0111-KDIB3-1.4012.368.2026.3.WN
Konsekwencje podatkowe z tytułu zawarcia umowy konsorcjum dla wykonania Projektu.
Interpretacja indywidualna
– stanowisko w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest:
- nieprawidłowe – w zakresie, wskazania czy realizując zadania w ramach Umowy o dofinansowanie Fundacja działa w charakterze podatnika VAT,
- nieprawidłowe – w zakresie wskazania czy Fundacja przekazując Partnerowi części środków na pokrycie kosztów należnych Partnerowi z tytułu realizacji działań Partnera w ramach Umowy partnerskiej, wykonuje na rzecz Partnera usługę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług,
- prawidłowe – w zakresie wskazania czy poprzez to, że Fundacja ponosi koszt utworzenia i utrzymania sytemu informatycznego (w tym licencji), a połowa tych kosztów jest jej zwracana przez Partnera (w tym z tytułu sublicencji) należy uznać, że Fundacja wykonuje na rzecz Partnera usługę podlegającą opodatkowaniu VAT,
- nieprawidłowe – w zakresie wskazania czy w związku z działaniami, o których mowa w pytaniu 2 i 3 Fundacja będzie zobligowana do wystawienia Partnerowi faktury VAT,
- prawidłowe – w zakresie ustalenia, kiedy powstanie obowiązek podatkowy w VAT od czynności, o których mowa w pytaniu 2 i 3,
- prawidłowe – w zakresie braku prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur otrzymywanych w ramach realizacji Projektu,
- prawidłowe – w zakresie braku prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawianych przez Wykonawcę w części, w jakiej koszt systemu informatycznego zostanie poniesiony przez Partnera.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
8 maja 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej m.in. w zakresie podatku od towarów i usług. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 16 czerwca 2026 r., które wpłynęło tego samego dnia.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawczyni została powołana do życia jako (…), na podstawie oświadczenia o ustanowieniu fundacji z dnia …. r. Swoją działalność kontynuuje, jako Fundacja (Wnioskodawczyni), na podstawie obecnie obowiązującego statutu Fundacji (dalej: Statut) oraz przepisów ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach.
Fundatorem Fundacji jest Minister Skarbu Państwa Rzeczypospolitej Polskiej. Fundacja nie jest organizacją pożytku publicznego.
W świetle art. 7 Statutu Fundacji została ona powołana w celu:
- wspierania rozwoju indywidualnej przedsiębiorczości małych i średnich przedsiębiorstw, innych podmiotów oraz procesów przekształceń własnościowych,
- restrukturyzacji i rozwoju gospodarczego rejonu,
- restrukturyzacji rynku pracy,
- przeciwdziałania skutkom bezrobocia,
- ochrony środowiska, w tym inicjowania i wspierania przedsięwzięć na rzecz ochrony środowiska, efektywności energetycznej, energii odnawialnej i zielonego transportu,
- prowadzenia działalności oświatowej, naukowo-technicznej i naukowej, szkoleniowej, doradczej,
- prowadzenia działań w zakresie społecznej odpowiedzialności biznesu, w tym ochrony środowiska naturalnego, społeczeństwa i ładu korporacyjnego,
- podnoszenia kwalifikacji i kompetencji osób dorosłych,
- wspierania zrównoważonego rozwoju społecznego, w tym działań na rzecz znoszenia barier i różnic.
Zgodnie z art. 8 Statutu Fundacja realizuje wskazane wyżej cele m.in. poprzez:
1) zapewnianie wsparcia finansowego indywidualnej przedsiębiorczości, małym i średnim przedsiębiorstwom, innym podmiotom w związku z prowadzoną przez nie działalnością oraz osobom fizycznym,
2) zapewnienie bezpłatnej pomocy indywidualnej przedsiębiorczości, małym i średnim przedsiębiorstwom, innym podmiotom oraz osobom planującym rozpoczęcie prowadzenia działalności gospodarczej, w formie seminariów i szkoleń, w szczególności dotyczących:
a) handlu i zarządzania,
b) księgowości i finansów,
c) rozwiązywania problemów prawnych,
d) problematyki technicznej,
e) bankowości i finansów,
f) opracowywania planów gospodarczo-finansowych (business planów),
g) zdolności kredytowej i zarządzania kredytami,
h) edukacji ekologicznej
3) bezpośrednie zasilanie kapitałowe polskich przedsiębiorstw i innych podmiotów gospodarczych, włączając w to inwestowanie w kapitały spółek,
4) udzielanie pożyczek,
5) udzielanie dotacji.
Realizując swoje cele statutowe Fundacja zawarła z Polską Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości (dalej: PARP) umowę o dofinansowanie (dalej: Umowa o dofinansowanie) Projektu: (…) (dalej Projekt).
Celem Projektu jest wsparcie przedsiębiorstw i pracowników z branży (…) z obszaru całej Polski, poprzez umożliwienie im korzystania z usług szkoleniowych lub doradczych w celu nabycia lub podniesienia kwalifikacji/kompetencji wynikających z rekomendacji Sektorowej Rady ds. kompetencji i Rady Programowej ds. kompetencji. Realizacja Projektu pozwoli wypełnić lukę kompetencyjną, tj. różnicę pomiędzy wymaganiami określonymi w opisie modelowego stanowiska pracy, a rzeczywistymi kompetencjami/kwalifikacjami posiadanymi przez pracowników, a tym samym dostosować przedsiębiorców do zmieniającej się rzeczywistości. Realizacja Projektu przyczyni się do osiągnięcia celu szczegółowego działania (…)., tj. wspierania dostosowania pracowników i przedsiębiorców do zmian, wspierania aktywnego i zdrowego starzenia się oraz zdrowego i dobrze dostosowanego środowiska pracy, które uwzględnia zagrożenia dla zdrowia.
Umowa o dofinansowanie przewiduje, że razem z Wnioskodawczynią w Projekcie może brać udział partner. Jest to podmiot wymieniony w zatwierdzonym wniosku o dofinansowanie, realizujący wspólnie z Wnioskodawczynią Projekt na warunkach określonych w umowie i porozumieniu albo umowie o partnerstwie i wnoszący do Projektu zasoby ludzkie, organizacyjne, techniczne lub finansowe, który zgodnie z Wytycznymi kwalifikowalności ma prawo do ponoszenia wydatków na równi z Wnioskodawczynią (dalej: Partner).
Zadania Wnioskodawczyni (i jej Partnera) w Projekcie obejmą m.in.:
- aktywną rekrutację podmiotów uprawnionych do korzystania ze wsparcia
- wsparcie merytoryczne przedsiębiorców w zakresie weryfikacji, czy przynależą do sektora objętego wsparciem
- określanie luk kompetencyjnych pracowników i dobór usług rozwojowych
- wsparcie w typowaniu pracowników do udziału w Projekcie
- ocenę dokumentów przedsiębiorców i pracowników
- wdrażanie rekomendacji Sektorowej Rady ds. kompetencji i Rady Programowej ds. kompetencji
- wsparcie techniczne w poruszaniu się po BUR (Bazie Usług Rozwojowych prowadzonej przez PARP)
- podejmowanie decyzji i zawieraniu umów o wsparcie
- obsługę realizacji umów o wsparcie
- rozliczenie wsparcia
- refundację kosztów udziału beneficjentów w usługach rozwojowych
- monitoring usług rozwojowych np. w formie wizyt na miejscu lub monitoringu zdalnego np. weryfikacja obecności trenera/doradcy oraz uprawnionych pracowników.
W uproszczeniu można zatem uznać, że rolą Wnioskodawczyni i Partnera jest:
- pozyskanie i wsparcie przedsiębiorców i ich pracowników do udziału w Projekcie
- przygotowanie technicznego środowiska za pomocą którego Projekt zostanie zrealizowany,
- wsparcie przedsiębiorców i pracowników w przygotowaniu i złożeniu dokumentacji oraz ocena tej dokumentacji
- decydowanie o przyznaniu wsparcia i wypłata dotacji (refundacja kosztów) uczestnikom Projektu
- monitorowanie wykonania usług doradczych i szkoleniowych na rzecz beneficjentów
- rozliczenie umów o wsparcie.
W ramach realizacji wskazanych działań Fundacja i Partner otrzymają z PARP środki na realizację Projektu, które będą służyły realizacji dwóch zasadniczych celów:
- ponad 80% środków zostanie przekazanych beneficjentom na pokrycie kosztów usług rozwojowych
- pozostała część zostanie wykorzystana na pokrycie kosztów bezpośrednich Wnioskodawczyni i Partnera (np. nabycia usług związanych z realizacją Projektu) oraz kosztów pośrednich tj. kosztów pracowników zaangażowanych w obsługę Projektu.
Dofinansowanie otrzymane przez Fundację oraz Partnera nie może być przeznaczone na cele inne niż związane z Projektem, w szczególności na tymczasowe finansowanie swojej podstawowej, pozaprojektowej działalności.
Umowa o dofinansowanie przewiduje, że zarówno Fundacja, jak i Partner zobowiązują się do prowadzenia wyodrębnionej ewidencji wydatków Projektu w sposób przejrzysty, tak aby możliwa była identyfikacja poszczególnych operacji związanych z Projektem. Obowiązek ten dotyczy Partnera w tej części projektu, za której realizację odpowiada Partner.
