0111-KDIB3-1.4012.322.2026.2.ICZ

Interpretacja indywidualna
- stanowisko nieprawidłowe

 

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest nieprawidłowe.

 

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

16 kwietnia 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług.

 

Opis stanu faktycznego 

Prowadził Pan jednoosobową działalność gospodarczą jako czynny podatnik VAT od 2016 r. do dnia … czerwca 2022 r., natomiast wykreślenie wpisu z rejestru nastąpiło w dniu … marca 2023 r. W ramach działalności wystawił Pan fakturę VAT nr (…) z dnia … marca 2022 r., która została prawidłowo wykazana w deklaracji VAT oraz JPK, a podatek należny został od niej odprowadzony do urzędu skarbowego. Termin płatności faktury przypadał na dzień … kwietnia 2022 r. Należność wynikająca z tej faktury nie została do dnia dzisiejszego uregulowana. W dniu …. lutego 2024 r. zostało zawarte porozumienie, w którym dłużnik uznał istnienie zobowiązania i zobowiązał się do jego spłaty, jednak mimo tego należność nie została uregulowana. Brak zapłaty ma charakter trwały, a wierzytelność jest obecnie dochodzona na drodze postępowania egzekucyjnego. Podatek VAT od przedmiotowej transakcji został faktycznie zapłacony, mimo że nie otrzymał Pan zapłaty za wykonaną usługę.

 

Pytanie

Czy w przedstawionym stanie faktycznym ma Pan prawo do dokonania korekty podatku należnego na podstawie przepisów o uldze na złe długi (art. 89a ustawy o VAT), poprzez złożenie korekty deklaracji za okres, w którym spełnione zostały przesłanki do zastosowania ulgi, pomimo likwidacji działalności gospodarczej?

 

Pana stanowisko w zakresie podatku od towarów i usług

W Pana ocenie przysługuje Panu prawo do dokonania korekty podatku należnego na podstawie przepisów o uldze na złe długi, pomimo likwidacji działalności gospodarczej.

Wierzytelność wynikająca z faktury VAT nr (…) nie została uregulowana, a podatek VAT od tej transakcji został faktycznie zapłacony do urzędu skarbowego. W konsekwencji poniósł Pan ekonomiczny ciężar podatku od świadczenia, za które nie uzyskał wynagrodzenia.

W Pana ocenie odmowa prawa do korekty w takiej sytuacji prowadziłaby do naruszenia fundamentalnej zasady neutralności podatku VAT, zgodnie z którą podatek ten nie powinien obciążać podatnika w sytuacji braku zapłaty za wykonane świadczenie.

Brak zapłaty ma charakter trwały, a wierzytelność nie została uregulowana pomimo jej uznania przez dłużnika oraz podejmowanych działań zmierzających do jej wyegzekwowania.

W Pana ocenie fakt likwidacji działalności gospodarczej nie powinien pozbawiać prawa do korekty podatku należnego w sytuacji, gdy spełnione zostały materialne przesłanki zastosowania ulgi na złe długi, a podatek został faktycznie zapłacony.

Przepisy krajowe powinny być interpretowane w zgodzie z prawem Unii Europejskiej oraz zasadą neutralności VAT, zgodnie z którą podatnik nie powinien ponosić ciężaru podatku w przypadku braku zapłaty za świadczenie.

W konsekwencji, w Pana ocenie dopuszczalne jest dokonanie korekty podatku należnego poprzez złożenie korekty deklaracji za okres, w którym spełnione zostały przesłanki do zastosowania ulgi na złe długi, niezależnie od faktu późniejszej likwidacji działalności gospodarczej.

 

Ocena stanowiska

Stanowisko, które Pan przedstawił we wniosku jest nieprawidłowe.

 

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zasady rozliczenia podatku w odniesieniu do nieściągalnych wierzytelności zostały określone w przepisach art. 89a i art. 89b ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”.

Z art. 89a ust. 1 ustawy wynika, że:

Art. 89a ust. 1a ustawy stanowi:

Z art. 89a ust. 2 ustawy wynika, że:

W art. 89a ust. 2a ustawy o VAT wskazano, że:

Art. 89a ust. 3 ustawy stanowi, że:

Art. 89a ust. 4 ustawy stanowi, że:

Przywołane wyżej przepisy art. 89a ustawy dopuszczają możliwość dokonania przez podatnika korekty podstawy opodatkowania i podatku należnego, który powstał w związku z dostawą towarów lub świadczeniem usług na terytorium kraju, w sytuacji gdy nabywca towaru bądź usługi nie dokonał zapłaty na rzecz dostawcy. Należy jednak zauważyć, że tylko łączne spełnienie wszystkich warunków wymienionych w art. 89a ust. 1a i ust. 2 ustawy, daje prawo do skorygowania podatku należnego.

W myśl art. 89a ust. 5 ustawy:

Skorzystanie przez wierzyciela z możliwości dokonania korekty w trybie art. 89a ust. 1 ustawy, wiąże się z łącznym spełnieniem warunków określonych w art. 89a ust. 2 pkt 3 oraz pkt 5 ustawy. Korekta winna być dokonana w rozliczeniu za okres, w którym upłynął 90. dzień od dnia upływu terminu płatności. Termin 90-dniowy należy każdorazowo liczyć od dnia, w którym upływa termin płatności określony w fakturze lub umowie.

Jeżeli wierzyciel nie skorzystał z przysługującego mu prawa do dokonania korekty w ww. terminie, może dokonać stosownej korekty w terminie późniejszym, jednak musi „wrócić” do deklaracji za okres, w którym upłynął 90. dzień od umownego terminu płatności, przy czym składając korektę tej deklaracji musi spełnić wszystkie warunki uprawniające go do dokonania takiej korekty:

  1) na dzień poprzedzający dzień złożenia deklaracji podatkowej, w której dokonuje się korekty, o której mowa w art. 89a ust. 1 ustawy, wierzyciel musi być zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT;

  2) od daty wystawienia faktury dokumentującej wierzytelność nie upłynęły 3 lata, licząc od końca roku, w którym została wystawiona;

  3) wierzytelności nie zostały uregulowane lub zbyte w jakiejkolwiek formie.

Na podstawie art. 81 ust. 2 ustawy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622):

Zgodnie z przepisem art. 89a ust. 2 ustawy, prawo do skorzystania przez wierzyciela z odliczenia nieściągalnej wierzytelności (czy to „na bieżąco”, czy też poprzez złożenie deklaracji korygującej) wygasa po trzech latach, licząc od końca roku, w którym została wystawiona faktura dokumentująca nieuregulowaną wierzytelność, a warunek, że wierzyciel jest podatnikiem zarejestrowanym jako podatnik VAT czynny musi być spełniony na dzień poprzedzający dzień złożenia deklaracji podatkowej, w której dokonuje się korekty, o której mowa w ust. 1.

Odpowiednikiem przepisów krajowych jest art. 90 (1) i (2) Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, (Dz. U. UE. L 2006 Nr 347 str. 1, dalej nazwana Dyrektywą 112) zgodnie z którym, w przypadku anulowania, wypowiedzenia, rozwiązania, całkowitego lub częściowego niewywiązania się z płatności lub też w przypadku obniżenia ceny po dokonaniu dostawy, podstawa opodatkowania jest stosownie obniżana na warunkach określonych przez państwa członkowskie.

W przypadku całkowitego lub częściowego niewywiązywania się z płatności, państwa członkowskie mogą odstąpić od zastosowania ust. 1.

Państwa członkowskie uzyskały możliwość określenia warunków obniżenia podstawy opodatkowania w przypadku anulowania, wypowiedzenia, rozwiązania, całkowitego lub częściowego niewywiązania się z płatności lub obniżenia ceny po dokonaniu dostawy. Prawodawca unijny wskazuje, iż przesłanki te ustalą same państwa członkowskie.

Przepis art. 90 Dyrektywy 112 daje bowiem prawo do obniżania podstawy opodatkowania na warunkach określonych przez poszczególne państwa członkowskie.

Z opisu sprawy wynika, że prowadził Pan jednoosobową działalność gospodarczą jako czynny podatnik VAT od 2016 r. do dnia … czerwca 2022 r., natomiast wykreślenie wpisu z rejestru nastąpiło w dniu … marca 2023 r. (…) w ramach działalności wystawił Pan fakturę VAT nr (…) z dnia … 2022 r., która została prawidłowo wykazana w deklaracji VAT oraz JPK, a podatek należny został od niej odprowadzony do urzędu skarbowego. Termin płatności faktury przypadał na dzień … 2022 r. Należność wynikająca z tej faktury nie została do dnia dzisiejszego uregulowana. W dniu … lutego 2024 r. zostało zawarte porozumienie, w którym dłużnik uznał istnienie zobowiązania i zobowiązał się do jego spłaty, jednak mimo tego należność nie została uregulowana. Brak zapłaty ma charakter trwały, a wierzytelność jest obecnie dochodzona na drodze postępowania egzekucyjnego. Podatek VAT od przedmiotowej transakcji został faktycznie zapłacony, mimo że nie otrzymał Pan zapłaty za wykonaną usługę.

Pana wątpliwości dotyczą kwestii czy w przedstawionym stanie faktycznym ma Pan prawo do dokonania korekty podatku należnego na podstawie przepisów o uldze na złe długi (art. 89a ustawy o VAT), poprzez złożenie korekty deklaracji za okres, w którym spełnione zostały przesłanki do zastosowania ulgi, pomimo likwidacji działalności gospodarczej.

Odnosząc się do Pana wątpliwości wyjaśniam w jaki sposób należy rozumieć obowiązujące na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług normy prawne.

Kierując się ww. przepisami ustawy należy stwierdzić, że w okolicznościach przedstawionych w opisie sprawy, Pan jako wierzyciel nie jest uprawniony do dokonania korekty podatku należnego na podstawie art. 89a ust. 1 ustawy z tytułu nieuregulowanej przez kontrahenta wierzytelności, której nieściągalność została uznana za uprawdopodobnioną.

W analizowanej sprawie nie zostały bowiem spełnione przesłanki wynikające z art. 89a ust. 2 pkt 3 lit. a i pkt 5 ustawy.

Jak już wyżej wskazano, wierzyciel może dokonać korekty podstawy opodatkowania i podatku należnego wyłącznie w rozliczeniu za okres, w którym nieściągalność wierzytelności uznaje się za uprawdopodobnioną, tj. w deklaracji za okres, w którym upłynął 90. dzień od terminu płatności wierzytelności określonego w umowie lub na fakturze.

Natomiast w przypadku, gdy wierzyciel nie skorzysta z przysługującego mu prawa do dokonania korekty w ww. terminie, może dokonać stosownej korekty w terminie późniejszym, jednak musi tego dokonać w deklaracji za okres, w którym upłynął 90. dzień od umownego terminu płatności. Przy czym zarówno składając deklarację, jak i składając korektę tej deklaracji podatnik musi spełnić wszystkie warunki uprawniające go do dokonania takiej korekty, w tym warunek niezbędny, tj. musi być czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT.

Jak wynika z opisu sprawy wykreślenie Pana z rejestru podatników VAT czynnych nastąpiło w dniu … marca 2023 r. Zatem, nie spełnia Pan niezbędnego warunku do skorzystania z ulgi na złe długi poprzez korektę deklaracji, jakim jest posiadanie - na dzień poprzedzający dzień złożenia deklaracji podatkowej, w której dokonuje się korekty - statusu zarejestrowanego, czynnego podatnika podatku od towarów i usług. Nie jest wystarczającym fakt prowadzenia działalności gospodarczej i posiadanie statusu czynnego podatnika VAT na dzień powstania wierzytelności.

Z art. 89a ust. 2 pkt 3 lit. a ustawy wynika, że wierzyciel musi być zarejestrowany jako podatnik VAT czynny na dzień poprzedzający dzień złożenia deklaracji podatkowej, w której dokonuje się korekty, o której mowa w art. 89a ust. 1 ustawy.

Ponadto wskazać należy, że powołany wyżej przepis art. 89a ust. 2 pkt 5 ustawy, wprowadza ograniczenie czasowe na dokonanie ww. korekty. Jak wynika z tego przepisu, podatnik może skorygować podatek należny z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług na terytorium kraju w przypadku wierzytelności, których nieściągalność została uprawdopodobniona, jednakże prawo to przysługuje m.in. w przypadku, gdy od daty wystawienia faktury dokumentującej wierzytelność nie upłynęły 3 lata, licząc od końca roku, w którym została wystawiona.

Z przedstawionego przez Pana stanu faktycznego wynika, że w odniesieniu do omawianej faktury dokumentującej powstałą wierzytelność, upłynęły trzy lata, licząc od końca roku, w którym faktura ta została wystawiona. Bowiem fakturę VAT nr (…) wystawił Pan …. marca 2022 r. Zatem okres trzech lat upłynął 31 grudnia 2025 r. Tym samym, skoro od daty wystawienia faktury dokumentującej wierzytelność upłynęły 3 lata, licząc od końca roku, w którym została wystawiona, nie może Pan skorygować podatku należnego z tytułu dostawy towaru lub świadczenia usługi na rzecz kontrahenta.

Mając zatem na uwadze cytowane przepisy oraz przedstawiony opis sprawy stwierdzam, że zastosowanie „ulgi za złe długi” jest uzależnione od spełnienia łącznie wymienionych przesłanek, tj. korekta podatku należnego w odniesieniu do nieściągalnych ww. wierzytelności powinna zostać dokonana z uwzględnieniem treści obowiązującego przepisu art. 89a ust. 2 pkt 3 lit. a i pkt 5 ustawy o VAT.

Reasumując - nie jest Pan uprawniony do skorzystania z „ulgi za złe długi” w przypadku wierzytelności uznanej za nieściągalną wynikającą z faktury VAT nr (…) wystawionej … marca 2022 r., gdyż nie są spełnione warunki określone w art. 89a ust. 2 pkt 3 lit. a i pkt 5 ustawy, tj. nie posiada Pan statusu podatnika VAT czynnego oraz od końca roku, w którym została wystawiona faktura dokumentująca wierzytelność upłynął okres dłuższy niż 3 lata.

Tym samym uznaję Pana stanowisko za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Zgodnie z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym albo opisem zdarzenia przyszłego. Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanym przez Pana w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Jednocześnie należy podkreślić, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

  - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pan do interpretacji.

  - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

  - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

   - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

   - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.