0111-KDIB2-3.4015.323.2026.2.BD

Interpretacja indywidualna

– stanowisko w części nieprawidłowe i w części prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od spadków i darowizn:

-     w zakresie przeznaczenia środków ze sprzedaży odziedziczonego mieszkania na zakup działki oraz budynków gospodarczych – jest nieprawidłowe,

-     w pozostałym zakresie – jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

2 sierpnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od spadków i darowizn w zakresie zachowania prawa do ulgi mieszkaniowej w związku ze sprzedażą odziedziczonej nieruchomości objętej ulgą mieszkaniową.

Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Aktem Poświadczenia Dziedziczenia nabyła Pani spadek po zmarłym wujku w zamian za sprawowaną opiekę (II grupa podatkowa – siostrzenica) mieszkanie w (…). (…) 2026 r. złożyła Pani zeznanie SD-3 w (…) Urzędzie Skarbowym wraz z oświadczeniem w sprawie ulgi i otrzymała Pani stosowną decyzję w ww. sprawie. Jednak ze względu na pogarszający się Pani stan zdrowia (ma Pani 71 lat) oraz odległość od obecnego miejsca zamieszkania 450 km była Pani zmuszona sprzedać mieszkanie. Nie była Pani w stanie nawet sama osobiście stawić się w celu zawarcia aktu notarialnego dlatego udzieliła Pani pełnomocnictwa córce. Jednocześnie w Urzędzie Skarbowym złożyła Pani oświadczenie zobowiązujące do przeznaczenia środków ze sprzedaży na nabycie innego lokum. Rozważa Pani zakup 1/2 części domu jednorodzinnego wraz z działką i budynkami gospodarczymi, której jest Pani współwłaścicielką wraz z mężem. Druga połowa należy do osoby trzeciej. Jest to dla Pani jedyna szansa aby stała się Pani właścicielem całości.

Pytania

1.  Czy kwotę uzyskaną ze sprzedaży mieszkania musi Pani przeznaczyć wyłącznie na zakup 1/2 mieszkania z działką, a budynki gospodarcze zakupić za własne środki i wyodrębnić w akcie notarialnym kwotę za dom z działką i oddzielnie za budynki gospodarcze? Czy też uzyskaną kwotę ze sprzedaży mieszkania może Pani przeznaczyć łącznie na zakup 1/2 części domu jednorodzinnego z działką i budynkami gospodarczymi bez wyodrębniania cen poszczególnych nieruchomości?

2.  Czy odkupiona 1/2 części nieruchomości ze środków uzyskanych ze sprzedaży mieszkania odziedziczonego może być na współwłasność z małżonkiem (nie ma Pani rozdzielności majątkowej, w akcie poświadczenia dziedziczenia jest tylko Pani spadkobiercą)?

Pani stanowisko w sprawie

Pani zdaniem, może Pani zakupić dom wraz działką (z uzyskanych środków ze sprzedaży odziedziczonego mieszkania) i budynkami gospodarczymi i zostać jego współwłaścicielem z mężem.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest w części nieprawidłowe i w części prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1837 ze zm.):

Ustawa o podatku od spadków i darowizn nie zawiera definicji pojęcia „spadek”, dlatego należy w tym zakresie odwołać się do przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795).

W myśl art. 922 § 1 tej ustawy:

Zgodnie z art. 924 ww. ustawy:

Natomiast, stosownie do przepisu art. 925 Kodeksu cywilnego:

Stosownie do art. 1025 § 1 i 2 ww. ustawy:

Z powołanych powyżej przepisów wynika, że datą nabycia majątku w drodze dziedziczenia jest data otwarcia spadku, czyli data śmierci spadkodawcy. Prawomocne postanowienie sądu lub akt poświadczenia dziedziczenia mają charakter deklaratoryjny i stwierdzają jedynie nabycie przez spadkobiercę spadku, które nastąpiło z chwilą śmierci spadkodawcy.

W myśl art. 16 ust. 1 ww. ustawy:

Stosownie do art. 16 ust. 2 ww. ustawy:

Celem norm zawartych w treści ww. art. 16 jest nieobciążanie osób najbliższych darczyńcy oraz bliskich i najbliższych spadkodawcy znacznymi, pod względem finansowym, skutkami podatkowymi z tytułu przyrostu majątkowego w postaci nieruchomości bądź lokalu, gdy nie dysponują oni budynkiem lub lokalem mieszkalnym i zamierzają zamieszkiwać w nabytym lokalu lub budynku przez 5 lat.

Stosownie do treści art. 16 ust. 8 ww. ustawy:

Z powyższych przepisów wynika, że zachowanie prawa do ulgi mieszkaniowej wymaga spełnienia warunków ściśle określonych w przepisach, w tym zamieszkiwanie w substancji mieszkaniowej objętej ulgą w czasie przepisami zakreślonym i nie zbywania jej przez określony czas, z uwzględnieniem sytuacji określonych m.in. w art. 16 ust. 8 cyt. ustawy. Do skorzystania z omawianej ulgi niezbędnym jest łączne spełnienie wszystkich warunków zawartych w art. 16 ust. 2 ww. ustawy. Niespełnienie chociażby jednego z nich skutkować będzie utratą prawa do skorzystania z ulgi.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że aktem poświadczenia dziedziczenia nabyła Pani mieszkanie tytułem spadku po zmarłym wujku. W styczniu 2026 r. złożyła Pani zeznanie SD-3 w urzędzie skarbowym wraz z oświadczeniem w sprawie ulgi i otrzymała Pani stosowną decyzję w ww. sprawie. Jednak ze względu na pogarszający się Pani stan zdrowia (ma Pani 71 lat) oraz odległość od obecnego miejsca zamieszkania 450 km była Pani zmuszona sprzedać odziedziczone mieszkanie. Jednocześnie w Urzędzie Skarbowym złożyła Pani oświadczenie zobowiązujące do przeznaczenia środków ze sprzedaży mieszkania na nabycie innego lokum. Rozważa Pani zakup 1/2 części domu jednorodzinnego wraz z działką i budynkami gospodarczymi, której jest Pani współwłaścicielką wraz z mężem. Druga połowa należy do osoby trzeciej.

W związku z powyższym ma Pani wątpliwości czy środki uzyskane ze sprzedaży odziedziczonego mieszkania, może Pani przeznaczyć na zakup 1/2 części domu jednorodzinnego z działką i budynkami gospodarczymi oraz czy odkupiona 1/2 części nieruchomości może być na współwłasność z małżonkiem.

Ma Pani wątpliwości czy w takiej sytuacji zachowa Pani prawo do ulgi mieszkaniowej.

Jak wskazano powyżej, zachowanie prawa do ulgi mieszkaniowej wymaga spełnienia warunków ściśle w przepisach określonych, w tym zamieszkiwanie w substancji mieszkaniowej objętej ulgą w czasie przepisami zakreślonym i niezbywanie jej przez określony czas, z uwzględnieniem sytuacji określonych m.in. w art. 16 ust. 8 cyt. ustawy. W przypadku zbycia nabytej w spadku (tytułem dziedziczenia) nieruchomości mieszkaniowej, zbycie to może nastąpić wyłącznie w sytuacji „uzasadnionej konieczności” zmiany warunków lub miejsca zamieszkania.

Drugą konieczną przesłanką zachowania ulgi, wynikającą z art. 16 ust. 8 ww. ustawy, jest przeznaczenie – w okresie dwóch lat od dnia zbycia – środków uzyskanych ze sprzedaży w całości na jeden ze wskazanych w tym przepisie celów mieszkaniowych oraz zamieszkiwanie przez okres 5 lat w nabytym budynku lub lokalu, potwierdzone zameldowaniem na pobyt stały.

Z opisu sprawy wynika, że ze względu na pogarszający się Pani stan zdrowia była Pani zmuszona sprzedać odziedziczone mieszkanie, do którego zastosowano ulgę mieszkaniową. Natomiast środki pieniężne z jego sprzedaży zamierza Pani wydatkować na zakup 1/2 części domu jednorodzinnego wraz z działką i budynkami gospodarczymi na współwłasność z mężem.

Podsumowując, aby zachować prawo do ulgi, należy łącznie spełnić warunki:

·      otrzymane ze sprzedaży pieniądze w całości przeznaczyć na nabycie innego budynku lub lokalu mieszkalnego (udziału w budynku lub lokalu) albo spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego (udziału w takim prawie), albo budowę innego budynku lub lokalu i

·      wydatkować w całości te pieniądze na powyższe cele mieszkaniowe w ciągu 2 lat od dnia zbycia oraz

·      przez okres 5 lat zamieszkiwać w nabytym albo wybudowanym budynku lub lokalu; zamieszkiwanie powinno być potwierdzone zameldowaniem na pobyt stały.

Zatem, aby zachować prawo do ulgi mieszkaniowej, to otrzymane ze sprzedaży pieniądze należy w całości przeznaczyć na nabycie innego budynku lub lokalu mieszkalnego (udziału w budynku lub lokalu) albo spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego (udziału w takim prawie), albo budowę innego budynku lub lokalu. Dlatego, jeżeli środki pieniężne uzyskane ze sprzedaży odziedziczonego mieszkania w całości wydatkuje Pani wyłącznie na zakup 1/2 części domu jednorodzinnego, to nie utraci Pani prawa do ulgi mieszkaniowej. Warunkiem jednak jest zamieszkiwanie w tym domu przez ww. okres.

Podkreślić należy, że nabycie przez Panią 1/2 części budynku mieszkalnego na współwłasność z małżonkiem (niebędącym spadkobiercą) w okolicznościach wyżej wskazanych nie pozbawia Pani prawa do zachowania ulgi określonej w art. 16 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

W tej części stanowisko jest zatem prawidłowe.

W sytuacji gdy ww. środki pieniężne wydatkuje Pani również na zakup działki oraz budynków gospodarczych, to nie spełni Pani warunków określonych w art. 16 ust. 8 cyt. ustawy, bowiem nie wydatkuje Pani w całości środków uzyskanych ze sprzedaży odziedziczonego lokalu mieszkalnego wyłącznie na zakup 1/2 części domu jednorodzinnego. Z powołanych wyżej przepisów wynika, że zachowanie prawa do ulgi mieszkaniowej wymaga spełnienia warunków ściśle określonych w ww. przepisach. Niespełnienie chociażby jednego z nich skutkować będzie utratą prawa do ulgi.

W tej części stanowisko jest więc nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.