Umowa o dofinansowanie przewiduje, że dofinansowanie będzie w całości przekazywane na rachunek bankowy Fundacji, jako Lidera Projektu. Fundacja powinna następnie przekazać dofinansowanie na pokrycie wydatków Partnera zgodnie z odrębnie zawartą umową /porozumieniem o partnerstwie, przy czym środki muszą być transferowane na konkretnie wskazany w Umowie o dofinansowanie rachunek bankowy Partnera.
Ze względu na to, że Wnioskodawczyni nie posiada wystarczających zasobów do samodzielnego zrealizowania całego zakresu działań wynikających z Umowy o dofinansowanie zawarła umowę partnerską z (…) Sp. z o.o., która będzie Partnerem w Projekcie, o którym mowa w Umowie o dofinansowanie (dalej: Umowa partnerska). Partner będzie odpowiedzialny za zakres prac określonych w Umowie partnerskiej, w tym:
- aktywną rekrutację odbiorców wsparcia
- weryfikację dokumentów złożonych przez odbiorców wsparcia
- raportowanie do PARP
- prowadzenie działań informacyjno-promocyjnych.
Strony postanowiły, że środki finansowe przyznane na realizację Projektu z PARP zostaną podzielone między Wnioskodawczynię i Partnera w określonym stosunku procentowym. Strony ustaliły również harmonogram, zgodnie z którym środki powinny być przekazywane przez Wnioskodawczynię do Partnera. Zgodnie z Umową partnerską środki finansowe przekazywane Partnerowi przez Wnioskodawczynię stanowią finansowanie kosztów ponoszonych przez Partnera w związku z wykonaniem zadań określonych w Umowie partnerskiej, a nie z tytułu świadczenia usług na rzecz Wnioskodawczyni.
Umowa partnerska przewiduje również, że koszty związane z przygotowaniem narzędzi do prawidłowego funkcjonowania Projektu, w tym w szczególności systemu informatycznego, strony projektu, akcji promocyjnych itp. będą równo podzielone pomiędzy Wnioskodawczynię i Partnera.
Aby przeprowadzenie Projektu było możliwe Fundacja oraz Partner muszą posiadać odpowiedni system teleinformatyczny. Jest on niezbędny do realizacji zadań wynikających z Projektu zarówno Fundacji, jak i Partnerowi, w tym do: ogłaszania konkursów, ofert, prowadzenia naborów i dokonywania oceny wniosków, tworzenia umów czy składania i weryfikacji sprawozdań do PARP. Z systemu będą korzystali również beneficjenci pomocy. Z tego względu Fundacja, reprezentując interes swój i Partnera, przeprowadziła postępowanie w trybie zapytania ofertowego, w wyniku której wybrano Wykonawcę systemu, z którym Fundacja podpisała umowę (dalej: Umowa z Wykonawcą).
Przedmiotem Umowy z Wykonawcą jest wdrożenie oraz utrzymanie systemu informatycznego wraz z generatorem wniosków na potrzeby Projektu.
Wykonawca zobowiązał się do dostarczenia licencji i uruchomienia systemu umożliwiającego pracę Liderowi oraz Partnerowi. Zakres funkcjonalny obejmuje w szczególności: konfigurację naboru, 3-etapową ocenę wniosków oraz integrację z BUR (Baza Usług Rozwojowych) oraz platformą A (platformą do e-podpisów dla biznesu).
Wykonawca zobowiązał się również do zapewnienia stałej opieki informatycznej oraz serwisu systemu w przypadku pojawienia się problemów w trakcie naboru wniosków oraz realizacji projektu, w okresie od uruchomienia serwisu do 31 grudnia 2029 r.
Uzgodniono również, że zgłoszenie przez Lidera (tj. Fundację) dodatkowych potrzeb biznesowych, organizacyjnych, prawnych lub technicznych po zawarciu Umowy z Wykonawcą nie oznacza obowiązku ich realizacji w ramach wynagrodzenia podstawowego, chyba że strony wyraźnie potwierdzą na piśmie lub w formie elektronicznej, że dana zmiana mieści się w zakresie uprzednio uzgodnionego wdrożenia.
W związku z tym, że stronami Umowy z Wykonawcą jest Fundacja (jako Lider Projektu) i Wykonawca to Fundacja zapłaci wynagrodzenie należne Wykonawcy na podstawie tej umowy i otrzyma od niego faktury z wykazanym podatkiem VAT. Umowa z Wykonawcą przewiduje, że na wynagrodzenie za realizację przedmiotu umowy składają się:
- opłata z tytułu wdrożenia i szkolenia oraz
- opłata licencyjna za lata 2026-2029.
Wynagrodzenie należne Wykonawcy będzie płatne:
- z tytułu wdrożenia systemu oraz szkolenia – po wdrożeniu i dokonaniu odbioru przez Fundację poszczególnych elementów systemu;
- z tytułu opłaty licencyjnej za lata 2026-2029 – po rozpoczęciu świadczenia usługi licencyjnej.
Jak wynika z powyższego Fundacji zostanie udzielona licencja na korzystanie z utworzonego systemu na okres 2026-2029. Natomiast ze względu na to, że realizując Projekt zarówno Zamawiający, jak i Partner muszą mieć dostęp do systemu i możliwość korzystania z niego, co jest niezbędne do realizacji Projektu, Wykonawca udzielił Fundacji zgody na udzielenie Partnerowi sublicencji do systemu, na zasadach wynikających z Umowy z Wykonawcą. Fundacja będzie mogła udzielić sublicencji do systemu Partnerowi również na lata 2026-2029.
Zgodnie z przytoczoną wyżej Umową partnerską koszty związane z przygotowaniem narzędzi do prawidłowego funkcjonowania projektu, w tym w szczególności systemu informatycznego będą równo podzielone pomiędzy Wnioskodawczynię i Partnera. Oznacza to, że Partner powinien pokryć połowę kosztów związanych z powstaniem i funkcjonowaniem systemu informatycznego. Fundacja i Partner ustaliły, że rozliczenie tych kosztów nastąpi w ten sposób, że Fundacja otrzyma środki na realizację projektu od PARP i przekazując je do Partnera pomniejszy je o „udział” Partnera w kosztach wspólnych.
Otrzymując od Partnera zwrot kosztów funkcjonowania systemu (czy to wdrożenia, czy sublicencji) Fundacja nie będzie realizowała żadnej marży. Fundacja oraz Partner są zarejestrowanymi, czynnymi podatnikami VAT. Nie są to podmioty powiązane, o których mowa w art. 11a pkt 4 ustawy o PDOP.
Uzupełnienie wniosku
Odpowiadając na wezwanie z 8 czerwca 2026 r. do uzupełnienia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej poinformowali Państwo, że:
AD 1
Towary i usługi nabyte w celu realizacji Projektu współfinansowanego ze środków … będą przyporządkowane wyłącznie do prowadzonej działalności statutowej Fundacji.
AD 2
Wydatki objęte zakresem postawionego we wniosku pytania nr 6 nie będą wykorzystywane przez Fundację do działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ww. ustawy o podatku od towarów i usług.
AD 3-5
Ze względu na treść odpowiedzi dotyczącej pytania 2 odpowiedzi na pytania 3-5 stają się bezprzedmiotowe.
AD 6
W ramach Projektu Wnioskodawca i Partner podejmują czynności w osobnych obszarach i każdy z tych podmiotów ponosi wydatki związane ze swoim obszarem działań. Natomiast Umowa Partnerska między nimi przewiduje, że wydatki na:
- stronę internetową Projektu
- akcje promocyjne Projektu
- system informatyczny Projektu
będą ponoszone wspólnie, po połowie. Wydatki te będą związane z działaniami statutowymi Fundacji.
AD 7
Fundacja zamierza udokumentować rozliczenie z Partnerem z tytułu partycypacji w kosztach utworzenia i utrzymania systemu informatycznego na podstawie noty obciążeniowej.
Aczkolwiek jaki finalnie będzie to dokument jest uzależnione od wniosków płynących z wnioskowanej interpretacji indywidualnej.
AD 8
W ramach umowy z PARP Wnioskodawca i Partner otrzymają środki na realizację Projektu. Z tych środków część musi zostać przeznaczona na wdrożenie i utrzymanie systemu informatycznego, który jest niezbędny do realizacji Projektu.
Należy zatem uznać, że wydatek z tytułu umowy z Wykonawcą na wdrożenie i utrzymanie systemu stanowi w całości koszt projektu finansowany ze środków otrzymanego dofinansowania z PARP.
Wnioskodawca i Partner nie będą finansować kosztów systemu informatycznego z innych źródeł niż ze środków otrzymanych z PARP.
AD 9
Nie, utworzony i utrzymywany system informatyczny nie będzie w jakimkolwiek stopniu wykorzystywany przez Fundację i/lub Partnera do wykonywania komercyjnej działalności gospodarczej, np. do świadczenia odpłatnych usług na rzecz podmiotów trzecich. Jest to system dedykowany jedynie do obsługi Projektu.
Pytania w zakresie podatku od towarów i usług (oznaczenie pytań jak we wniosku)
1. Czy realizując zadania w ramach Umowy o dofinansowanie Fundacja działa w charakterze podatnika VAT?
2. Czy Wnioskodawczyni przekazując Partnerowi części środków na pokrycie kosztów należnych Partnerowi z tytułu realizacji działań Partnera w ramach Umowy partnerskiej, wykonuje na rzecz Partnera usługę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?
3. Czy poprzez to, że Fundacja ponosi koszt utworzenia i utrzymania sytemu informatycznego (w tym licencji), a połowa tych kosztów jest jej zwracana przez Partnera (w tym z tytułu sublicencji) należy uznać, że Fundacja wykonuje na rzecz Partnera usługę podlegającą opodatkowaniu VAT?
4. Czy w związku z działaniami, o których mowa w pytaniu 2 i 3 Fundacja będzie zobligowana do wystawienia Partnerowi faktury VAT?
5. Kiedy powstanie obowiązek podatkowy w VAT od czynności, o których mowa w pytaniu 2 i 3?
6. Czy Fundacja będzie miała prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur otrzymywanych w ramach realizacji Projektu?
7. Czy Fundacja będzie miała prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawianych przez Wykonawcę w części, w jakiej koszt systemu informatycznego zostanie poniesiony przez Partnera?
Państwa stanowisko w zakresie podatku od towarów i usług
1. W ocenie Fundacji realizując zadania w ramach Umowy o dofinansowanie Fundacja nie działa w charakterze podatnika VAT.
2. W ocenie Fundacji Wnioskodawczyni przekazując Partnerowi części środków na pokrycie kosztów należnej Partnerowi z tytułu realizacji działań Partnera w ramach Umowy partnerskiej, nie wykonuje na rzecz Partnera usługi podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
3. W ocenie Fundacji fakt, że Fundacja ponosi koszt utworzenia i utrzymania systemu informatycznego (w tym licencji), a połowa tych kosztów jest jej zwracana przez Partnera (w tym z tytułu sublicencji) nie oznacza, że świadczy ona na rzecz Partnera usługę podlegającą opodatkowaniu VAT.
4. W związku z działaniami, o których mowa w pytaniu 2 i 3 Fundacja nie będzie zobligowana do wystawienia Partnerowi faktury VAT.
5. Czynności, o których mowa w pytaniu 2 i 3 nie spowodują powstania obowiązku podatkowego w VAT.
6. Fundacja nie będzie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur otrzymywanych w ramach realizacji Projektu.
7. Fundacja nie będzie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawianych przez Wykonawcę w części, w jakiej koszt systemu informatycznego zostanie poniesiony przez Partnera.
Ad. 1
Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach fundator ustala statut fundacji, określający jej nazwę, siedzibę i majątek, cele, zasady, formy i zakres działalności fundacji, skład i organizację zarządu, sposób powoływania oraz obowiązki i uprawnienia tego organu i jego członków. Statut może zawierać również inne postanowienia, w szczególności dotyczące prowadzenia przez fundację działalności gospodarczej, dopuszczalności i warunków jej połączenia z inną fundacją, zmiany celu lub statutu, a także przewidywać tworzenie obok zarządu innych organów fundacji.
Stosownie do art. 5 ust. 5 tej ustawy fundacja może prowadzić działalność gospodarczą w rozmiarach służących realizacji jej celów. Jeżeli fundacja ma prowadzić działalność gospodarczą, wartość środków majątkowych fundacji przeznaczonych na działalność gospodarczą nie może być mniejsza niż tysiąc złotych.
Jak wynika z powyższych regulacji polski ustawodawca przyjmuje, że w polskim porządku prawnym fundacje oprócz działalności statutowej, nastawionej na realizację misji/celów, do których zostały powołane, mogą prowadzić również działalność gospodarczą. Działalność ta powinna jednak służyć realizacji celów fundacji. W ten sposób fundacje mogą pozyskiwać środki na swoją działalność, niezależnie od środków wnoszonych przez fundatorów, darczyńców i ewentualnego wsparcia ze strony państwa.
Działalność fundacji może zatem być dokonywana:
- w sferze podstawowej tj. sferze działań statutowych, w ramach których fundacja działa w celu realizacji misji, do której została powołana. Sfera ta stanowi główny powód istnienia fundacji. Działania podejmowane w tym obszarze nie mają uzasadnienia biznesowego/finansowego. To jaki wynik finansowy fundacja uzyskuje w związku z tymi działaniami nie ma znaczenia, bowiem istotą ich podejmowania jest realizacja celów fundacji, a nie aspekt „opłacalności biznesowej”;
- w sferze dodatkowej tj. sferze działalności gospodarczej, która występuje niejako „obok” i jest nakierowana na generowanie zysku, który ma zabezpieczyć środki finansowe fundacji i umożliwić jej działanie w sferze podstawowej/statutowej. W tym obszarze fundacja działa w oparciu o rachunek zysków i strat, a głównym celem podejmowania aktywności jest generowanie zysku. W tym obszarze fundacja działa jak każdy inny podmiot gospodarczy, który podejmuje działania, licząc na to, że przyniosą one korzyści finansowe.
Definicję działalności gospodarczej można odnaleźć w art. 3 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (tj. Dz.U. nr 1480 z 2025 r.), gdzie określa się ją, jako zorganizowaną działalność zarobkową. Jej celem jest zatem generowanie „zarobków”, a w efekcie dodatniego efektu gospodarczego. Nie oznacza to jednak, że ten efekt musi nastąpić, gdyż działalność gospodarcza może zakończyć się stratą, a nie zyskiem. Jednak istotne jest to, że celem jej podejmowania jest chęć zarobku.
Podobnie działalność gospodarczą definiuje art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, zgodnie z którym działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Również w tej definicji widać nacisk na ciągłość działań nakierowanych na osiąganie zarobku. Natomiast to, czy zarobek ten się efektywnie pojawi nie ma znaczenia dla uznania, że dany podmiot jest podatnikiem podatku VAT. Jak bowiem wynika z art. 15 ust. 1 ustawy o VAT podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Niemniej jednak, aby mówić o działalności gospodarczej, musi ona być podejmowana w celu zarobkowym.
Zatem aby uznać kogoś za podatnika VAT należy zweryfikować, czy podmiot ten wykonuje działalność zorganizowaną, ciągłą i w celu zarobkowym, niezależnie od tego, czy zarobek ten uda mu się uzyskać, czy nie.
Jak wynika z opisanego zdarzenia przyszłego celami statutowymi Fundacji są m.in.:
- wspieranie rozwoju indywidualnej przedsiębiorczości małych i średnich przedsiębiorstw, innych podmiotów oraz procesów przekształceń własnościowych,
- restrukturyzacja i rozwój gospodarczy rejonu,
- restrukturyzacja rynku pracy,
- podnoszenie kwalifikacji i kompetencji osób dorosłych,
- wspieranie zrównoważonego rozwoju społecznego, w tym działań na rzecz znoszenia barier i różnic.
Działania te są zbieżne z celami Projektu realizowanymi w ramach Umowy o dofinansowanie. Należy zauważyć, że Fundacja realizując Projekt nie jest nastawiona na realizowanie zysków, a środki przekazywane jej przez PARP są wydatkowane na pokrycie kosztów Projektu i wynagrodzenia jej pracowników zaangażowanych w Projekt.
W ocenie Fundacji realizując te działania, Fundacja nie działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, gdyż jej celem nie jest generowanie zysków z tej działalności. Działalność Fundacji nie jest zatem działalnością gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, a przez to Fundacja nie spełnia definicji podatnika, o której mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o VAT.
W tej sytuacji należy uznać, że realizując zadania w ramach Umowy o dofinansowanie Fundacja nie działa w charakterze podatnika VAT.
Ad. 2
Jak wynika z przedstawionego stanu faktycznego Umowa o dofinansowanie przewiduje, że dofinansowanie otrzymywane przez Fundację i Partnera będzie w całości przekazywane na rachunek bankowy Fundacji, jako Lidera Projektu. Fundacja powinna następnie przekazać dofinansowanie na pokrycie wydatków Partnera zgodnie z odrębnie zawartą umową / porozumieniem o partnerstwie, przy czym środki muszą być transferowane na konkretnie wskazany w Umowie o dofinansowanie rachunek bankowy Partnera.
Zdaniem Fundacji przekazanie Partnerowi części środków należnej Partnerowi z tytułu realizacji działań Partnera w ramach Umowy partnerskiej, nie stanowi wynagrodzenia za jakąkolwiek czynność opodatkowaną VAT, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
Rozliczenia pieniężne między uczestnikami wspólnego przedsięwzięcia, nie mogą być same przez się potraktowane jako czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeśli równocześnie nie towarzyszy im świadczenie usługi/dostawa towarów. Trudno taką cechę przypisywać operacji księgowej dokonywanej przez lidera na rzecz partnerów konsorcjum.
Zdaniem Fundacji brak jest takiego stosunku prawnego, z którego wynikałaby wzajemność świadczenia lidera przybierającego postać rozdziału przychodów całego przedsięwzięcia. Nie jest to zatem świadczenie wzajemne Lidera Projektu, a jedynie umownie określony obowiązek „rozdziału” przychodów całego przedsięwzięcia. Lider nie pozostaje dłużnikiem Partnera z tytułu jakiegokolwiek świadczenia. Rozdział kosztów w odpowiednich proporcjach wynika z mocy samej Umowy partnerskiej, a nie z jakiegoś świadczenia wzajemnego, do którego zobligowany został Partner lub Lider.
W wyroku NSA z dnia 25 czerwca 2014 r. I FSK 1108/13 wskazano, że podstawą zawarcia umowy konsorcjum jest zasada swobody umów, albowiem nie jest to żadna z przewidzianych w przepisach prawa umów nazwanych. Konsorcjum nie ma własnej podmiotowości prawnej, pojęcie to nie odzwierciedla jednorodzajowego typu umowy, stąd praktyka gospodarcza w tym przedmiocie odnotowuje zróżnicowane rozwiązania. Nie odnosi się do niego żadna szczególna regulacja na gruncie prawa podatkowego. Regulacje ustawy o VAT nie dają żadnych odpowiedzi co do wewnętrznych rozliczeń na gruncie obowiązku w tym podatku. Dokonując zatem oceny takich rozliczeń każdorazowo należy dokonywać analizy umowy konsorcjum, która może przyjąć różne rozwiązania.
Okoliczność, że członkowie i lider konsorcjum zachowują odrębny status nie powoduje i nie przesądza tego, że lider wykonując swoje obowiązki wynikające z umowy wobec partnerów świadczy na rzecz pozostałych partnerów odpłatną i ekwiwalentną usługę dystrybucji przychodów całego konsorcjum. Określony w umowie podział wszystkich uzyskanych przychodów dokonywany przez lidera konsorcjum nie może zostać uznany za odsprzedaż usług przez jeden podmiot innym podmiotom wchodzącym w skład konsorcjum, gdy jego partnerzy w ogóle nie korzystają z tak wykonywanych usług, nie są ich usługobiorcami, a wręcz odwrotnie występują zbiorowo w charakterze usługodawców, których reprezentuje lider.
Ad. 3
W ocenie Fundacji fakt, że Fundacja ponosi koszt utworzenia i utrzymania sytemu informatycznego (w tym licencji), a połowa tych kosztów jest jej zwracana przez Partnera (w tym z tytułu sublicencji) nie oznacza, że świadczy ona na rzecz Partnera usługę podlegającą opodatkowaniu VAT.
Zdaniem Fundacji należy zaakceptować pogląd NSA wyrażony w orzeczeniach z dnia 23 kwietnia 2008 r. (I FSK 1788/07), 9 października 2008 r. (I FSK 291/08), a także z 29 lutego 2012 r. (I FSK 562/11), zgodnie z którymi na gruncie art. 8 ust. 1 ustawy o VAT przy ustalaniu jako przedmiotu opodatkowania świadczenia usług o złożonym charakterze, jakie stanowią umowy o współpracy (kooperacyjne lub konsorcjalne), należy uwzględniać podstawowy cel wynikający z takich porozumień gospodarczych, a nie dokonywać wyodrębniania na potrzeby podatkowe, w sposób oderwany od ich sensu gospodarczego, poszczególnych czynności służących realizacji tego celu.
Rolą podmiotów realizujących umowę partnerską jest zrealizowanie wspólnego przedsięwzięcia, jakim jest Projekt. Beneficjentami tego projektu są przedsiębiorcy i ich pracownicy, którzy zostaną do niego zakwalifikowani, a nie Fundacja oraz Partner. To zaś przedsięwzięcie jest przedmiotem działań świadczonych tak przez Fundację, jak i Partnera. Wykonywanie działań Lidera i Partnera nie jest przy tym możliwe bez posiadania wspólnego systemu informatycznego. Natomiast zarówno umowa z Wykonawcą, jak i odrębne przepisy prawa nakładają na uczestników przedsięwzięcia obowiązek posiadania licencji (sublicencji) do programu, tak aby było możliwe jego wykorzystanie na cele Projektu.
Celem kooperacji (współpracy, współdziałania) jest zatem uzyskanie poprzez oddzielne, lecz skoordynowane i wspólne działania partnerów, określonego rezultatu, o korzystnym dla nich wymiarze ekonomicznym. Działań takich dla celów podatku od towarów i usług nie można oceniać jednostkowo, lecz z uwzględnieniem ich charakteru jako działania złożonego i wspólnego, tworzącego w aspekcie gospodarczym jedną całość, którego końcowym efektem, jak w niniejszej sprawie, jest zachęcenie jak największej ilości przedsiębiorców i ich pracowników do udziału w Projekcie.
Zdaniem Fundacji przy ustalaniu przedmiotu opodatkowania VAT (np. faktu świadczenia usług), należy uwzględniać podstawowy cel wynikający z takich porozumień gospodarczych, a nie dokonywać wyodrębniania poszczególnych czynności służących realizacji tego celu dla potrzeb podatkowych w sposób oderwany od ich sensu gospodarczego. W związku z tym nie można traktować udostępniania przez Fundację licencji Partnerowi, służącej mu jedynie do wykonania jego części Projektu, za którą Partner pokrywa połowę kosztów zgodnie z Umową partnerską, jako niezależnego świadczenie usługi, podlegającego opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Celem tego działania nie jest bowiem działanie Fundacji w celu zaspokajania jakichkolwiek potrzeb gospodarczych Partnera, a jedynie umożliwienie mu działania w ramach wspólnego celu związanego z realizacją Projektu. Znamienne jest również to, że Fundacja nie generuje na tym działaniu żadnego zysku, a rozliczenie między nią a Partnerem stanowi jedynie pokrycie przez Partnera połowy kosztów wspólnego przedsięwzięcia.
Ad. 4 i 5
Mając na uwadze argumenty przytoczone w stanowisku dotyczącym pytań 1, 2 i 3 Fundacja uważa, że działania opisane w pkt 2 i 3 nie stanowią czynności opodatkowanych VAT, a zatem nie powstanie od nich obowiązek podatkowy.
W efekcie Fundacja nie będzie zobligowana do wystawienia Partnerowi faktur VAT.
Ad. 6 i 7
Jako że Fundacja nie będzie wykorzystywała systemu do działalności opodatkowanej, nie będzie jej przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur otrzymywanych w związku z realizacją Projektu ani w całości, ani w części. Dotyczy to też faktur wystawionych przez Wykonawcę.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest w części prawidłowe, w części nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r., poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą” lub „ustawą o VAT”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Jak wynika z treści art. 2 pkt 6 ustawy:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1) przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Definicja świadczenia usług ma charakter dopełniający definicję dostawy towarów i jest wyrazem realizacji powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatnika w ramach działalności gospodarczej.
Przez świadczenie usług należy zatem rozumieć każde zachowanie niebędące dostawą towarów i świadczone na rzecz innego podmiotu. Powołane przepisy wskazują, że pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności bądź sytuacji. Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie, znoszenie określonych stanów rzeczy). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do „grona” usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w rozumieniu art. 7 ustawy.
Zatem każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi, co do zasady, usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Niemniej muszą być przy tym spełnione następujące warunki:
- w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
- świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).
Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy jej wykonaniem, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną czynność w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.
Odpłatność oznacza wykonanie czynności (dostawy towarów oraz świadczenia usług) za wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny.
Zatem pod pojęciem odpłatności rozumieć należy prawo podmiotu sprzedającego towar lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego).
Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane w ramach zawartej umowy za odpłatne świadczenie usług określone w art. 8 ust. 1 ustawy podatku od towarów i usług, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych.
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Taka konstrukcja definicji świadczenia usług jest wyrazem zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji dokonywanych w ramach profesjonalnego obrotu gospodarczego.
Warunkiem opodatkowania danej czynności podatkiem od towarów i usług jest spełnienie dwóch przesłanek łącznie: po pierwsze – dana czynność ujęta jest w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, po drugie – czynność została wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem działa jako podatnik VAT.
W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Należy wskazać, że działalność fundacji uregulowana jest przepisami ustawy z 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 166 ze zm.).
W myśl art. 1 ustawy o fundacjach:
Fundacja może być ustanowiona dla realizacji zgodnych z podstawowymi interesami Rzeczypospolitej Polskiej celów społecznie lub gospodarczo użytecznych, w szczególności takich jak: ochrona zdrowia, rozwój gospodarki i nauki, oświata i wychowanie, kultura i sztuka, opieka i pomoc społeczna, ochrona środowiska oraz opieka nad zabytkami.
W myśl art. 4 ustawy o fundacjach:
Fundacja działa na podstawie przepisów niniejszej ustawy i statutu.
Art. 5 ust. 1 ustawy o fundacjach wskazuje, że:
Fundator ustala statut fundacji, określający jej nazwę, siedzibę i majątek, cele, zasady, formy i zakres działalności fundacji, skład i organizację zarządu, sposób powoływania oraz obowiązki i uprawnienia tego organu i jego członków. Statut może zawierać również inne postanowienia, w szczególności dotyczące prowadzenia przez fundację działalności gospodarczej, dopuszczalności i warunków jej połączenia z inną fundacją, zmiany celu i statutu, a także przewidywać tworzenie obok zarządu innych organów fundacji.
Co do zasady, na podstawie ww. przepisów, działalność fundacji można więc podzielić na działalność statutową (związaną z realizacją celów, dla których fundacja została powołana) oraz pozostałą działalność gospodarczą (która, co do zasady, ma wspomagać działalność statutową).
Z opisu sprawy wynika, że:
- Państwa Fundacja została powołana do życia jako Kanadyjsko-Polska Fundacja Przedsiębiorczości, na podstawie oświadczenia o ustanowieniu fundacji z dnia 17 marca 1997 r. Swoją działalność kontynuuje, jako Polska Fundacja Przedsiębiorczości, na podstawie obecnie obowiązującego statutu Fundacji oraz przepisów ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach.
- Są Państwo Fundacją, która nie jest organizacją pożytku publicznego.
- Fundatorem Fundacji jest Minister Skarbu Państwa Rzeczypospolitej Polskiej.
- Państwa Fundacja została powołana w celu:
- wspierania rozwoju indywidualnej przedsiębiorczości małych i średnich przedsiębiorstw, innych podmiotów oraz procesów przekształceń własnościowych,
- restrukturyzacji i rozwoju gospodarczego rejonu,
- restrukturyzacji rynku pracy,
- przeciwdziałania skutkom bezrobocia,
- ochrony środowiska, w tym inicjowania i wspierania przedsięwzięć na rzecz ochrony środowiska, efektywności energetycznej, energii odnawialnej i zielonego transportu,
- prowadzenia działalności oświatowej, naukowo-technicznej i naukowej, szkoleniowej, doradczej,
- prowadzenia działań w zakresie społecznej odpowiedzialności biznesu, w tym ochrony środowiska naturalnego, społeczeństwa i ładu korporacyjnego,
- podnoszenia kwalifikacji i kompetencji osób dorosłych,
- wspierania zrównoważonego rozwoju społecznego, w tym działań na rzecz znoszenia barier i różnic.
- Państwa Fundacja realizuje wskazane wyżej cele m.in. poprzez:
1) zapewnianie wsparcia finansowego indywidualnej przedsiębiorczości, małym i średnim przedsiębiorstwom, innym podmiotom w związku z prowadzoną przez nie działalnością oraz osobom fizycznym,
2) zapewnienie bezpłatnej pomocy indywidualnej przedsiębiorczości, małym i średnim przedsiębiorstwom, innym podmiotom oraz osobom planującym rozpoczęcie prowadzenia działalności gospodarczej, w formie seminariów i szkoleń (…)
- Państwa Fundacja zawarła z PARP umowę o dofinansowanie Projektu współfinansowanego ze środków europejskich.
- Celem Projektu jest wsparcie przedsiębiorstw i pracowników z branży (…) z obszaru całej Polski, poprzez umożliwienie im korzystania z usług szkoleniowych lub doradczych w celu nabycia lub podniesienia kwalifikacji/kompetencji wynikających z rekomendacji Sektorowej Rady ds. kompetencji i Rady Programowej ds. kompetencji.
- Umowa o dofinansowanie przewiduje, że razem z Państwem w Projekcie może brać udział partner. Ze względu na to, że nie posiadają Państwo wystarczających zasobów do samodzielnego zrealizowania całego zakresu działań wynikających z Umowy o dofinansowanie zawarli Państwo umowę partnerską ze spółką, która będzie Partnerem w Projekcie.
- Dofinansowanie otrzymane przez Fundację oraz Partnera nie może być przeznaczone na cele inne niż związane z Projektem, w szczególności na tymczasowe finansowanie swojej podstawowej, pozaprojektowej działalności.
- Umowa o dofinansowanie przewiduje, że zarówno Fundacja, jak i Partner zobowiązują się do prowadzenia wyodrębnionej ewidencji wydatków Projektu w sposób przejrzysty, tak aby możliwa była identyfikacja poszczególnych operacji związanych z Projektem. Obowiązek ten dotyczy Partnera w tej części projektu, za której realizację odpowiada Partner.
- Umowa o dofinansowanie przewiduje, że dofinansowanie będzie w całości przekazywane na rachunek bankowy Fundacji, jako Lidera Projektu. Fundacja powinna następnie przekazać dofinansowanie na pokrycie wydatków Partnera zgodnie z odrębnie zawartą umową /porozumieniem o partnerstwie, przy czym środki muszą być transferowane na konkretnie wskazany w Umowie o dofinansowanie rachunek bankowy Partnera.
- Strony postanowiły, że środki finansowe przyznane na realizację Projektu z PARP zostaną podzielone między Państwa i Partnera w określonym stosunku procentowym.
- Aby przeprowadzenie Projektu było możliwe Fundacja oraz Partner muszą posiadać odpowiedni system teleinformatyczny. Z tego względu Państwa Fundacja, reprezentując interes swój i Partnera, przeprowadziła postępowanie w trybie zapytania ofertowego, w wyniku której wybrano Wykonawcę systemu, z którym Fundacja podpisała umowę.
- W związku z tym, że stronami Umowy z Wykonawcą jest Fundacja (jako Lider Projektu) i Wykonawca to Fundacja zapłaci wynagrodzenie należne Wykonawcy na podstawie tej umowy i otrzyma od niego faktury z wykazanym podatkiem VAT. Umowa z Wykonawcą przewiduje, że na wynagrodzenie za realizację przedmiotu umowy składają się:
- opłata z tytułu wdrożenia i szkolenia oraz
- opłata licencyjna za lata 2026-2029.
- Otrzymując od Partnera zwrot kosztów funkcjonowania systemu (czy to wdrożenia, czy sublicencji) Fundacja nie będzie realizowała żadnej marży. Fundacja oraz Partner są zarejestrowanymi, czynnymi podatnikami VAT.
Państwa wątpliwości w pierwszej kolejności dotyczą braku działania w charakterze podatnika VAT w rozumieniu w ramach Umowy o dofinansowanie (pytanie oznaczone we wniosku nr 1).
Przechodząc na grunt prawa podatkowego, w odniesieniu do przedstawionej sprawy należy podkreślić, że działalność gospodarcza, w rozumieniu ustawy o VAT, nie musi być – co do zasady – prowadzona w celu uzyskania zysku. W ramach działalności gospodarczej podatnik VAT może dążyć do osiągnięcia celów innych niż zarobkowe. Tym samym, podatnikami VAT mogą być również podmioty typu „non profit”, realizujące np. zadania charytatywne, przy czym, opodatkowaniu mogą podlegać jedynie takie czynności tych podatników, działających w tym charakterze, które są realizowane pod tytułem odpłatnym. Bez znaczenia także dla bycia podatnikiem VAT jest efekt prowadzonej działalności, w szczególności, czy jest to działalność dochodowa, czy też nie.
W przedstawionym opisie sprawy wskazali Państwo, że Państwa Fundacja zawarła z PARP umowę o dofinansowanie Projektu współfinansowanego ze środków europejskich. Celem Projektu jest wsparcie przedsiębiorstw i pracowników z branży (…) z obszaru całej Polski, poprzez umożliwienie im korzystania z usług szkoleniowych lub doradczych w celu nabycia lub podniesienia kwalifikacji/kompetencji wynikających z rekomendacji Sektorowej Rady ds. kompetencji i Rady Programowej ds. kompetencji. Umowa o dofinansowanie przewiduje, że razem z Państwem w Projekcie może brać udział partner. Zawarli Państwo umowę partnerską ze spółką, która będzie Partnerem w Projekcie. Dofinansowanie otrzymane przez Fundację oraz Partnera nie może być przeznaczone na cele inne niż związane z Projektem, w szczególności na tymczasowe finansowanie swojej podstawowej, pozaprojektowej działalności.
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega tylko to świadczenie (dostawa lub usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Beneficjenci uzyskują realne, wymierne usługi, a ich koszt jest pokrywany ze środków publicznych, co prowadzi do powstania stosunku prawnego odpłatności.
Z opisu sprawy wynika, że dochodzi w ramach realizacji projektu Projektu przez konsorcjum utworzone przez Państwa do odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Wprawdzie nie będą Państwo otrzymywać wynagrodzenia bezpośrednio od konkretnych beneficjentów Projektu, ale otrzymają Państwo dofinansowanie od podmiotu trzeciego, tj. od Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości. Przekazane Państwu dofinasowanie w istocie pełni funkcję ekwiwalentu za świadczone usługi na rzecz uczestników projektu, a zatem stanowi wynagrodzenie w rozumieniu art. 8 ust. 1 ww. ustawy.
Usługobiorca nie musi być podmiotem tożsamym z podmiotem przekazującym wynagrodzenie usługodawcy. Ważne jest, aby było to wynagrodzenie za dane konkretne świadczenie lub za daną konkretną dostawę. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie. Dotacja od Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości, stanowić będzie wynagrodzenie otrzymane od podmiotu trzeciego za świadczone przez Państwa na rzecz Odbiorców usługi w zakresie działań wykonywanych w ramach Projektu.
Fakt, iż beneficjenci końcowi nie ponoszą kosztów, nie eliminuje odpłatności w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Bowiem rolę wynagrodzenia pełni tu – jak wyżej wskazano - dofinansowanie finansujące usługi.
Dla potrzeb podatku VAT decydujące znaczenie ma faktyczne wystąpienie świadczenia wzajemnego. Otrzymywane przez Państwa środki finansowe stanowią pokrycie kosztów związanych ze świadczeniem usług na rzecz beneficjentów, a zatem nie mają charakteru neutralnego finansowania, lecz są powiązane z konkretnymi świadczeniami.
Zatem stwierdzam, że realizując przedstawiony Projekt, Państwo jako Lider działają w charakterze podatnika VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy.
W związku z powyższym Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 należy uznać za nieprawidłowe.
Kolejną Państwa wątpliwość budzi kwestia czy przekazując Partnerowi części środków na pokrycie kosztów należnych z tytułu realizacji działań Partnera w ramach Umowy partnerskiej, wykonują Państwo na rzecz Partnera usługę podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. (pytanie oznaczone we wniosku nr 2).
Z opisu sprawy wynika, że:
- Ze względu na to, że nie posiadają Państwo wystarczających zasobów do samodzielnego zrealizowania całego zakresu działań wynikających z Umowy o dofinansowanie zawarli Państwo umowę partnerską ze spółką, która będzie Partnerem w Projekcie.
- Zgodnie z Umową partnerską środki finansowe przekazywane Partnerowi przez Państwa stanowią finansowanie kosztów ponoszonych przez Partnera w związku z wykonaniem zadań określonych w Umowie partnerskiej, a nie z tytułu świadczenia usług na rzecz Państwa.
- Strony postanowiły, że środki finansowe przyznane na realizację Projektu z PARP zostaną podzielone między Państwa i Partnera w określonym stosunku procentowym.
- W ramach Projektu Państwo i Partner podejmują czynności w osobnych obszarach i każdy z tych podmiotów ponosi wydatki związane ze swoim obszarem działań. Natomiast Umowa Partnerska między nimi przewiduje, że wydatki na:
- stronę internetową Projektu
- akcje promocyjne Projektu
- system informatyczny Projektu
będą ponoszone wspólnie, po połowie.
- Wydatki te będą związane z działaniami statutowymi Fundacji.
- Zamierzają Państwo udokumentować rozliczenie z Partnerem z tytułu partycypacji w kosztach utworzenia i utrzymania systemu informatycznego na podstawie noty obciążeniowej.
Umowa konsorcjum nie występuje ani w prawie cywilnym, ani podatkowym. Zawieranie takich porozumień jest jednak dopuszczalne (w ramach swobody umów).
Stosownie do art. 3531 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795):
Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.
Co do zasady, konsorcjum jest organizacją zrzeszającą kilka podmiotów gospodarczych na określony czas, w konkretnym celu. Konsorcjum nie jest jednak podmiotem gospodarczym, nie posiada osobowości prawnej ani podmiotowości prawnej, nie musi być rejestrowane, ani mieć odrębnej nazwy czy też siedziby. Podmioty tworzące konsorcjum są, co do zasady, niezależne w swoich dotychczasowych działaniach (czyli w działaniach niezwiązanych z konsorcjum), a w działaniach związanych z konsorcjum, realizują wspólne przedsięwzięcie objęte porozumieniem.
Zawierając umowę konsorcyjną podmioty mogą określić, kto będzie reprezentował konsorcjum na zewnątrz (może to być także osoba trzecia). Co do zasady, konsorcja nie mają też wspólnego majątku (chociaż mogą mieć wspólne konto rozliczeniowe), a wszelkie formy płatności regulowane są przez firmę lub osobę reprezentującą konsorcjum.
Konsorcjum – w świetle obowiązujących przepisów prawa podatkowego – nie może być uznane za podatnika VAT. Oznacza to, że relacji zachodzących pomiędzy stronami Umowy konsorcjum (podatnikami VAT), dla potrzeb podatku od towarów i usług, nie należy oceniać na zasadach wewnętrznych rozliczeń konsorcjum. Powyższego nie zmienia okoliczność, że w przypadku umów konsorcjum dopuszczalne jest zawarcie ustaleń, że rozliczenia gospodarcze i księgowe, w tym dotyczące podpisywania umów i wystawiania faktur za prace wykonane przez uczestników konsorcjum na rzecz podmiotów zamawiających te prace na podstawie zawartego z nimi kontraktu – będzie dokonywał wytypowany przez uczestników konsorcjum podmiot wiodący.
Zatem przedsiębiorcy działający w ramach konsorcjum są odrębnymi podatnikami VAT. Powyższe oznacza, że działając w ramach konsorcjum, powinni oni do wzajemnych rozliczeń stosować ogólne reguły wynikające z ustawy oraz aktów wykonawczych do niej, w tym także w zakresie wystawiania faktur dokumentujących wykonywane przez nich czynności.
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług nie podlegają jedynie takie rozliczenia między uczestnikami konsorcjum, które nie są związane ze świadczeniem usług lub dostawą towarów.
Jednocześnie, należy zwrócić uwagę, że to strony Konsorcjum określają w umowie Konsorcjum sposób rozliczeń między sobą, jak i zamawiającym (inwestorem), tj. sposób wystawiania faktur, należnego wynagrodzenia, terminów wykonania prac oraz kwestii odpowiedzialności za przydzielone im zadania z tytułu realizacji celu nałożonego na nich przez inwestora (zamawiającego) w ramach zlecenia. W praktyce, w umowie Konsorcjum strony mogą wyznaczyć lidera Konsorcjum (który m.in. pełni funkcję reprezentacyjną oraz prowadzi rozliczenia z inwestorem), a także mogą ustanowić, że każdy podmiot – jako uczestnik Konsorcjum – świadczy usługi bezpośrednio na rzecz inwestora.
Biorąc pod uwagę obowiązujące przepisy prawa oraz zasady funkcjonowania Konsorcjum, w tym zasadę odrębności podatników, którzy występują wobec siebie w relacji Lider Konsorcjum – Partner Konsorcjum, stwierdzić należy, że uczestnicy Konsorcjum zobowiązani są do dokumentowania wzajemnych świadczeń oraz wyboru podmiotu, który będzie odpowiedzialny za rozliczenia ze zleceniodawcą.
Odnosząc się zatem do Państwa wątpliwości należy wskazać, że opodatkowaniu podatkiem VAT podlega czynność (tj. dostawa towarów lub świadczenie usług), a nie sama płatność.
Zatem, samo „rozliczenie zysków i kosztów” nie może stanowić czynności podlegającej opodatkowaniu.
Za czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być takie sytuacje, w których:
- istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne,
- wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,
- istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi,
- odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem,
- istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.
Należy podkreślić, że działań podjętych w ramach umów o współpracy nie można dla celów podatku od towarów i usług oceniać jednostkowo, lecz z uwzględnieniem ich charakteru jako działania złożonego i wspólnego, tworzącego w aspekcie gospodarczym jedną całość.
W analizowanej sprawie sama czynność dokonania rozliczenia polegającego na przekazaniu części otrzymanego wynagrodzenia nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega natomiast świadczenie usług wykonywane pomiędzy członkami Konsorcjum, tj. Liderem a Partnerem w ramach podziału zadań w Konsorcjum.
Jak wskazali Państwo w opisie sprawy, każdy z konsorcjantów zobowiązuje się wykonać przyjęty na siebie zakres usług, na warunkach określonych w umowie partnerskiej. Ustalili Państwo podział zadań, na podstawie którego do zadań Partnera należy: aktywna rekrutacja odbiorców wsparcia, weryfikacja dokumentów złożonych przez odbiorców wsparcia, raportowanie do PARP, prowadzenie działań informacyjno-promocyjnych.
Analiza zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Państwa oraz treści przywołanych przepisów prawa, prowadzi do stwierdzenia, że część wynagrodzenia przypadająca Partnerowi, skalkulowana z uwzględnieniem zakresu zadań realizowanych przez Partnera, ponoszonych w ramach Konsorcjum kosztów, będzie stanowiło w istocie zapłatę za zrealizowane przez Partnera czynności, do realizacji których zobowiązał się w ramach umowy Konsorcjum. Z treści wniosku wynika bowiem, że będzie możliwe określenie konkretnych czynności, jakie będą wykonywane przez Partnera – za pośrednictwem Lidera w ramach Projektu. Możliwe będzie określenie skonkretyzowanych obowiązków Partnera wynikających z podziału zadań, za które Partner będzie otrzymywał zapłatę od Lidera.
W związku z powyższym pomiędzy Państwem (Liderem) a Partnerem, będzie dochodziło do świadczeń wzajemnych.
Mając na względzie opisane okoliczności sprawy należy przyjąć, że w ww. przypadku mamy do czynienia z odsprzedażą konkretnych usług, które zgodnie z umową Konsorcjum będą wykonane przez Partnera w celu wspólnego zrealizowania przedsięwzięcia - Projektu. Poniesione przez Partnera koszty związane z realizacją przypisanych jemu zadań wynikających z umowy partnerskiej będą ściśle związane z wykonywanymi przez Partnera czynnościami, do jakich został zobowiązany na podstawie zawartej umowy Konsorcjum i mają one bezpośredni związek z dokonywanymi przez Partnera świadczeniami.
Ponadto, w kontaktach z Finansującym (PARP) jedynie Lider Konsorcjum (Państwo) będzie funkcjonował jako podmiot realizujący Projekt. Do Lidera należy rozliczenie się z Finansującym (PARP) i udokumentowanie całości realizowanego w ramach zawartej umowy świadczenia. Aby zatem Państwo mogli uznać zrealizowanie Projektu, czynności wykonane przez Partnera, będą Państwo musieć odkupić od Partnera.
Należy podkreślić, że Państwo odpowiadają za realizację projektu. Zatem, musi dojść pomiędzy konsorcjantami, będącymi odrębnymi podatnikami VAT, do sprzedaży usług w celu wykonania wspólnego zadania. Lider nie mógłby bowiem dokonać realizacji projektu (całości efektów przedsięwzięcia), gdyby nie nabył wcześniej jego części składowych od Partnera. Zatem będą Państwo zobowiązani zakupić część ostatecznej usługi od Partnera i wówczas będzie możliwe zrealizowanie Projektu.
Wskazać należy, że nie może dojść do takiej sytuacji, że dzięki zawarciu umowy Konsorcjum uczestnik Konsorcjum, który wykonuje określone czynności w ramach tej umowy na rzecz Zamawiającego, nie zidentyfikuje u siebie żadnych usług/dostawy towarów na rzecz żadnego odbiorcy. W sytuacji, kiedy w przedmiotowej sprawie za całość usługi będzie odpowiadał Lider czyli Państwo i Partner nie będzie dokumentował wykonanych przez siebie usług/dostawy towarów bezpośrednio na ostatecznego usługobiorcę, to Partner nigdy nie rozliczyłby wykonanych przez siebie usług/dostawy towarów, gdyż nie będzie wystawiał faktur na rzecz Zamawiającego. Partner nie może bowiem wykonywać w ramach umowy Konsorcjum ściśle określonych czynności, które będą pozostawały poza sferą opodatkowania podatkiem VAT. Skoro Państwo odpowiadają za realizację całego Projektu, to oznacza, że muszą Państwo odkupić część tej całościowej usługi (zrealizowanego w ramach zawartej umowy świadczenia) od Partnera.
W rozpatrywanej sprawie istnieje stosunek prawny, który łączy Lidera i Partnera i wynika z niego obowiązek wykonania wskazanych czynności w ramach przydzielonych i określonych w umowie Konsorcjum zadań, wysokość wynagrodzenia i wynagrodzenie jest określone w pieniądzu. W sprawie nie mamy zatem do czynienia z samym rozdziałem kosztów i dochodu, lecz podział środków będzie ściśle powiązany z konkretnymi czynnościami. Na podstawie ustaleń umowy Konsorcjum, Strony postanowiły, że środki finansowe przyznane na realizację Projektu z PARP zostaną podzielone między Państwa i Partnera w określonym stosunku procentowym. Strony ustaliły również harmonogram, zgodnie z którym środki powinny być przekazywane przez Wnioskodawczynię do Partnera.
W świetle powyższego należy stwierdzić, że w przedstawionych okolicznościach sprawy opisany model współpracy Państwa - Lidera i Partnera w ramach umowy Konsorcjum będzie stanowił świadczenie usług w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 7 ust. 1 i art. 8 ust. 1 ustawy. Zatem, stosownie do art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy, Partner będzie miał obowiązek wystawić fakturę dokumentującą płatność otrzymaną od Państwa - Lidera Konsorcjum w związku z wykonaniem przez niego ściśle określonych w umowie Konsorcjum zadań.
Podsumowując, stwierdzam, że opisane we wniosku rozliczenia pomiędzy konsorcjantami będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Przekazanie przez Państwa (Lidera) na rzecz Partnera części otrzymanego wynagrodzenia będzie stanowić zapłatę za świadczenie usług w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 7 ust. 1 i art. 8 ust. 1 ustawy na Państwa rzecz.
Mając na uwadze powyższe, nie można zgodzić się w pełni z Państwa stanowiskiem w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 2. Jakkolwiek wywiedli Państwo prawidłowy skutek w postaci uznania, że to nie Państwo wykonują na rzecz Partnera usługi podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, to jednak Państwa stanowisko opiera się na błędnym założeniu, że przekazanie części środków należnej Partnerowi z tytułu realizacji działań Partnera w ramach Umowy partnerskiej, nie stanowi wynagrodzenia za jakąkolwiek czynność opodatkowaną VAT, o której mowa w art. 5 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
Z uwagi na powyższe, Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 2 należy uznać całościowo za nieprawidłowe.
Mają Państwo również wątpliwość czy poprzez to, że Fundacja ponosi koszt utworzenia i utrzymania sytemu informatycznego (w tym licencji), a połowa tych kosztów jest jej zwracana przez Partnera (w tym z tytułu sublicencji) należy uznać, że Fundacja wykonuje na rzecz Partnera usługę podlegającą opodatkowaniu VAT (pytanie oznaczone we wniosku nr 3).
Z opisu sprawy wynika, że zgodnie z Umową partnerską koszty związane z przygotowaniem narzędzi do prawidłowego funkcjonowania projektu, w tym w szczególności systemu informatycznego będą równo podzielone pomiędzy Państwem i Partnerem. Oznacza to, że Partner powinien pokryć połowę kosztów związanych z powstaniem i funkcjonowaniem systemu informatycznego. Państwa Fundacja i Partner ustalili, że rozliczenie tych kosztów nastąpi w ten sposób, że Fundacja otrzyma środki na realizację projektu od PARP i przekazując je do Partnera pomniejszy je o „udział” Partnera w kosztach wspólnych. Otrzymując od Partnera zwrot kosztów funkcjonowania systemu (czy to wdrożenia, czy sublicencji) Fundacja nie będzie realizowała żadnej marży. Fundacja oraz Partner są zarejestrowanymi, czynnymi podatnikami VAT.
Jak wskazano wyżej, przedsiębiorcy działający w ramach konsorcjum są odrębnymi podatnikami VAT. Powyższe oznacza, że działając w ramach konsorcjum, powinni oni do wzajemnych rozliczeń stosować ogólne reguły wynikające z ustawy o podatku od towarów i usług oraz aktów wykonawczych do niej, w tym także w zakresie wystawiania faktur VAT dokumentujących wykonywane przez nich czynności.
W odniesieniu do przedstawionych wątpliwości opisanych w pytaniu nr 3 wskazać należy, że Lider (Państwo), otrzymując płatności od Partnera pokrywający koszt utworzenia i utrzymania sytemu informatycznego (w tym licencji), nie będą otrzymywać żadnego wynagrodzenia, lecz będą Państwo otrzymywać należny zwrot poniesionych kosztów, który będzie stanowił udział Partnera w kosztach związanych z powstaniem i funkcjonowaniem systemu informatycznego.
Zatem mając na uwadze przedstawione we wniosku okoliczności sprawy oraz obowiązujące przepisy prawa podatkowego należy stwierdzić, że opisane we wniosku rozliczenie, tj. połowa kosztów utworzenia i utrzymania sytemu informatycznego (w tym licencji), która jest Państwu zwracana przez Partnera, nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Przekazanie kwot należnych przez Partnera na Państwa rzecz nie będzie stanowiło zapłaty za dostawę towarów w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 7 ust. 1 ustawy, jak również nie będzie stanowiło zapłaty za świadczenie usług w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy.
Zatem Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 3 jest prawidłowe.
Wątpliwość Państwa budzi również kwestia czy w związku z działaniami, o których mowa w pytaniu 2 i 3 Fundacja będzie zobligowana do wystawienia Partnerowi faktury VAT (pytanie nr 4)
Zgodnie z art. 106b ust. 1 ustawy:
Podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą:
1) sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem;
2) wewnątrzwspólnotową sprzedaż towarów na odległość, chyba że podatnik korzysta z procedury szczególnej, o której mowa w dziale XII w rozdziale 6a;
3) wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz podmiotu innego niż wskazany w pkt 1;
4) otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem czynności, o których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy:
a) wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów,
b) czynności, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 4,
c) dostaw towarów, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 1b.
Stosownie do art. 106b ust. 2 ustawy:
Podatnik nie jest obowiązany do wystawienia faktury w odniesieniu do sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie art. 43 ust. 1, art. 113 ust. 1 i 9, art. 113a ust. 1 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3.
W myśl art. 106b ust. 3 ustawy:
Na żądanie nabywcy towaru lub usługi podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą:
1) czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli obowiązek wystawienia faktury nie wynika z ust. 1, z wyjątkiem:
a) czynności, o których mowa w art. 19a ust. 5 pkt 4,
b) czynności, o których mowa w art. 106a pkt 3 i 4,
1a) otrzymanie całości lub części zapłaty przed wykonaniem czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli obowiązek wystawienia faktury nie wynika z ust. 1, z wyjątkiem:
a) przypadku, gdy zapłata dotyczy czynności, o których mowa w art. 19a ust. 1b i ust. 5 pkt 4 oraz art. 106a pkt 3 i 4,
b) wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów,
2) sprzedaż zwolnioną, o której mowa w ust. 2, z zastrzeżeniem art. 117 pkt 1 i art. 118
- jeżeli żądanie jej wystawienia zostało zgłoszone w terminie 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym dostarczono towar lub wykonano usługę bądź otrzymano całość lub część zapłaty.
Odnosząc się do kwestii sposobu dokumentowania rozliczeń pomiędzy Stronami wskazać należy, że w analizowanym przypadku – jak wykazano wyżej – w zakresie czynności opisanych w pytaniu nr 2 dojdzie do rzeczywistych świadczeń pomiędzy Państwem (Liderem) a Partnerem. Zatem, skoro przekazanie przez Państwa (Lidera) na rzecz Partnera części otrzymanego wynagrodzenia będzie stanowiło zapłatę za świadczenie usług w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy w zw. z art. 7 ust. 1 i art. 8 ust. 1 ustawy, to nie Państwo a Partner będzie miał obowiązek wystawić fakturę dokumentującą tę sprzedaż, stosownie do art. 106b ust. 1 ustawy.
Natomiast z tytułu czynności będących rozliczeniem pomiędzy Państwem (Liderem) a Partnerem dokonywane w ramach współpracy, tj. kosztów utworzenia i utrzymania sytemu informatycznego (w tym licencji), gdzie połowa tych kosztów jest zwracana Państwu przez Partnera (w tym z tytułu sublicencji), pozostaną poza zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług i nie powinny być dokumentowane fakturą, lecz innym dowodem księgowym, np. notą księgową.
Jednak należy w tym miejscu zaznaczyć, że nota księgowa nie jest dokumentem przewidzianym przez przepisy ustawy o podatku od towarów i usług i jako taka nie jest objęta regulacją tych przepisów, brak jest jednakże przeciwwskazań na gruncie przepisów dotyczących podatku od towarów i usług, dla takiego sposobu dokumentowania.
