0111-KDIB2-3.4015.307.2026.4.JKU
Skutki podatkowe otrzymania spłaty w związku z podziałem majątku wspólnego po rozwodzie.
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w zakresie podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
24 lipca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej z 15 lipca 2026 r., który dotyczy podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych podziału majątku wspólnego. Uzupełniła go Pani w odpowiedzi na wezwanie – w piśmie z 31 sierpnia 2026 r. (data wpływu – 7 września 2026 r.).
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
W dniu (…) 2025 r. Wnioskodawczyni oraz jej były małżonek rozwiązali związek małżeński na mocy wyroku rozwodowego. Wyrok uprawomocnił się po upływie tygodnia od dnia jego wydania.
W skład majątku wspólnego stron wchodziło m.in. mieszkanie, do którego przysługiwało spółdzielczo-lokatorskie prawo do lokalu. We wrześniu 2025 r. strony poniosły po połowie wszelkie koszty związane z jego wykupem oraz jego przekształceniem w spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu w celu jego sprzedaży.
W związku z zamiarem dokonania podziału majątku wspólnego, strony zawarły umowę o podział majątku podpisaną u notariusza, na mocy której jedna ze stron (Wnioskodawczyni A.B.) zrzekła się przysługującego jej prawa do lokalu, natomiast druga strona (B.C.) nabyła to prawo w całości.
Jednocześnie w umowie o podział majątku strony ustaliły, że B.C. zobowiązuje się do:
· niezwłocznego przekształcenia lokalu w odrębną własność,
· sprzedaży przedmiotowego lokalu,
· przekazania Wnioskodawczyni kwoty stanowiącej 50% ceny uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości.
Zgodnie z treścią umowy, zapis dotyczący spłaty brzmi następująco:
„Strony stwierdzają, że z tytułu zawarcia niniejszej umowy B.C. zobowiązuje się niezwłocznie po sprzedaży opisanego powyżej lokalu przekazać A.B. spłatę w wysokości 50% kwoty stanowiącej cenę uzyskaną ze sprzedaży nieruchomości jednorazowym przelewem tytułem „spłaty byłego małżonka wynikającej z podziału majątku”, pomniejszoną o koszty sprzedaży (np. prowizję pośrednika, opłaty notarialne, podatek od sprzedaży), w terminie 7 dni od dnia otrzymania środków ze sprzedaży na wskazane konto bankowe.”
Wnioskodawczyni wskazuje, że:
· środki uzyskane ze sprzedaży nieruchomości będą stanowiły realizację ustaleń wynikających z podziału majątku wspólnego,
· przekazanie 50% ceny sprzedaży (po pomniejszeniu o koszty) będzie miało charakter spłaty byłego małżonka, strony poniosły wcześniej równe nakłady na nabycie i przekształcenie lokalu.
Zdarzenie przyszłe polega na planowanej sprzedaży nieruchomości przez B.C. oraz dokonaniu przelewu na rzecz Wnioskodawczyni zgodnie z postanowieniami umowy o podział majątku.
Wnioskodawczyni powzięła wątpliwość czy otrzymanie środków pieniężnych w opisany sposób będzie rodziło po jej stronie obowiązek podatkowy, w szczególności w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych lub podatku od spadków i darowizn.
Pytanie w zakresie podatku od spadków i darowizn
Czy w przedstawionym zdarzeniu przyszłym otrzymanie przez Panią kwoty stanowiącej 50% ceny uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości, pomniejszonej o koszty sprzedaży, dokonane tytułem spłaty wynikającej z podziału majątku wspólnego, będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn?
Pani stanowisko w sprawie w zakresie podatku od spadków i darowizn
W Pani ocenie, w przedstawionym zdarzeniu przyszłym otrzymane środki od B.C. stanowiące 50% ceny uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości, pomniejszone o koszty sprzedaży, tytułem spłaty wynikającej z podziału majątku wspólnego nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn.
Zgodnie z ustawą o podatku od spadków i darowizn opodatkowaniu podlegają m.in. darowizny, czyli nieodpłatne przysporzenia majątkowe. W analizowanej sytuacji nie dochodzi do nieodpłatnego świadczenia, lecz do realizacji zobowiązania wynikającego z umowy o podział majątku wspólnego.
