0111-KDIB3-1.4012.594.2026.3.MG

Interpretacja indywidualna2026-10-09Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Kwestia prawa do odliczenia podatku VAT z faktur dotyczących zakupu towarów i usług związanych projektem termomodernizacji dla budynków, w których są wyłącznie lokale mieszkalne oraz budynku, w których są lokale mieszkalne, lokale użytkowe a także biuro i warsztat.

Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

28 lipca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 24 lipca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług.

Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 1 września 2026 r. (wpływ 3 września 2026 r.) oraz pismem z 30 września 2026 r. (wpływ 5 października 2026 r.).

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

(X) w (...) informuje, że jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług i prowadzi działalność:

a)    zwolnioną od podatku VAT w zakresie dokonywania czynności, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 i 11 ustawy o VAT (na pokrycie wydatków związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości pobierane są opłaty od członków i właścicieli na podstawie art. 4 ust. 1, 2, 3, 4 i 5 ustawy i spółdzielniach mieszkaniowych),

b)    działalność gospodarczą opodatkowaną stawkami podatku VAT.

(X) w (...) zamierza rozpocząć proces inwestycyjny polegający na termomodernizacji budynków w ramach Programu Priorytetowego (…) - budynki.: blok nr (A) przy ul. (...), blok nr (B) przy ul. (...), blok nr (C) przy ul. (...), blok nr (D) przy ul. (...), budynki będące w zasobach mieszkaniowych Spółdzielni.

W roku 2027 Spółdzielnia przeprowadzi proces inwestycyjny (roboty budowlane) związany z termomodernizacją budynków mieszkalnych będących w zasobach Spółdzielni. W zakres projektu wchodzą bloki:

·         blok nr (A) przy ul. (…),

·         blok nr (B) przy ul. (...),

·         blok nr (C) przy ul. (...),

·         blok nr (D) przy ul. (…).

Po przeprowadzeniu procesu inwestycyjnego wykonawca na powyższe prace wystawi dla Spółdzielni faktury VAT, dla każdego budynku oddzielnie. W wymienionych blokach nr (A), (B), (D) występują tylko lokale mieszkalne, zaś w bloku nr (C) występują lokale mieszkalne, lokale użytkowe oraz biuro siedziby spółdzielni wraz z warsztatem dla konserwatorów - pracowników spółdzielni.

W bloku nr (C) struktura wykorzystania powierzchni przedstawia się następująco: lokale mieszkalne (…) m2, lokale użytkowe (…) m2, biura i warsztat (…) m2.

Płatność faktury zostanie wykonana w ok. (…)% ze środków własnych Spółdzielni (pokrycie kosztów niekwalifikowanych) i ok. (…)% (koszty kwalifikowane) ze środków uzyskanych z (…).

Pożyczka, o której mowa powyżej spłacana będzie ze środków pochodzących z wpłat mieszkańców na fundusz remontowy obiektów. Zgodnie ze wzorem umowy z (…) Spółdzielnia ma obowiązek dostarczyć indywidualną interpretację potwierdzającą brak możliwości odliczenia podatku VAT albo ograniczone prawo do odliczenia podatku VAT w związku z realizacją przedsięwzięcia, które jest finansowane w całości lub części ze środków (…) w ramach zawartej umowy o dofinansowanie.

W przypadku bloku nr (C) w specyfikacji przetargowej będziemy się starali rozdzielić prace budowlane, aby było możliwe konkretne przypisanie wydatków do lokali mieszkalnych osobno dla lokali użytkowych, biur i warsztatu Spółdzielni, tak aby wydatki były przypisane do powyższych określonych rodzajów sprzedaży. Będziemy oczekiwać od wykonawcy jednej faktury z trzema pozycjami tj. mieszkania, lokale użytkowe, biura i warsztat Spółdzielni.