Pomimo, iż wywiedli Państwo prawidłowy skutek prawny to ze względu na wskazane uzasadnienie uznałem Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 4 za nieprawidłowe.
Państwa wątpliwości dotyczą również ustalenia, kiedy powstanie obowiązek podatkowy w VAT od czynności, o których mowa w pytaniu 2 i 3. (pytanie nr 5)
Stosownie do art. 19a ust. 1 ustawy o VAT:
Obowiązek podatkowy powstaje z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 1a, 1b, 5 i 7-11, art. 14 ust. 6, art. 20, art. 21 ust. 1 i art. 138f.
Z opisu sprawy wynika, że realizując swoje cele statutowe zawarli Państwo umowę o dofinansowanie Projektu. Umowa ta przewiduje, że razem z Państwem w Projekcie może brać udział Partner. Strony postanowiły, że środki finansowe przyznane na realizację Projektu zostaną podzielone między Państwa i Partnera w określonym stosunku procentowym. Umowa partnerska przewiduje również, że koszty związane z przygotowaniem narzędzi do prawidłowego funkcjonowania Projektu, w tym w szczególności systemu informatycznego, strony projektu, akcji promocyjnych itp. będą równo podzielone pomiędzy Państwa i Partnera.
Zatem – jak wykazano wyżej – pomimo, że dojdzie do rzeczywistych świadczeń pomiędzy Państwem (Liderem) a Partnerem w zakresie zadań realizowanych w ramach Projektu (pyt. nr 2), to obowiązek z tego tytułu nie powstanie po Państwa stronie.
Jak wskazano wyżej, to Partner będzie świadczył na Państwa rzecz usługi i z tego tytułu otrzyma od Państwa należności za czynności wykonane w ramach swojego obszaru działań. W konsekwencji to na Partnerze – z tytułu prowadzonych przez niego działań – spoczywać będzie obowiązek podatkowy.
Natomiast z tytułu czynności będących rozliczeniem pomiędzy Państwem (Liderem) a Partnerem dokonywane w ramach współpracy, tj. kosztów utworzenia i utrzymania sytemu informatycznego (w tym licencji), nie realizują Państwo odpłatnej dostawy towarów ani odpłatnego świadczenia usług. W konsekwencji nie można mówić, że występuje po Państwa stronie obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług. Nie dokonują bowiem Państwo dostawy towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy ani nie świadczą Państwo usług zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy w związku z art. 8 ust. 2a ustawy.
Zatem Państwa stanowisko w zakresie pytania oznaczonego nr 5, pomimo błędnego przekonania, że działania opisane w pkt 2 nie stanowią czynności opodatkowanych, należało uznać za prawidłowe, bowiem wywiedli Państwo prawidłowy skutek.
Ponadto Państwa wątpliwości dotyczą kwestii prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur otrzymywanych w ramach realizacji Projektu (pytanie nr 6)
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy, który stanowi, że:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Stosownie do art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a) nabycia towarów i usług,
b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Z powyższych przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.
Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług oraz niepodlegających temu podatkowi.
Z uregulowań ustawy wyraźnie wynika, że dla realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego niezbędne jest istnienie związku między dokonywanymi zakupami towarów i usług, a prowadzoną działalnością opodatkowaną. Przy czym związek dokonywanych zakupów z działalnością podatnika może mieć charakter bezpośredni lub pośredni.
O związku bezpośrednim dokonywanych zakupów z działalnością gospodarczą można mówić wówczas, gdy nabywane towary służą np. dalszej odsprzedaży – towary handlowe lub też nabywane towary i usługi są niezbędne do wytworzenia towarów lub usług, będących przedmiotem dostawy; bezpośrednio więc wiążą się z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez podatnika.
Natomiast o związku pośrednim można mówić wówczas, gdy ponoszone wydatki wiążą się z całokształtem funkcjonowania przedsiębiorstwa. Mają pośredni związek z działalnością gospodarczą, a tym samym z osiąganymi przez podatnika przychodami. Aby jednak można było wskazać, że określone zakupy mają chociażby pośredni związek z działalnością, istnieć musi związek przyczynowo-skutkowy pomiędzy dokonanymi zakupami towarów i usług a powstaniem obrotu. O pośrednim związku dokonanych zakupów z działalnością podatnika można mówić wówczas, gdy zakup towarów i usług nie przyczynia się bezpośrednio do uzyskania przychodu przez podatnika, np. poprzez ich odsprzedaż, lecz poprzez wpływ na ogólne funkcjonowanie przedsiębiorstwa jako całości, przyczynia się do generowania przez dany podmiot obrotów.
Ponadto należy podkreślić, że ustawodawca zapewnił podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
I tak, na podstawie art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy:
Nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.
Zgodnie natomiast z art. 88 ust. 4 ustawy:
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Stosownie do cytowanych wyżej przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.
Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
Prawo do odliczenia podatku naliczonego, jako integralna część systemu VAT, w zasadzie nie może być ograniczane ani pod względem czasu, ani też pod względem zakresu przedmiotowego. Nie jest to bowiem wyjątkowy przywilej podatnika, lecz jego fundamentalne prawo. Możliwość wykonania tego prawa powinna być zapewniona niezwłocznie i względem wszystkich kwot podatku, które zostały pobrane (naliczone) od transakcji związanych z zakupami.
Ustawa o podatku od towarów i usług ustanawia zasadę tzw. niezwłocznego odliczenia podatku naliczonego. Zasada ta wyraża się tym, że podatnik, aby skorzystać z prawa do odliczenia podatku naliczonego nie musi czekać aż nabyty towar lub usługa zostaną odsprzedane lub efektywnie wykorzystane na potrzeby działalności opodatkowanej.
Istotna jest intencja nabycia – jeśli dany towar (usługa) ma służyć wykonywaniu czynności opodatkowanych, wówczas po spełnieniu wymienionych w art. 86 ustawy wymogów formalnych, odliczenie jest prawnie dozwolone, oczywiście jeżeli nie wyłączają go inne przepisy ustawy lub aktów wykonawczych.
Z treści wniosku wynika, że towary i usługi nabyte w celu realizacji Projektu współfinansowanego ze środków europejskich będą przyporządkowane wyłącznie do prowadzonej działalności statutowej Fundacji. Wydatki te nie będą wykorzystywane przez Fundację do działalności gospodarczej, w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ww. ustawy o podatku od towarów i usług. A utworzony i utrzymywany system informatyczny nie będzie w jakimkolwiek stopniu wykorzystywany przez Fundację i/lub Partnera do wykonywania komercyjnej działalności gospodarczej, np. do świadczenia odpłatnych usług na rzecz podmiotów trzecich. Jest to system dedykowany jedynie do obsługi Projektu. Ponadto, zgodnie z Umową partnerską koszty związane z przygotowaniem narzędzi do prawidłowego funkcjonowania Projektu, w tym w szczególności systemu informatycznego, strony projektu, akcji promocyjnych itp. będą równo podzielone pomiędzy Państwa i Partnera. Wydatki te będą związane z działaniami statutowymi Fundacji. Otrzymując od Partnera zwrot kosztów funkcjonowania systemu (czy to wdrożenia, czy sublicencji) Fundacja nie będzie realizowała żadnej marży.
Z powyższego wynika, że nie będzie Państwu przysługiwać prawo do odliczenia lub zwrotu podatku naliczonego od zakupów związanych z Projektem współfinansowanego ze środków europejskich. Wydatki ponoszone na realizację Projektu nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Nabyte towary i usługi będą służyć wyłącznie realizacji Państwa celów statutowych, a utworzony system informatyczny nie będzie wykonywany do komercyjnej działalności gospodarczej. Ponieważ zakupy nie będą wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, nie spełniają one podstawowego warunku do odliczenia VAT określonego w art. 86 ust. 1 ustawy.
Odnosząc się z kolei do kwestii objętej zakresem pytania nr 7, tj. prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawianych przez Wykonawcę w części, w jakiej koszt systemu informatycznego zostanie poniesiony przez Partnera wskazać należy, że również nie będą mieli Państwo prawa do odliczenia podatku naliczonego z tego tytułu.
Skoro wydatki na wykonanie systemu informatycznego będą związane z działaniami statutowymi Fundacji, a umowa o dofinansowanie przewiduje, że zarówno Fundacja, jak i Partner zobowiązują się do prowadzenia wyodrębnionej ewidencji wydatków Projektu w sposób przejrzysty, tak aby możliwa była identyfikacja poszczególnych operacji związanych z Projektem i obowiązek ten dotyczy Partnera w tej części projektu, za której realizację odpowiada Partner, to nie będzie Państwu przysługiwać prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur wystawianych przez Wykonawcę w części, w jakiej koszt systemu informatycznego zostanie poniesiony przez Partnera. Ponadto to Partner będzie ponosić koszty związane z realizacją projektu w części ustalonej pomiędzy Stronami, zatem utworzony system informatyczny nie będzie wykonywany w tej części przez Państwa lecz przez Partnera, co oznacza, że nie zostanie spełniony warunek z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, tj. warunek wykorzystania tych towarów i usług do wykonywania czynności opodatkowanych.
Zatem Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 6 i pytania nr 7 należało uznać za prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Interpretacja stanowi rozstrzygnięcie wyłącznie w zakresie podatku od towarów i usług. W zakresie podatku dochodowego od osób prawnych zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.
Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym albo opisem zdarzenia przyszłego. Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.
Jednocześnie należy podkreślić, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności, będących przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów