rzecz ochrony środowiska i przeciwdziałania zmianom klimatu, a także służy podniesieniu komfortu użytkowania budynków publicznych oraz ograniczeniu kosztów ich eksploatacji.

Inwestycją objęte są dwa budynki użyteczności publicznej stanowiące własność Gminy, tj. budynek (…) w A. oraz budynek gminny w miejscowości B.

W ramach Inwestycji w budynku (…) w A. wykonano prace termomodernizacyjne wraz z remontem, rozbudową oraz modernizacją instalacji, w tym montażem kotła gazowego. Przeprowadzone prace obejmowały w szczególności wykonanie instalacji wody zimnej, ciepłej i cyrkulacji, instalacji kanalizacji sanitarnej, instalacji kanalizacji deszczowej, instalacji elektrycznej, instalacji centralnego ogrzewania, instalacji wentylacji mechanicznej w projektowanej rozbudowie budynku, niezależnej wentylacji pomieszczeń straży pożarnej, wentylacji pozostałej części istniejącego budynku, a także zagospodarowanie terenu. Wszystkie wykonane prace służyły obniżeniu zapotrzebowania budynku na energię cieplną oraz zastosowaniu rozwiązań zmniejszających zużycie energii elektrycznej w obiekcie użyteczności publicznej, co ma przełożyć się na efekt ekologiczny, pozytywny wpływ na środowisko, zwiększenie komfortu użytkowania budynku oraz obniżenie kosztów jego eksploatacji.

Budynek służy lokalnej społeczności i pełni funkcje społeczne, kulturalne, sportowe oraz integracyjne. W budynku znajdują się siedziby lokalnych stowarzyszeń i organizacji, w tym (…), (…), (…) oraz (…), a także (…) oraz sala spotkań dla mieszkańców. Budynek stanowi centrum życia społeczno-gospodarczego oraz miejsce spotkań mieszkańców A.

Po wykonanych pracach przedmiotowy budynek ten został przekazany (…) na podstawie umowy użyczenia, tj. do nieodpłatnego korzystania. Gmina nie pobiera wynagrodzenia z tytułu przekazania budynku (…). Przekazanie budynku nastąpiło zatem nieodpłatnie i nie wiąże się z uzyskiwaniem przez Gminę obrotu opodatkowanego podatkiem VAT. Budynek służy realizacji zadań własnych Gminy oraz zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej.

Drugim budynkiem objętym Inwestycją jest budynek gminny w miejscowości B. Inwestycja obecnie jeszcze trwa i obejmuje rozbudowę, przebudowę oraz termomodernizację budynku gminnego wraz z jego adaptacją na potrzeby (…). W ramach realizacji zadania prowadzone są kompleksowe prace termomodernizacyjne wraz z rozbudową, przebudową oraz modernizacją instalacji centralnego ogrzewania i ciepłej wody użytkowej, a także montażem pompy ciepła. Celem tych prac jest poprawa efektywności energetycznej budynku, zmniejszenie zużycia energii, ograniczenie kosztów operacyjnych, zwiększenie wykorzystania odnawialnych źródeł energii oraz poprawa komfortu użytkowania obiektu publicznego.

Po zakończeniu prac budynek ten również zostanie przekazany do nieodpłatnego korzystania na podstawie umowy użyczenia z (…) lub (…). Przekazanie budynku nastąpi nieodpłatnie, na podstawie umowy użyczenia, a Gmina nie będzie pobierać wynagrodzenia z tytułu udostępnienia tego obiektu. Budynek w B. będzie służył realizacji zadań publicznych i społecznych, w szczególności związanych z funkcjonowaniem lokalnej infrastruktury użyteczności publicznej, ochroną przeciwpożarową oraz zaspokajaniem potrzeb mieszkańców.

Wydatki związane z realizacją Inwestycji są/będą dokumentowane wystawianymi przez dostawców i wykonawców fakturami VAT, na których Gmina będzie wskazana jako nabywca przedmiotowych towarów i usług.

Nabywane przez Gminę towary i usługi związane z realizacją Inwestycji są/będą wykorzystywane wyłącznie do realizacji zadań własnych Gminy, w szczególności w zakresie ochrony środowiska i przyrody, kultury, kultury fizycznej i turystyki, porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej, a także utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej.

Budynki objęte Inwestycją nie są i nie będą przez Gminę wydzierżawiane, wynajmowane ani odpłatnie udostępniane innym podmiotom. Gmina nie będzie również wykorzystywała tych budynków w żadnym innym zakresie do wykonywania odpłatnych czynności.

Efekty Inwestycji będą służyły wyłącznie realizacji zadań własnych Gminy oraz zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej. W szczególności Inwestycja ma na celu poprawę efektywności energetycznej budynków użyteczności publicznej, ograniczenie zużycia energii, redukcję emisji zanieczyszczeń, poprawę jakości powietrza oraz podniesienie komfortu użytkowania infrastruktury publicznej przez mieszkańców Gminy.

W uzupełnieniu wniosku wskazali Państwo, że:

Na pytanie Organu „Czy towary i usługi nabywane w celu realizacji zadania inwestycyjnego pn. „(…) są/będą w jakimkolwiek zakresie wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług?

Jeśli tak, to jakie to będą czynności? Informacji proszę udzielić odrębnie w odniesieniu do inwestycji w budynku (…_ i odrębnie do budynku gminnego w miejscowości B.”, odpowiedzieli Państwo „Budynek (…):

Zdaniem Gminy, towary i usługi nabywane w celu realizacji zadania inwestycyjnego pn. „(…)” (dalej: Inwestycja) w budynku (…) nie są/nie będą w żadnym zakresie wykorzystywane do czynności opodatkowanych VAT.

Tak jak Gmina wskazała we wniosku, ww. budynek został przekazany (…) do nieodpłatnego korzystania na podstawie umowy użyczenia. Gmina nie pobiera z tego tytułu wynagrodzenia, a budynek nie jest/nie będzie przez Gminę wynajmowany, dzierżawiony ani odpłatnie udostępniany innym podmiotom.

Budynek gminny w miejscowości B.:

Zdaniem Gminy, towary i usługi nabywane w celu realizacji Inwestycji w budynku gminnym w miejscowości B. nie są/nie będą w żadnym zakresie wykorzystywane do czynności opodatkowanych VAT.

Tak jak Gmina wskazała we wniosku, po zakończeniu Inwestycji ww. budynek zostanie przekazany do nieodpłatnego korzystania na podstawie umowy użyczenia (…) lub (…). Gmina nie będzie pobierała wynagrodzenia z tytułu udostępnienia budynku, a budynek nie będzie przez Gminę wynajmowany, dzierżawiony ani odpłatnie udostępniany innym podmiotom.”

Na pytanie zadane w wezwaniu „Czy efekty ww. zadania inwestycyjnego będą przez Państwa w jakikolwiek sposób wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług? Jeśli tak, to do jakich czynności? Informacji proszę udzielić odrębnie w odniesieniu do inwestycji w budynku (…) i odrębnie do budynku gminnego w miejscowości B.”, odpowiedzieli Państwo „Budynek (…):

Zdaniem Gminy, efekty Inwestycji realizowanej w budynku (…) nie będą w jakikolwiek sposób wykorzystywane do czynności opodatkowanych VAT.

Tak jak Gmina wskazała we wniosku, efekty Inwestycji będą wykorzystywane wyłącznie na potrzeby realizacji zadań własnych Gminy oraz zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej, w szczególności w zakresie ochrony środowiska i przyrody, kultury, kultury fizycznej i turystyki, porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej, a także utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej.

Budynek gminny w miejscowości B.:

Zdaniem Gminy, efekty Inwestycji realizowanej w budynku gminnym w miejscowości B. nie będą w jakikolwiek sposób wykorzystywane do czynności opodatkowanych VAT.

Tak jak Gmina wskazała we wniosku, efekty Inwestycji będą wykorzystywane wyłącznie na potrzeby realizacji zadań własnych Gminy oraz zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej, w szczególności w zakresie ochrony środowiska i przyrody, kultury, kultury fizycznej i turystyki, porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej, a także utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej.”

Pytanie

Czy Wnioskodawcy przysługuje prawo do obniżenia kwot podatku VAT należnego o kwoty podatku VAT naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki, które Wnioskodawca ponosi w związku z realizacją Inwestycji opisanej we wniosku?

Państwa stanowisko w sprawie

Gminie nie przysługuje prawo do obniżenia kwot podatku VAT należnego o kwoty podatku VAT naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki, które Wnioskodawca ponosi w związku z realizacją Inwestycji opisanej we wniosku.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Z art. 7 ust. 1 cyt. ustawy wynika, że przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy o VAT – przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1. przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2. zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;

3. świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy o VAT.

Jednocześnie czynność podlega opodatkowaniu VAT jako odpłatne świadczenie usług jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach stosunku zobowiązaniowego, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można było stwierdzić, że płatność następuje w zamian za dane świadczenie.

Zgodnie z art. 710 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny, przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu w użyczenie, przez czas oznaczony albo nieoznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy. Istotą umowy użyczenia jest zatem nieodpłatny charakter tego stosunku prawnego.

Zgodnie natomiast z art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Z treści powyższej regulacji wynika, iż prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje podatnikom VAT w sytuacji, gdy towary i usługi, przy nabyciu których został naliczony podatek, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.

Dla oceny możliwości skorzystania z prawa do odliczenia, w każdym przypadku istotne jest więc ustalenie, czy towary i usługi, przy zakupie których naliczono VAT:

a) zostały nabyte przez podatnika tego podatku oraz

b) pozostają w związku z wykonywanymi przez niego czynnościami opodatkowanymi.

Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług oraz niepodlegających temu podatkowi.

Odnosząc się do warunku nabywania towarów i usług przez podatnika, należy wskazać, iż definicja podatnika została uregulowana w art. 15 ustawy o VAT. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu, za podatników uznaje się osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Pod pojęciem działalności gospodarczej, na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, rozumie się wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Stosownie natomiast do art. 15 ust. 6 ustawy o VAT, nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Uregulowanie cytowanego powyżej art. 15 ust. 6 ustawy o VAT jest odzwierciedleniem art. 13 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE. L Nr 347 z 11 grudnia 2006 r., s. 1, ze zm.), zgodnie z którym krajowe, regionalne i lokalne organy władzy oraz inne podmioty prawa publicznego nie są uważane za podatników w związku z działalnością, którą podejmują lub transakcjami, których dokonują jako organy władzy publicznej, nawet jeśli pobierają należności, opłaty, składki lub płatności w związku z takimi działaniami lub transakcjami. Jednakże w przypadku, gdy podejmują one takie działania lub dokonują takich transakcji, są uważane za podatników w odniesieniu do tych działań lub transakcji, gdyby wykluczenie ich z kategorii podatników prowadziło do znaczących zakłóceń konkurencji.

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 1 tej ustawy, do zakresu działania Gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych Gminy.

W szczególności, jak wskazuje art. 7 ust. 1 pkt 1, 9, 10, 14 i 15 ustawy o samorządzie gminnym, zadania własne Gminy obejmują m.in. sprawy ochrony środowiska i przyrody, kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury, kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych, porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej, a także utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej.

Mając na uwadze przywołane powyżej przepisy, należy wskazać, że rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

W przedmiotowej sprawie Inwestycja ma na celu poprawę efektywności energetycznej budynków użyteczności publicznej w Gminie, redukcję emisji zanieczyszczeń, wspieranie wykorzystania odnawialnych źródeł energii, poprawę jakości powietrza, obniżenie kosztów eksploatacji budynków oraz podniesienie komfortu korzystania z infrastruktury publicznej przez mieszkańców Gminy. Inwestycja realizowana jest w dwóch budynkach stanowiących własność Gminy, tj. w budynku (…) oraz w budynku gminnym w miejscowości B.

Efekty Inwestycji są/będą wykorzystywane wyłącznie na potrzeby związane z realizacją zadań własnych Gminy, tj. działalności statutowej Gminy, nieobjętej zakresem VAT. Inwestycja służy/będzie służyć zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej, w szczególności poprzez zapewnienie mieszkańcom dostępu do zmodernizowanej infrastruktury publicznej, społecznej, kulturalnej, sportowej oraz infrastruktury związanej z ochroną przeciwpożarową.

Budynek (…) został przekazany (…) do nieodpłatnego korzystania na podstawie umowy użyczenia. Gmina nie pobiera z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. Budynek ten nie jest przez Gminę wynajmowany, dzierżawiony ani odpłatnie udostępniany innym podmiotom na podstawie umów cywilnoprawnych. Przekazanie budynku (…) nastąpiło nieodpłatnie i służy realizacji zadań własnych Gminy, w szczególności w zakresie kultury, kultury fizycznej i turystyki oraz utrzymania gminnych obiektów użyteczności publicznej.

Również budynek gminny w B. po zakończeniu Inwestycji zostanie przekazany do nieodpłatnego korzystania na podstawie umowy użyczenia. Przekazanie budynku nastąpi nieodpłatnie, a Gmina nie będzie pobierała wynagrodzenia z tytułu jego udostępnienia. Budynek ten będzie wykorzystywany na potrzeby realizacji zadań własnych Gminy, w szczególności związanych z funkcjonowaniem lokalnej infrastruktury użyteczności publicznej oraz ochroną przeciwpożarową.

Gmina nie będzie wykorzystywała budynków objętych Inwestycją do wykonywania czynności opodatkowanych VAT. W szczególności Gmina nie będzie wykorzystywała tych budynków do czynności, które wykonuje odpłatnie w ramach działalności gospodarczej, nie będzie ich wynajmowała, dzierżawiła ani odpłatnie udostępniała innym podmiotom. Gmina nie będzie również uzyskiwała jakiegokolwiek wynagrodzenia z tytułu przekazania tych budynków do korzystania.

W związku z powyższym, w ocenie Gminy, warunek wynikający z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, uprawniający Gminę do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w odniesieniu do wydatków związanych z realizacją Inwestycji, nie jest i nie będzie spełniony. Towary i usługi nabywane w związku z realizacją Inwestycji nie są bowiem i nie będą wykorzystywane przez Gminę do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT, lecz do realizacji działalności statutowej Gminy, pozostającej poza zakresem VAT.

Stanowisko Gminy znajduje potwierdzenie w interpretacjach indywidualnych wydawanych przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: DKIS) w zbliżonych stanach faktycznych.

Przykładowo, w interpretacji indywidualnej z dnia 11 marca 2022 r., znak: 0111-KDIB3-3.4012.7.2022.1.MPU, DKIS wskazał, iż: „W omawianej sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie jest spełniony, ponieważ - jak Państwo wskazali - planowana inwestycja zostanie wykonana w zakresie realizacji zadań publicznych oraz nie będzie związana z wykonywaniem czynności opodatkowanych. Ponadto wskazali Państwo, że są właścicielem obiektu, który przekazany został w formie użyczenia stowarzyszeniu na podstawie umowy użyczenia, której założeniem jest brak możliwości oddania lokalu osobie trzeciej w dzierżawę lub najem. Jednocześnie umowa użyczenia w § 3 określa, iż zarówno biorący do używania (czyli Państwo), jak i inne gminne jednostki organizacyjne i inne organizacje społeczne mogą korzystać bezpłatnie z przedmiotu użyczenia w przypadku organizowania imprez widowiskowych, zebrań, wyborów. Tym samym, w analizowanym przypadku nie ponoszą Państwo wydatków w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, a w efekcie nabywając towary i usługi, nie działają Państwo w charakterze podatnika podatku VAT. Zatem, w omawianej sprawie warunki uprawniające do odliczenia nie są spełnione.”.

Podobnie w interpretacji indywidualnej z dnia 21 czerwca 2024 r., znak: 0112-KDIL1-1.4012.320.2024.1.DS, DKIS wskazał, że: „W omawianej sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie będzie spełniony, bowiem mimo, iż są Państwo zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, to jednak - jak wynika z opisu sprawy - elementy powstałe w wyniku realizacji projektu zostaną wykorzystane przez Gminę do wykonywania czynności niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Elementy projektu zostały przekazane przez Gminę samorządowej instytucji kultury - Ośrodkowi Kultury nieodpłatnie, w formie użyczenia. Wobec powyższego, z uwagi na niespełnienie przez Państwa przesłanek, o których mowa w art. 86 ust. 1 ustawy, nie będą mieli Państwo prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją projektu. W konsekwencji, nie będzie Państwu przysługiwać również prawo do zwrotu różnicy podatku, o którym mowa w art. 87 ust. 1 ustawy.”.

Podsumowując Wnioskodawca staje na stanowisku, że nie przysługuje mu i nie będzie mu przysługiwało prawo do obniżenia kwot podatku VAT należnego o kwoty podatku VAT naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki, które Wnioskodawca już poniósł lub poniesie w przyszłości w związku z realizacją Inwestycji opisanej we wniosku.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”. W myśl tego przepisu:

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a) ustawy:

Jak wynika z powołanych przepisów, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.

Ponadto podkreślić należy, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:

Oznacza to, że podatnik nie może skorzystać z prawa do odliczenia w odniesieniu do podatku, który jest należny wyłącznie z tego względu, że został wykazany na fakturze w sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Na podstawie art. 88 ust. 4 ustawy:

Zgodnie z ww. regulacją, z prawa do odliczenia podatku skorzystać mogą wyłącznie podatnicy, którzy są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni.

Aby podmiot mógł skorzystać z prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z dokonanym nabyciem towarów i usług, w pierwszej kolejności powinien spełnić przesłanki umożliwiające uznanie go - dla tej czynności - za podatnika podatku od towarów i usług, działającego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy:

Należy zauważyć, że w myśl art. 15 ust. 6 ustawy:

Oznacza to, że organ władzy publicznej będzie uznany za podatnika podatku od towarów i usług w dwóch przypadkach, tj. gdy wykonuje czynności inne niż te, które mieszczą się w ramach jego zadań oraz, gdy wykonuje czynności mieszczące się w ramach zadań, ale czyni to na podstawie umów cywilnoprawnych.

Jak wynika z powyższego, wyłączenie organów władzy publicznej z kategorii podatnika ma charakter wyłącznie podmiotowo-przedmiotowy.

W świetle wskazanych unormowań jednostki samorządu terytorialnego na gruncie podatku od towarów i usług występować mogą w dwojakim charakterze:

-     podmiotów niebędących podatnikami, gdy realizują zadania nałożone na nich odrębnymi przepisami prawa, oraz

-     podatników podatku od towarów i usług, gdy wykonują czynności na podstawie umów cywilnoprawnych.

Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Jednostki samorządu terytorialnego są podatnikami podatku od towarów i usług jedynie w zakresie wszelkich czynności, które mają charakter cywilnoprawny, tzn. są przez nie realizowane na podstawie umów cywilnoprawnych. Będą to więc wszystkie realizowane przez te jednostki (urzędy) czynności w sferze ich aktywności cywilnoprawnej, np. czynności sprzedaży, zamiany (nieruchomości i ruchomości), wynajmu, dzierżawy itp., umów prawa cywilnego (nazwanych i nienazwanych) – tylko w tym zakresie ich czynności mają charakter działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.

Stosownie do przepisu art. 2 ust. 1 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662 ze zm.):

Jak stanowi art. 6 ust. 1 ww. ustawy o samorządzie gminnym:

Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

W myśl art. 7 ust. 1 pkt 9, 10 i 14 ustawy o samorządzie gminnym:

W tym miejscu należy wskazać, że stosownie do treści art. 710 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):

Zatem umowa użyczenia jest z natury umową nieodpłatną. Umowa użyczenia nie przenosi własności rzeczy. Powyższe oznacza, że oddanie do bezpłatnego używania na podstawie umowy użyczenia jest nieodpłatnym świadczeniem usług.

Z opisu sprawy wynika, że Państwo w oparciu o art. 2 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, wykonują określone ustawami zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. W szczególności zadania własne Gminy obejmują m.in. sprawy ochrony środowiska i przyrody, kultury, kultury fizycznej i turystyki, porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej, a także utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej. W ramach realizacji ww. zadań własnych podjęli się Państwo realizacji zadania inwestycyjnego pn. „(…)”. Inwestycją objęte są dwa budynki użyteczności publicznej stanowiące własność Gminy, tj. budynek (…) oraz budynek gminny w miejscowości B.

W ramach Inwestycji w budynku (…) wykonano prace termomodernizacyjne wraz z remontem, rozbudową oraz modernizacją instalacji, w tym montażem kotła gazowego. Po wykonanych pracach przedmiotowy budynek ten został przekazany (…) na podstawie umowy użyczenia, tj. do nieodpłatnego korzystania. Gmina nie pobiera wynagrodzenia z tytułu przekazania budynku (…). Przekazanie budynku nastąpiło zatem nieodpłatnie i nie wiąże się z uzyskiwaniem przez Gminę obrotu opodatkowanego podatkiem VAT.

Drugim budynkiem objętym Inwestycją jest budynek gminny w miejscowości B. Inwestycja obecnie jeszcze trwa i obejmuje rozbudowę, przebudowę oraz (…). W ramach realizacji zadania prowadzone są kompleksowe prace termomodernizacyjne wraz z rozbudową, przebudową oraz modernizacją instalacji centralnego ogrzewania i ciepłej wody użytkowej, a także montażem pompy ciepła. Celem tych prac jest poprawa efektywności energetycznej budynku, zmniejszenie zużycia energii, ograniczenie kosztów operacyjnych, zwiększenie wykorzystania odnawialnych źródeł energii oraz poprawa komfortu użytkowania obiektu publicznego.

Po zakończeniu prac budynek ten również zostanie przekazany do nieodpłatnego korzystania na podstawie umowy użyczenia z (…) lub (…). Przekazanie budynku nastąpi nieodpłatnie, na podstawie umowy użyczenia, a Gmina nie będzie pobierać wynagrodzenia z tytułu udostępnienia tego obiektu.

Przy tak przedstawionym opisie sprawy, Państwa wątpliwości dotyczą ustalenia, czy przysługuje/będzie przysługiwało Państwu prawo do odliczenia podatku naliczonego od wydatków w związku z realizacją opisanej Inwestycji.

Należy wskazać, że odliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą generującą podatek należny. W analizowanej sprawie związek taki nie występuje. Jak wynika z okoliczności wniosku efekty inwestycji nie są i nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem VAT. Wskazali Państwo bowiem, że budynek (…) został przekazany (…) na podstawie umowy użyczenia, tj. do nieodpłatnego korzystania. Gmina nie pobiera wynagrodzenia z tytułu przekazania budynku (…). Przekazanie budynku nastąpiło zatem nieodpłatnie i nie wiąże się z uzyskiwaniem przez Gminę obrotu opodatkowanego podatkiem VAT. Budynek służy realizacji zadań własnych Gminy oraz zaspokajaniu zbiorowych potrzeb wspólnoty samorządowej. Z kolei budynek gminny w miejscowości B. po zakończeniu prac również zostanie przekazany do nieodpłatnego korzystania na podstawie umowy użyczenia z (…) lub (…). Przekazanie budynku nastąpi nieodpłatnie, na podstawie umowy użyczenia, a Gmina nie będzie pobierać wynagrodzenia z tytułu udostępnienia tego obiektu.

Ponadto wskazali Państwo, że nabywane przez Gminę towary i usługi związane z realizacją Inwestycji są/będą wykorzystywane wyłącznie do realizacji zadań własnych Gminy, w szczególności w zakresie ochrony środowiska i przyrody, kultury, kultury fizycznej i turystyki, porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej, a także utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej.

Zatem w omawianej sprawie nabyte w celu realizacji Inwestycji towary i usługi nie są/nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Tym samym, nie zostaną spełnione przesłanki z art. 86 ust. 1 ustawy uprawniające do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją zadania inwestycyjnego.

W konsekwencji nie przysługuje/nie będzie przysługiwało Państwu prawo do odliczenia podatku VAT w związku z wydatkami poniesionymi na realizację inwestycji „(…)”.

A zatem Państwa stanowisko należało uznać za prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu, który Państwo przedstawili i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym oraz dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem Państwa wniosku (pytania). Inne kwestie przedstawione w opisie sprawy oraz własnym stanowisku, które nie zostały objęte pytaniami nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany z przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. Biorąc pod uwagę powyższe, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli: Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.