Projekt będzie realizowany w istniejących budynkach mieszkalnych, w których występują różne tytuły prawne tj.: spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, odrębna własność. Obowiązek świadczenia na fundusz dotyczy członków spółdzielni, właścicieli lokali niebędących członkami spółdzielni oraz osób niebędących członkami spółdzielni, którym przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokali. Odpis na fundusz remontowy tworzony jest dla zasobów mieszkaniowych. Dla lokali użytkowych nie jest utworzony fundusz remontowy. W związku z tym, że uzyskane środki z (...) w formie programu, o którym mowa powyższej, są środkami publicznymi i niedopuszczalna byłaby sytuacja tzw. „podwójnego” odliczenia VAT-u (tzn. w sytuacji finansowania VAT-u z pożyczki (...) i prawa Spółdzielni jako podatnika do odliczenia VAT-u) dla tego ważne jest aby interpretacja, która będzie załącznikiem do umowy w której będzie jasno określała uprawnienia Spółdzielni do odliczenia VAT-u.

Uzupełnienie

W piśmie z 1 września 2026 r. doprecyzowali Państwo opis zdarzenia przyszłego odpowiadając na poniższe pytania:

1.     Do jakich czynności będą wykorzystywane przez Państwa towary i usługi nabyte w ramach realizacji procesu inwestycyjnego polegającego na termomodernizacji budynków w ramach Programu Priorytetowego (…) - budynki.: blok nr (A) przy ul. (...), blok nr (B) przy ul. (...), blok nr (C) przy ul. (...), blok nr (D) przy ul. (...) tj. czy będą to czynności:

a)     opodatkowane podatkiem od towarów i usług,

b)     zwolnione od podatku od towarów i usług,

c)      niepodlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Proszę wskazać odrębnie dla każdego z budynków mieszkalnych.

Odpowiedź 1:

Blok nr (A) (…) - zwolnione od podatku od towarów i usług,

Blok nr (B) (…) - zwolnione od podatku od towarów i usług,

Blok nr (C) (…) - w części mieszkalnej zwolnione od podatku od towarów i usług; w części lokali użytkowych i własnych (biuro, warsztat) - opodatkowane podatkiem od towarów i usług,

Blok nr (D) (…) - zwolnione od podatku od towarów i usług.

2.     Czy budynek tj. blok nr (C) przy ul. (...) będzie wykorzystywany zarówno do celów wykonywanej przez Państwa działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza?

Odpowiedź 2:

Blok nr (C) (…) - będzie wykorzystywany przede wszystkim do celów mieszkalnych oraz w niewielkiej części do celów prowadzenia działalności gospodarczej.

3.     W jaki sposób będą Państwo wykorzystywali budynek tj. blok nr (C) przy ul. (...), czy będą to czynności:

a)     opodatkowane podatkiem od towarów i usług (jakie),

b)     zwolnione z opodatkowania podatkiem od towarów i usług (jakie),

c)      niepodlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (jakie)?

Odpowiedź 3:

Blok nr (C) (…) - będzie wykorzystywany przede wszystkim do celów mieszkalnych oraz w niewielkiej części do celów prowadzenia działalności gospodarczej:

a)  opodatkowane podatkiem od towarów i usług - lokale użytkowe i własne (biuro i warsztat),

b)  zwolnione z opodatkowania podatkiem od towarów i usług - lokale mieszkalne.

4.     Jednoznacznie Państwo wskazali, czy są Państwo w stanie przyporządkować zakupione towary i usługi w związku z termomodernizacją bloku nr (C) do czynności w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje.

Odpowiedź:

Jesteśmy w stanie jednoznacznie wskazać zakupione towary i usługi w związku z termomodernizacją bloku nr (C) (…) do czynności, w związku z którymi przysługuje nam prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności w związku z którymi takie prawo nie przysługuje.

Natomiast w piśmie z 30 września 2026 r., wyjaśnili Państwo, że:

Odp. 1

TAK, towary i usługi nabyte w ramach realizacji procesu inwestycyjnego, o którym mowa we wniosku dla lokali własnych (biuro, warsztat) znajdujących się w bloku nr (C) przy ul. (...) będą wykorzystywane zarówno do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług jak i czynności zwolnionych od podatku towarów i usług na podstawie proporcji zgodnie z art. 90 ust.3 ustawy o podatku od towarów i usług.

Odp. 2

TAK, lokale własne (biuro i warsztat) służą nam do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT związanych z lokalami użytkowymi jak i czynności zwolnionych od podatku VAT związanych z lokalami mieszkalnymi na podstawie proporcji zgodnie z art. 90 ust.3 ustawy o podatku od towarów i usług.

Pytania (pytanie b) ostatecznie sformułowane w piśmie z 1 września 2026 r.)

Czy prawidłowe jest stanowisko Spółdzielni, że w przypadku realizacji projektu:

a)    nie przysługuje jej prawo do odliczenia podatku VAT z faktur dotyczących zakupu towarów i usług związanych z opisanym projektem dla budynków, w których są wyłącznie lokale mieszkalne tj.:

•      blok nr (A) przy ul. (...),

•      blok nr (B) przy ul. (...),

•      blok nr (D) przy ul. (...),

b)    przysługuje jej prawo do odliczenia podatku VAT z faktur dotyczących zakupu towarów i usług związanych z opisanym projektem dla bloku nr (C) przy ul. (...) w sposób, w którym udaje się rozdzielić prace budowlane i przypisać wydatki do określonych rodzajów sprzedaży, wtedy dla wydatków inwestycyjnych:

*      związanych z lokalami mieszkalnymi nie przysługuje prawo odliczenia podatku VAT art. 43 ust. 1 pkt 10 i 11 ustawy o VAT

*      związanych z lokalami użytkowymi przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT w całości, art. 86 ust.1

*      związanych z biurem i warsztatem Spółdzielni przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT na podstawie proporcji zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług.

Państwa stanowisko w sprawie (ostatecznie przedstawione w piśmie z 1 września 2026 r.)

Stanowisko Spółdzielni, że w przypadku realizacji projektu:

a)    nie przysługuje jej prawo do odliczenia podatku VAT z faktur dotyczących zakupu towarów i usług związanych z opisanym projektem dla budynków, w których są wyłącznie lokale mieszkalne tj.:

·           blok nr (A) przy ul. (...)

·           blok nr (B) przy ul. (...),

·           blok nr (D) przy ul. (...),

b)    przysługuje jej prawo do odliczenia podatku VAT z faktur dotyczących zakupu towarów i usług związanych z opisanym projektem dla bloku nr (C) przy ul. (...) w sposób, w którym udaje się rozdzielić prace budowlane i przypisać wydatki do określonych rodzajów sprzedaży. Wtedy dla wydatków inwestycyjnych:

*      związanych z lokalami mieszkalnymi nie przysługuje prawo odliczenia podatku VAT, art. 43 ust. 1 pkt 10 i 11 ustawy o podatku od towarów i usług

*      związanych z lokalami użytkowymi przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT w całości art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług

*      związanych z biurem i warsztatem Spółdzielni przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT na podstawie proporcji zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 1263 ze zm.), zwanej dalej „ustawą” lub „ustawą o VAT”.

W przepisie tym wskazano, że:

W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:

Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:

a)    nabycia towarów i usług,

b)    dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.

Z cytowanego wyżej art. 86 ust. 1 ustawy wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. gdy odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).

Przedstawiona wyżej zasada wyklucza możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu.

Należy zauważyć, że formułując w art. 86 ust. 1 ustawy warunek związku ze sprzedażą opodatkowaną, ustawodawca nie uzależnia prawa do odliczenia od związku zakupu z obecnie wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi. Wystarczającym jest, że z okoliczności towarzyszących nabyciu towarów lub usług przy uwzględnieniu rodzaju prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej wynika, że zakupy te dokonane są w celu ich wykorzystania w ramach jego działalności opodatkowanej.

Jednocześnie należy podkreślić, że odliczenie podatku naliczonego może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku od tych towarów i usług, w jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności nieopodatkowanych podatkiem VAT.

Ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno tzw. przesłanek pozytywnych wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy o podatku od towarów i usług. Ten ostatni przepis określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Jedno z takich ograniczeń zostało wskazane w art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, zgodnie z którym:

Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Oznacza to, że podatnik nie może odliczyć podatku, który jest należny tylko dlatego, że został wykazany na fakturze. W sytuacji, gdy transakcja nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku podatnik nie może odliczyć podatku.

W świetle art. 88 ust. 4 ustawy:

Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96 , z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.

Prawo do odliczenia podatku naliczonego, jako integralna część systemu VAT, w zasadzie nie może być ograniczane, ani pod względem czasu, ani też pod względem zakresu przedmiotowego. Nie jest to bowiem wyjątkowy przywilej podatnika, lecz jego fundamentalne prawo. Możliwość wykonania tego prawa powinna być zapewniona niezwłocznie i względem wszystkich kwot podatku, które zostały pobrane (naliczone) od transakcji związanych z zakupami. Decydujące znaczenie dla oceny istnienia prawa do odliczenia ma zamierzony (deklarowany) związek podatku naliczonego z czynnościami opodatkowanymi.

W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:

Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

W świetle z art. 15 ust. 2 ustawy:

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Treść powołanych przepisów wskazuje, że za podatnika podatku VAT będzie uznany tylko taki podmiot, który dokonuje czynności zmierzających do wykorzystania nabytych towarów i usług do celów działalności gospodarczej.

Podatnik w momencie nabycia towarów lub usług powinien dokonać ich kwalifikacji do określonych rodzajów sprzedaży, z którymi zakupy te są związane. Najistotniejszym warunkiem, umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego, jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

W przypadku wykonywania w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług oraz zwolnionych z opodatkowania tym podatkiem, należy mieć na uwadze uregulowania zawarte w art. 90 ustawy o podatku od towarów i usług. Przepisy te uzupełniają generalną zasadę wyrażoną w wyżej cyt. art. 86 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy:

W stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.

Na mocy art. 90 ust. 2 ustawy:

Jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust. 1, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z zastrzeżeniem ust. 10.

Stosownie do dyspozycji art. 90 ust. 3 ustawy:

Proporcję, o której mowa w ust. 2, ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.

Przepis art. 90 ust. 4 ustawy stanowi, że:

Proporcję, o której mowa w ust. 3, określa się procentowo w stosunku rocznym na podstawie obrotu osiągniętego w roku poprzedzającym rok podatkowy, w odniesieniu do którego jest ustalana proporcja. Proporcję tę zaokrągla się w górę do najbliższej liczby całkowitej.

W świetle art. 90 ust. 5 ustawy:

Do obrotu, o którym mowa w ust. 3, nie wlicza się obrotu uzyskanego z dostawy towarów i usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez podatnika do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, oraz gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli są zaliczane do środków trwałych podatnika - używanych przez podatnika na potrzeby jego działalności.

Natomiast, stosownie do art. 90 ust. 6 ustawy:

Do obrotu, o którym mowa w ust. 3, nie wlicza się obrotu z tytułu transakcji dotyczących:

1)    pomocniczych transakcji w zakresie nieruchomości i pomocniczych transakcji finansowych;

2)    usług wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41 , w zakresie, w jakim transakcje te mają charakter pomocniczy.

Zgodnie z art. 90 ust. 8 ustawy:

Podatnicy, którzy w poprzednim roku podatkowym nie osiągnęli obrotu, o którym mowa w ust. 3, lub u których obrót ten w poprzednim roku podatkowym był niższy niż 30 000 zł, do obliczenia kwoty podatku naliczonego podlegającej odliczeniu od kwoty podatku należnego przyjmują proporcję wyliczoną szacunkowo. Podatnicy są obowiązani zawiadomić naczelnika urzędu skarbowego o przyjętej proporcji w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym ta proporcja została zastosowana po raz pierwszy, nie później jednak niż w dniu przesłania ewidencji, o której mowa w art. 109 ust. 3.

Stosownie do przepisu art. 90 ust. 9 ustawy:

Przepis ust. 8 stosuje się również, gdy podatnik uzna, że w odniesieniu do niego kwota obrotu, o której mowa w tym przepisie, byłaby niereprezentatywna.

W myśl art. 90 ust. 9a ustawy:

Przy ustalaniu proporcji zgodnie z ust. 2-6 do obrotu nie wlicza się kwoty podatku.

Zgodnie z art. 90 ust. 10 ustawy:

W przypadku gdy proporcja określona zgodnie z ust. 2-8:

1)    przekroczyła 98% oraz kwota podatku naliczonego niepodlegająca odliczeniu, wynikająca z zastosowania tej proporcji, w skali roku, była mniejsza niż 10 000 zł - podatnik ma prawo uznać, że proporcja ta wynosi 100%;

2)    nie przekroczyła 2% - podatnik ma prawo uznać, że proporcja ta wynosi 0%.

Analiza powołanych wyżej przepisów wskazuje, że na podstawie art. 90 ust. 1 ustawy o VAT, występuje obowiązek wyodrębnienia podatku naliczonego związanego z czynnościami, w stosunku do których przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego oraz kwot podatku naliczonego związanego z czynnościami, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje. Z tym, że przez „czynności, w związku z którymi nie przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego” należy rozumieć czynności zwolnione od podatku.

A zatem rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Odliczyć można w całości podatek naliczony, który jest związany z czynnościami opodatkowanymi podatnika. Wskazana zasada wyłącza tym samym możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku lub niepodlegających opodatkowaniu VAT. Jednocześnie z zasady tej wynika, że odliczenie podatku naliczonego może być częściowe, tzn. w tej części, w jakiej dane towary lub usługi, z którymi związany jest podatek naliczony są wykorzystywane do realizacji czynności opodatkowanych, z pominięciem tej części podatku od tych towarów i usług, w jakiej towary te (usługi) są wykorzystywane do wykonywania czynności nieopodatkowanych podatkiem VAT.

Podatnik w celu odliczenia podatku naliczonego w pierwszej kolejności ma obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu, czyli dokonania tzw. bezpośredniej alokacji.

Jeżeli takie wyodrębnienie jest możliwe, podatnikowi, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy przysługuje pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych wyłącznie z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej, brak jest natomiast takiego prawa w stosunku do podatku naliczonego związanego z zakupem towarów i usług wykorzystywanych wyłącznie do wykonywania czynności zwolnionych z opodatkowania oraz niepodlegających temu podatkowi.

Natomiast w sytuacji, gdy takie przyporządkowanie nie jest możliwe, a wydatki w ramach wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej służą do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług oraz zwolnionych z opodatkowania tym podatkiem, podatnik winien ustalić proporcję, o której mowa w art. 90 ust. 2 i ust. 3 oraz następne ustawy.

Z opisu sprawy wynika, że są Państwo czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług i prowadzą działalność zwolnioną od podatku VAT w zakresie dokonywania czynności o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 i 11 ustawy o VAT, działalność gospodarczą opodatkowaną stawkami podatku VAT.

Zamierzają Państwo rozpocząć proces inwestycyjny polegający na termomodernizacji budynków w ramach Programu Priorytetowego (...), będących w zasobach mieszkaniowych Państwa Spółdzielni.

W zakres projektu wchodzą bloki: blok nr (A) przy ul. (…), blok nr (B) przy ul. (...), blok nr (C) przy ul. (...), blok nr (D) przy ul. (…).

Po przeprowadzeniu procesu inwestycyjnego wykonawca na powyższe prace wystawi dla Państwa faktury VAT, dla każdego budynku oddzielnie.

W blokach nr (A), (B), (D) występują tylko lokale mieszkalne. W bloku nr (C) występują lokale mieszkalne, lokale użytkowe oraz biuro siedziby Spółdzielni wraz z warsztatem dla konserwatorów - pracowników Spółdzielni.

W przypadku bloku nr (C) w specyfikacji przetargowej będą się Państwo starali rozdzielić prace budowlane, aby było możliwe konkretne przypisanie wydatków do lokali mieszkalnych osobno dla lokali użytkowych, biur i warsztatu Państwa Spółdzielni, tak aby wydatki były przypisane do powyższych określonych rodzajów sprzedaży. Będą Państwo oczekiwać od wykonawcy jednej faktury z trzema pozycjami tj. mieszkania, lokale użytkowe, biura i warsztat Spółdzielni.

Towary i usługi nabyte w ramach realizacji procesu inwestycyjnego będą wykorzystywane:

·         Blok nr (A) (…) – do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług,

·         Blok nr (B) (…) – do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług,

·         Blok nr (C) (…) - w części mieszkalnej do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług, w części lokali użytkowych i własnych (biuro, warsztat) – do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług,

·         Blok nr (D) (…) – do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług.

Blok nr (C) (…) - będzie wykorzystywany przede wszystkim do celów mieszkalnych oraz w niewielkiej części do celów prowadzenia działalności gospodarczej:

a)    opodatkowane podatkiem od towarów i usług - lokale użytkowe i własne (biuro i warsztat),

b)    zwolnione z opodatkowania podatkiem od towarów i usług - lokale mieszkalne.

Są Państwo w stanie jednoznacznie wskazać zakupione towary i usługi w związku z termomodernizacją bloku nr (C) (…) do czynności, w związku z którymi przysługuje Państwu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności w związku z którymi takie prawo nie przysługuje.

Przy czym w piśmie z 30 września 2026 r. doprecyzowali Państwo, że: towary i usługi nabyte w ramach realizacji procesu inwestycyjnego, o którym mowa we wniosku dla lokali własnych (biuro, warsztat) znajdujących się w bloku nr (C) przy ul. (...) będą wykorzystywane zarówno do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług jak i czynności zwolnionych od podatku towarów i usług na podstawie proporcji zgodnie z art. 90 ust.3 ustawy o podatku od towarów i usług; lokale własne (biuro i warsztat) służą Państwu do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT związanych z lokalami użytkowymi jak i czynności zwolnionych od podatku VAT związanych z lokalami mieszkalnymi na podstawie proporcji zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług.

Państwa wątpliwości dotyczą kwestii czy prawidłowe jest stanowisko, że w przypadku realizacji projektu:

a)    nie przysługuje Państwu prawo do odliczenia podatku VAT z faktur dotyczących zakupu towarów i usług związanych z opisanym projektem dla budynków, w których są wyłącznie lokale mieszkalne tj.:

•      blok nr (A) przy ul. (...),

•      blok nr (B) przy ul. (...),

•      blok nr (D) przy ul. (...),

b)    przysługuje Państwu prawo do odliczenia podatku VAT z faktur dotyczących zakupu towarów i usług związanych z opisanym projektem dla bloku nr (C) przy ul. (...) w sposób, w którym udaje się rozdzielić prace budowlane i przypisać wydatki do określonych rodzajów sprzedaży, wtedy dla wydatków inwestycyjnych:

·           związanych z lokalami mieszkalnymi nie przysługuje prawo odliczenia podatku VAT art. 43 ust. 1 pkt 10 i 11 ustawy o VAT,

·           związanych z lokalami użytkowymi przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT w całości, art. 86 ust. 1,

·           związanych z biurem i warsztatem Spółdzielni przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT na podstawie proporcji zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług.

Jak wynika z powołanych powyżej przepisów prawa, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez zarejestrowanego, czynnego podatnika VAT w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Podstawowym warunkiem, którego spełnienie należy analizować w aspekcie prawa do odliczenia podatku VAT jest związek dokonywanych nabyć towarów i usług ze sprzedażą uprawniającą do dokonywania takiego odliczenia, czyli sprzedażą opodatkowaną generującą podatek należny.

W odniesieniu do bloku (A) przy ul. (...), bloku nr (B) przy ul. (...) oraz bloku nr (D) przy ul. (...) związek taki nie występuje. Z informacji zawartych we wniosku wynika, że towary i usługi nabyte w ramach realizacji procesu inwestycyjnego polegającego na termomodernizacji budynków: bloku (A) przy ul. (...), bloku nr (B) przy ul. (...) oraz bloku nr (D) przy ul. (...) nie będą wykorzystywane przez Państwa do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, bowiem – jak wskazali Państwo we wniosku – będą wykorzystywane do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług.

W konsekwencji, ze względu na niespełnienie podstawowej pozytywnej przesłanki warunkującej prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, jaką jest związek zakupów z wykonanymi czynnościami opodatkowanymi nie będą mieli Państwo – na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy – prawa do odliczenia podatku naliczonego zawartego w fakturach dokumentujących zakupy związane z realizacją procesu inwestycyjnego polegającego na termomodernizacji budynków: bloku (A) przy ul. (...), bloku nr (B) przy ul. (...) oraz bloku nr (D) przy ul. (...).

Podsumowując, nie będzie przysługiwało Państwu prawo do odliczenia podatku VAT z faktur dotyczących zakupu towarów i usług związanych z opisanym projektem dla budynków, w których są wyłącznie lokale mieszkalne tj. blok nr (A) przy ul. (...), blok nr (B) przy ul. (...) oraz blok nr (D) przy ul. (...).

Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr a) jest prawidłowe.

W odniesieniu do bloku nr (C) przy ul. (...), w którym znajdują się lokale mieszkalne, lokale użytkowe oraz biuro siedziby Spółdzielni wraz z warsztatem dla konserwatorów, dla którego – jak wynika z opisu sprawy - w specyfikacji przetargowej będą się Państwo starali rozdzielić prace budowlane, aby było możliwe konkretne przypisanie wydatków do lokali mieszkalnych osobno dla lokali użytkowych, biur i warsztatu Państwa Spółdzielni, tak aby wydatki były przypisane do powyższych określonych rodzajów sprzedaży, będą Państwo oczekiwać od wykonawcy jednej faktury z trzema pozycjami tj. mieszkania, lokale użytkowe, biuro i warsztat Spółdzielni, skoro towary i usługi nabyte w ramach realizacji procesu inwestycyjnego będą wykorzystywane w części mieszkalnej do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług, w części lokali użytkowych do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, a w części lokali własnych (biuro, warsztat) będą wykorzystywane zarówno do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług jak i czynności zwolnionych od podatku towarów i usług, Państwa obowiązkiem w pierwszej kolejności jest przypisanie konkretnych wydatków do określonych rodzajów sprzedaży, z którymi wydatki te są związane. Będą mieli Państwo obowiązek odrębnego określenia, czy podatek wynikający z otrzymanej faktury związany będzie z czynnościami opodatkowanymi czy też zwolnionymi, czyli dokonania tzw. bezpośredniej alokacji. Jeżeli takie wyodrębnienie będzie możliwe, będzie Państwu przysługiwało pełne prawo do odliczenia podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych ze sprzedażą opodatkowaną, brak natomiast będzie takiego prawa w stosunku do towarów i usług wykorzystywanych do wykonywania czynności zwolnionych od podatku.

Jeżeli dokonanie bezpośredniej alokacji nie będzie możliwe, czyli w przypadku gdy dokonany wydatek służyć będzie obu rodzajom działalności, będą mogli Państwo odliczyć tylko tę część podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom dającym prawo do odliczenia. A zatem zasada proporcjonalnego odliczania podatku będzie miała zastosowanie do tej kategorii wydatków, których nie da się jednoznacznie przypisać do konkretnego rodzaju sprzedaży, czyli do wydatków związanych ze sprzedażą opodatkowaną i zwolnioną.

W świetle powołanych wyżej regulacji prawnych oraz odnosząc się do sytuacji przedstawionej we wniosku należy stwierdzić, że w stosunku do podatku naliczonego związanego z wydatkami, których nie da się jednoznacznie przypisać do konkretnego rodzaju sprzedaży (zakupy związane ze sprzedażą opodatkowaną i zwolnioną), będzie Państwu przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, jednakże z uwzględnieniem zasad zawartych w przytoczonych przepisach art. 90 ust. 1 i następnych ustawy.

Podsumowując, stwierdzam, że w odniesieniu do zakupu towarów i usług związanych z opisanym projektem dla bloku nr (C) przy ul. (...), w sytuacji kiedy udaje się rozdzielić prace budowlane i przypisać wydatki do określonych rodzajów sprzedaży, wtedy dla wydatków inwestycyjnych:

  • związanych z lokalami mieszkalnymi, skoro – jak wynika z Państwa wniosku - towary i usługi nabyte w ramach realizacji procesu inwestycyjnego będą wykorzystywane w części mieszkalnej do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług, nie będzie przysługiwało Państwu – na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT – prawo do odliczenia podatku VAT zawartego w fakturach dokumentujących zakupy związane z realizacją procesu inwestycyjnego w części lokali mieszkalnych;
  • związanych z lokalami użytkowymi, skoro – jak wynika z Państwa wniosku - towary i usługi nabyte w ramach realizacji procesu inwestycyjnego będą wykorzystywane w części lokali użytkowych do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, będzie przysługiwało Państwu - na postawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT - prawo do odliczenia podatku VAT zawartego w fakturach dokumentujących zakupy związane z realizacją procesu inwestycyjnego w części lokali użytkowych w całości. Przy czym prawo to będzie przysługiwało Państwu pod warunkiem niezaistnienia przesłanek negatywnych określonych w art. 88 ustawy;
  • związanych z biurem i warsztatem Spółdzielni, skoro – jak wynika z Państwa wniosku – towary i usługi nabyte w ramach realizacji procesu inwestycyjnego dla lokali własnych (biuro, warsztat) będą wykorzystywane zarówno do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług jak i czynności zwolnionych od podatku towarów i usług, będzie przysługiwało Państwu prawo do odliczenia podatku naliczonego według proporcji, o której mowa w art. 90 ust. 2 i ust. 3 ustawy. Przy czym prawo do odliczenia podatku naliczonego będzie przysługiwało w przypadku niezaistnienia przesłanek negatywnych wymienionych w art. 88 ustawy.

Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr b) jest prawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym albo opisem zdarzenia przyszłego. Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Jednocześnie należy podkreślić, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Pełna weryfikacja przedstawionych we wniosku okoliczności możliwa jest jedynie w toku postępowania podatkowego lub kontrolnego, prowadzonego przez uprawnione do tego organy, będącego poza zakresem instytucji interpretacji indywidualnej. Postępowanie w sprawie dotyczącej wydania interpretacji indywidualnej jest postępowaniem szczególnym, mającym charakter uproszczony, odrębny od postępowania podatkowego, uregulowanego w dziale IV Ordynacji podatkowej. Wydając bowiem interpretację indywidualną Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej przedstawia jedynie pogląd dotyczący wykładni treści analizowanych przepisów i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego (którego elementy przyjmuje jako podstawę rozstrzygnięcia bez weryfikacji).

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

1)    z zastosowaniem art. 119a;

2)    w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)    z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·         Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·         w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·         w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.