Przekazanie środków pieniężnych stanowi spłatę udziału w majątku wspólnym, a więc ma charakter odpłatny i ekwiwalentny. Nie występuje tu element nieodpłatności ani zamiar dokonania darowizny.
W konsekwencji brak jest podstaw do zakwalifikowania otrzymanej kwoty jako darowizny lub innego tytułu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn.
W ocenie Pani otrzymanie środków pieniężnych w opisanych okolicznościach stanowi wyłącznie realizację przysługującego Pani prawa do udziału w majątku wspólnym i jako takie pozostaje neutralne podatkowo na gruncie podatku od spadków i darowizn.
Z uwagi na zakres tej interpretacji, przywołałem powyżej tylko tę część Pani stanowiska, która odnosi się do zagadnienia dotyczącego podatku od spadków i darowizn.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 478 ze zm.):
Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:
1) dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego;
2) darowizny, polecenia darczyńcy;
3) zasiedzenia;
4) nieodpłatnego zniesienia współwłasności;
5) zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;
6) nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.
Podatkowi podlega również nabycie praw do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci oraz nabycie jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci.
Stosownie do treści art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn:
Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.
Artykuł 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn zawiera zamknięty katalog nabycia rzeczy i praw majątkowych, które podlegają opodatkowaniu tym podatkiem. To oznacza, że tylko nabycie na podstawie tytułów enumeratywnie wymienionych w tym artykule ww. ustawy podlega opodatkowaniu tym podatkiem.
Stosunki między małżonkami zostały uregulowane w ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 236).
Zgodnie z art. 31 § 1 i § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.
Do majątku wspólnego należą w szczególności:
1) pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków;
2) dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków;
3) środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków;
4) kwoty składek zewidencjonowanych na subkoncie, o którym mowa w art. 40a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U. z 2023 r. poz. 1230, 1429, 1672 i 1941);
5) środki zgromadzone na koncie OIPE w rozumieniu art. 2 pkt 5 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/1238 z dnia 20 czerwca 2019 r. w sprawie ogólnoeuropejskiego indywidualnego produktu emerytalnego (OIPE) (Dz.Urz. UE L 198 z 25.07.2019, str. 1) oraz na subkoncie OIPE w rozumieniu art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o ogólnoeuropejskim indywidualnym produkcie emerytalnym (Dz.U. poz. 1843) każdego z małżonków.
Z kolei art. 35 ww. Kodeksu stanowi, że:
W czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.
Wspólność małżeńska została ukształtowana jako wspólność łączna. Charakteryzuje się ona tym, że w czasie jej trwania małżonkowie nie mają określonych udziałów w majątku wspólnym, nie mogą więc rozporządzać udziałami, a także nie mogą żądać podziału majątku objętego wspólnością ustawową. Obojgu małżonkom przysługuje pełne prawo do całości majątku wspólnego.
Zgodnie z ogólną zasadą uregulowaną w art. 43 § 1 ww. Kodeksu:
Oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.
Natomiast do majątku osobistego każdego z małżonków należą składniki majątkowe (prawa i przedmioty) wymienione w art. 33 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego.
Opisany ustrój majątkowy trwa do ustania lub unieważnienia małżeństwa albo orzeczenia separacji, chyba, że w czasie trwania związku małżeńskiego (art. 51, art. 52 i art. 53 ww. ustawy):
· małżonkowie zawarli małżeńską umowę majątkową,
· z ważnych powodów sąd orzekł zniesienie wspólności,
· wspólność ustała z mocy prawa na skutek ubezwłasnowolnienia lub ogłoszenia upadłości jednego z małżonków.
Ustanie wspólności ustawowej kreuje prawo małżonków do majątku wspólnego na zasadzie współwłasności w częściach ułamkowych, które z reguły jest stanem przejściowym i prowadzi do podziału tego majątku.
Zgodnie z art. 1037 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795) w związku z art. 46 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego podział majątku wspólnego może nastąpić bądź na mocy umowy między małżonkami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek z małżonków.
W myśl bowiem art. 46 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego:
W sprawach nieunormowanych w artykułach poprzedzających od chwili ustania wspólności ustawowej do majątku, który był nią objęty, jak również do podziału tego majątku, stosuje się odpowiednio przepisy o wspólności majątku spadkowego i o dziale spadku.
W następstwie ustania ustawowej wspólności majątkowej dopuszczalnym jest podział majątku małżeńskiego objętego dotychczas ww. wspólnością. Podział majątku małżeńskiego jest instytucją prawa rodzinnego, a nabycie w ramach tego podziału rzeczy i praw majątkowych nie zostało wymienione w enumeratywnym katalogu zawartym w przepisie art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, jako podlegające opodatkowaniu tym podatkiem. Podział ten wykazuje cechy odrębne od umowy zniesienia współwłasności uregulowanej w Kodeksie cywilnym i w konsekwencji nie należy go utożsamiać ze zniesieniem współwłasności w rozumieniu przepisu art. 1 ust. 1 pkt 4 tejże ustawy czy też innym tytułem określonym cyt. ustawą.
Z treści wniosku wynika, że (…) 2025 r. rozwiązała Pani związek małżeński na mocy wyroku rozwodowego. W skład majątku wspólnego stron wchodziło m.in. mieszkanie, do którego przysługiwało spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu. W związku z zamiarem dokonania podziału majątku wspólnego, strony zawarły umowę o podział majątku, na mocy której zrzekła się Pani przysługującego jej prawa do lokalu, natomiast druga strona (B.C.) nabyła to prawo w całości. Jednocześnie w umowie o podział majątku strony ustaliły, że B.C. zobowiązuje się do: niezwłocznego przekształcenia lokalu w odrębną własność, sprzedaży przedmiotowego lokalu i przekazania Pani kwoty stanowiącej 50% ceny uzyskanej ze sprzedaży nieruchomości. Środki uzyskane ze sprzedaży nieruchomości będą stanowiły realizację ustaleń wynikających z podziału majątku wspólnego a przekazanie 50% ceny sprzedaży (po pomniejszeniu o koszty) będzie miało charakter spłaty byłego małżonka.
Ma Pani wątpliwości czy otrzymanie od byłego męża kwoty tytułem spłaty wynikającej z podziału majątku wspólnego będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn.
Z powołanych powyżej przepisów wynika wprost, że podział majątku objętego wspólnością ustawową po jej ustaniu jest instytucją prawa rodzinnego i nie należy utożsamiać go ze zniesieniem współwłasności. Na takie spojrzenie na sytuację nie będzie miało wpływu to, że mąż dokona spłaty na Pani rzecz. Dodatkowo, istnienie spłaty przesądza o tym, że nawet gdyby umowa odpowiadała zniesieniu współwłasności, to nie podlegałaby opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn – obejmuje on bowiem tylko nieodpłatne tytuły nabycia.
Spłata nie może zostać również potraktowana jako darowizna. Otrzymane od byłego męża środki będą bowiem stanowiły wykonanie postanowień umowy o podział majątku. Nie będą więc przekazane na podstawie osobnych czynności (tytułów prawnych) – stąd też nie mogą być odrębnie kwalifikowane.
Zatem, skoro w przepisach ustawy o podatku od spadków i darowizn nie zostało wymienione nabycie w wyniku podziału majątku wspólnego małżonków, jako podlegające podatkowi od spadków i darowizn, to oznacza, że nabycie przez Panią środków tytułem podziału majątku wspólnego małżonków nie będzie podlegało w ogóle pod regulację ustawy o podatku od spadków i darowizn.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Ta interpretacja stanowi ocenę Pani stanowiska wyłącznie w zakresie przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn. W zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych wydane zostało odrębne rozstrzygnięcie.
W uzupełnieniu wniosku jako zakres i cel złożenia wniosku wskazała Pani wyłącznie podatek dochodowy od osób fizycznych oraz podatek od spadków i darowizn. Wskazane jako przedmiot wniosku przepisy prawa podatkowego oraz sformułowane pytania również dotyczą wyłącznie ww. podatków. W związku z powyższym w zakresie Pani wniosku wydane zostały dwa rozstrzygnięcia.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
· Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
· Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
· Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
· w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
· w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów