0111-KDIB2-3.4015.379.2026.2.AD

Interpretacja indywidualna2026-11-10Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Umowa pożyczki nie mieści się w katalogu art. 1 uPSD, poza tym jest umową odpłatną.

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

16 września 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych otrzymania środków pieniężnych od babci. Uzupełniła Pani wniosek – w odpowiedzi na wezwanie – 19 i 26 października 2016 r. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Dokonała Pani zakupu samochodu osobowego w sierpniu 2026 r. Cena zakupionego samochodu wynosiła (…) zł.

Kwota (…) zł pochodziła z kredytu bankowego zaciągniętego przez Pani babcię – (…). Środki te zostały przekazane bezpośrednio na rachunek bankowy dealera samochodowego, na poczet ceny samochodu zakupionego i zarejestrowanego na Panią. Zostało to zrobione wedle wskazówek pracowników banku, którzy stwierdzili, że środki powinny zostać bezpośrednio przelane do dealera.

Pozostała część ceny samochodu, tj. (…) zł, została pokryta z odrębnych środków przekazanych Pani przez matkę na rachunek bankowy. Cała kwota została przekazana Pani jako darowizna.

Od początku ustalenie pomiędzy babcią i Panią było jednoznaczne: cała kwota nie jest świadczeniem bezzwrotnym. Zobowiązała się Pani do zwrotu całej kwoty wykorzystanej do sfinansowania zakupu samochodu. Zwrot został przewidziany na okres 4 lat, a Pani rozpoczęła już wykonywanie tego zobowiązania i dokonała pierwszej spłaty. Babcia nie miała zamiaru dokonać na Pani rzecz nieodpłatnego przysporzenia majątkowego ani zwolnić Pani z obowiązku zwrotu tej kwoty.

Brak podstawowej przesłanki darowizny – nieodpłatności

Zgodnie z art. 888 § 1 ustawy Kodeks cywilny, przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku. Warunkiem uznania świadczenia za darowiznę jest zatem jego nieodpłatny charakter. W przedstawionym stanie faktycznym warunek ten nie został spełniony. Ma Pani obowiązek zwrócić całość kwoty i obowiązek ten jest już faktycznie wykonywany poprzez rozpoczęcie spłat. W konsekwencji nie doszło do definitywnego i nieodpłatnego przysporzenia Pani majątku kosztem majątku babci, charakterystycznego dla umowy darowizny.

Brak podstaw do zastosowania podatku od spadków i darowizn

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, podatkowi podlega nabycie przez osobę fizyczną własności rzeczy lub praw majątkowych m.in. tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy. W przedstawionym stanie faktycznym cała kwota nie została Pani przekazana tytułem darowizny. Nie występuje bowiem element nieodpłatności wymagany przez art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego. Przeciwnie – od chwili dokonania transakcji istniał po Pani stronie obowiązek zwrotu całej kwoty, który jest obecnie realizowany.

Bezpośrednia zapłata dealerowi nie oznacza zamiaru dokonania darowizny

Okoliczność, że środki pochodzące z kredytu babci zostały przelane bezpośrednio na rachunek bankowy dealera, zamiast najpierw na Pani rachunek, wynikała ze sposobu przeprowadzenia transakcji, który został wskazany przez pracownice bankowe. Sposób technicznego dokonania płatności nie zmieniał ustaleń pomiędzy babcią a Panią, dotyczących obowiązku zwrotu kwoty przelanej na auto. Babcia nie zamierzała bezpłatnie przekazać Pani kwoty przelanej na auto, natomiast Pani nie traktowała sfinansowania ceny samochodu jako bezzwrotnego świadczenia. Istnienie zobowiązania do zwrotu znajduje dodatkowe potwierdzenie w fakcie, że dokonała już Pani pierwszej spłaty i będzie kontynuowała spłaty przez uzgodniony okres czterech lat.

Rzeczywisty charakter ekonomiczny transakcji

Należy również zwrócić uwagę, że babcia sama pozyskała kwotę poprzez zaciągnięcie zobowiązania kredytowego wobec banku. Finansowanie zostało zorganizowane w ten sposób ze względu na Pani sytuację; w momencie zakupu samochodu nie miała Pani możliwości samodzielnego uzyskania odpowiedniego finansowania bankowego. Nie zmieniało to jednak ustalenia rodzinnego, zgodnie z którym ekonomiczny ciężar sfinansowania kwoty ponosi Pani, która zobowiązała się do jej zwrotu.

Wniosek

Mając na uwadze powyższe okoliczności oraz treść art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego i art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn, wnosi Pani o przyjęcie, że kwota wykorzystana na zakup Pani samochodu nie stanowiła darowizny dokonanej przez babcię na Pani rzecz, ponieważ świadczenie to od początku miało charakter zwrotny, a Pani jest zobowiązana do zwrotu całej kwoty i rozpoczęła już jej spłatę. W konsekwencji brak jest podstaw do naliczenia Pani podatku od spadków i darowizn od przedmiotowej kwoty.

 

Pytanie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

 

Czy otrzymane przez Panią środki pieniężne od babci przekazane nie w formie darowizny, lecz jako pożyczka o charakterze zwrotnym, którą zobowiązała się Pani spłacić i której spłatę już rozpoczęła, podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn?

 

Pani stanowisko w sprawie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

W Pani ocenie, otrzymane przez Panią środki pieniężne od babci nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, ponieważ przekazane środki nie stanowią darowizny, lecz pożyczkę o charakterze zwrotnym. Od początku była Pani zobowiązana do zwrotu całej otrzymanej kwoty i rozpoczęła już jej spłatę na rzecz babci. W związku z powyższym przekazanie środków pieniężnych nie stanowi nieodpłatnego przysporzenia majątkowego, charakterystycznego dla darowizny, lecz wynika ze zobowiązania do zwrotu pożyczonych pieniędzy.

W Pani ocenie, przedmiotowa czynność nie podlega zatem opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, ponieważ nie mieści się w katalogu czynności podlegających temu podatkowi, określonym w art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

 

Ocena stanowiska

 

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

 

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

 

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 478 ze zm.):

Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:

1) dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego;

2) darowizny, polecenia darczyńcy;

3) zasiedzenia;

4) nieodpłatnego zniesienia współwłasności;

5) zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;

6) nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.

                                    

Stosownie do treści art. 1 ust. 2 ww. ustawy:

Podatkowi podlega również nabycie praw do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci oraz nabycie jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci.

W myśl art. 5 ww. ustawy :

Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

Biorąc powyższe pod uwagę, stwierdzić należy, że ustawa o podatku od spadków i darowizn ściśle określa granice przedmiotu opodatkowania, tj. nabycie według określonych tytułów, wyczerpująco wymieniając tytuły, na podstawie których nabycie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Powyższy katalog czynności ujęty w art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn ma charakter zamknięty. Zatem, opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn podlega tylko nabycie i to takie, które zostało w nim wymienione w sposób wyraźny.

Ustawa o podatku od spadków i darowizn nie zawiera definicji pojęcia „pożyczka” ani „darowizna”, do których odnosi się Pani we wniosku. Z tego względu, celem ustalenia tej definicji należy sięgnąć do ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795).

Stosownie do art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 795):

Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Elementami przedmiotowo istotnymi umowy pożyczki są: obowiązek pożyczkodawcy przeniesienia na własność pożyczkobiorcy określonej ilości pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku oraz obowiązek pożyczkobiorcy zwrotu tej samej ilości pieniędzy albo rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Umowa pożyczki nie została wymieniona w art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn jako tytuł podlegający opodatkowaniu tym podatkiem.

W myśl art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego:

Przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

Darowizna należy do czynności, których celem jest dokonanie aktu przysporzenia majątkowego bez ekwiwalentu i polega najczęściej na przesunięciu jakiegoś dobra majątkowego z majątku darczyńcy do majątku obdarowanego. Świadczenie to ma charakter nieodpłatny, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia w zamian za uczynioną darowiznę.

Z opisu zdarzenia wynika, że zakupiła Pani samochód za (…) zł. Kwota (…) zł pochodziła z kredytu bankowego zaciągniętego przez babcię. Środki te zostały przekazane bezpośrednio na rachunek bankowy dealera samochodowego. Pozostała część ceny, tj. (…) zł, została pokryta z odrębnych środków przekazanych Pani przez matkę na rachunek bankowy. Od początku ustalenie pomiędzy babcią i Panią było jednoznaczne: cała kwota nie jest świadczeniem bezzwrotnym. Zobowiązała się Pani do zwrotu całej kwoty wykorzystanej do sfinansowania zakupu samochodu. Zwrot został przewidziany na okres 4 lat, a Pani rozpoczęła już wykonywanie tego zobowiązania i dokonała pierwszej spłaty. Babcia nie miała zamiaru dokonać na Pani rzecz nieodpłatnego przysporzenia majątkowego ani zwolnić Pani z obowiązku zwrotu tej kwoty.

Ma Pani wątpliwości czy otrzymanie od babci środków pieniężnych na zakup samochodu podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia wynika, że nie zawarła Pani z babcią umowy darowizny. Otrzymanie przez Panią środków wiąże się z obowiązkiem ich spłaty. Po Pani stronie nie nastąpiło przysporzenie majątkowe kosztem majątku babci. Jak wskazała Pani we wniosku, zawarta umowa stanowi umowę pożyczki. Umowa taka nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn, jako że czynność ta nie została wskazana w przywołanych przepisach ww. ustawy jako przedmiot opodatkowania. Ponadto podatkiem od spadków i darowizn – co do zasady – opodatkowane są co wyłącznie nieodpłatne nabycia, czyli takie, w których jedna strona przekazuje drugiej majątek bez żadnego ekwiwalentu (świadczenia wzajemnego) i bez obowiązku zwrotu.

 

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Interpretacja – zgodnie ze wskazanym przez Panią zakresem – dotyczy skutków podatkowych otrzymania środków pieniężnych tylko od babci i tylko na gruncie ustawy o podatku od spadków i darowizn. Nie rozstrzyga natomiast o skutkach podatkowych otrzymania środków pieniężnych od matki ani o skutkach jakie opisane zdarzenie (pożyczka) może wywoływać na gruncie innych ustaw podatkowych, np. ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Do wniosku dołączyła Pani dokumenty. Należy jednak zauważyć, że wydając interpretacje w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej nie przeprowadzam postępowania dowodowego w związku, z czym nie jestem zobowiązany ani uprawniony do oceny dokumentów; jestem związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionego przez Panią i Pani stanowiskiem.

 

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

  - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja jest zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.

  - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

   1) z zastosowaniem art. 119a;

   2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

   3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

  - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

   - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

   - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

 

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

 

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.