0111-KDIB2-3.4015.189.2026.2.MD

Interpretacja indywidualna

– stanowisko prawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

15 maja 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych zmiany postanowienia sądu o nabyciu spadku. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego

Sąd Rejonowy w (...) w postanowieniu z (...) r. sygn. akt (...) stwierdził, że spadek po (...), zmarłym (...) r., nabyły:

-        jego żona (...),

-        jego córki: (...),

każda w 1/3 części.

W skład spadku wchodziły: 2 nieruchomości niezabudowane oraz 1 nieruchomość zabudowana budynkiem mieszkalnym o nr KW (...).

Żona (...) oraz córka (...) zostały zwolnione z podatku od spadku i darowizn z tytułu zamieszkiwania w budynku, na podstawie decyzji z (...) r. (nr decyzji dla (...): (...)).

Druga córka, (...) zapłaciła podatek od spadków i darowizn.

Po upływie ponad 10 lat 2 nieruchomości niezabudowane zostały sprzedane.

(...) r., w trakcie przeglądania starych dokumentów, został odnaleziony testament sporządzony przez spadkodawcę (...) w formie aktu notarialnego z (...) r., w którym powołał on do całości spadku swoją córkę (...).

(...) r. został złożony wniosek o zmianę postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku.

Sąd Rejonowy w (...) (...) r. sygn. akt (...) zmienił postanowienie i stwierdził, że spadek po (...) nabyła (...).

Wnioskodawczyni (...) nadal zamieszkuje w budynku mieszkalnym na nieruchomości zabudowanej o nr KW (...) i posiada zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt stały.

Pytania

Czy po zmianie postanowienia sądu z (...) r. Wnioskodawczyni ma opłacić podatek od spadku w całości?

Czy Wnioskodawczyni jest uprawniona do ulgi?

Pani stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawczyni, należy opłacić podatek w wysokości 2/3, ponieważ 1/3 została uregulowana w decyzji z (...) r. (nr decyzji dla Wnioskodawczyni (...)).

Zdaniem Wnioskodawczyni, tak, przysługuje ulga, ponieważ Wnioskodawczyni nadal zamieszkuje w budynku mieszkalnym na nieruchomości zabudowanej o nr (...) i posiada zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt stały.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Stosownie do art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn oraz ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2006 r. Nr 222 poz. 1629):

Do nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych, które nastąpiło przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn, w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3.

Ponieważ śmierć spadkodawcy (Pani ojca) nastąpiła – jak zostało wskazane we wniosku – przed 1 stycznia 2007 r., w sprawie nabycia przez Panią spadku miały zastosowanie przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2007 r.

Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 142 poz. 1514 ze zm.):

Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem spadku.

Spadek jest instytucją regulowaną przepisami zawartymi w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.).

W myśl art. 922 § 1 tej ustawy:

Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.

Zgodnie z art. 924 ww. ustawy:

Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy.

Natomiast stosownie do przepisu art. 925 tej ustawy:

Spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku.

Art. 1025 § 1 Kodeksu cywilnego stanowi, że:

Sąd na wniosek osoby mającej w tym interes stwierdza nabycie spadku przez spadkobiercę. Notariusz na zasadach określonych w przepisach odrębnych sporządza akt poświadczenia dziedziczenia.

Wobec powyższego, nabycie spadku ma miejsce z chwilą śmierci spadkodawcy. Prawomocne postanowienie sądu o nabyciu spadku ma natomiast charakter deklaratoryjny i stwierdza jedynie nabycie spadku przez spadkobiercę (potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia).

Stosownie do treści art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych, a w wypadku darowizny obowiązek podatkowy ciąży solidarnie na obdarowanym i darczyńcy.

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy powstaje – przy nabyciu w drodze dziedziczenia – z chwilą przyjęcia spadku.

Natomiast zgodnie z art. 6 ust. 4 tej ustawy

Jeżeli nabycie niezgłoszone do opodatkowania stwierdzono następnie pismem, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą sporządzenia pisma; jeżeli pismem takim jest orzeczenie sądu, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia. Gdy nabycie w drodze darowizny nie zostało zgłoszone do opodatkowania, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą powołania się przed organem podatkowym na okoliczność dokonania tej darowizny.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ww. ustawy:

Podstawę opodatkowania stanowi wartość nabytych rzeczy i praw majątkowych po potrąceniu długów i ciężarów (czysta wartość), ustalona według stanu rzeczy i praw majątkowych w dniu nabycia i cen rynkowych z dnia powstania obowiązku podatkowego. Jeżeli przed dokonaniem wymiaru podatku nastąpi ubytek rzeczy spowodowany siłą wyższą, do ustalenia wartości przyjmuje się stan rzeczy w dniu dokonania wymiaru, a odszkodowanie za ubytek należne z tytułu ubezpieczenia wlicza się do podstawy wymiaru.

Stosownie do art. 17a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

Podatnicy podatku są obowiązani, z zastrzeżeniem ust. 2, złożyć, w terminie miesiąca od dnia powstania obowiązku podatkowego, właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych według ustalonego wzoru. Do zeznania podatkowego dołącza się dokumenty mające wpływ na określenie podstawy opodatkowania.

Zgodnie z art. 4 i 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622):

Obowiązkiem podatkowym jest wynikająca z ustaw podatkowych nieskonkretyzowana powinność przymusowego świadczenia pieniężnego w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w tych ustawach.

Zobowiązaniem podatkowym jest wynikające z obowiązku podatkowego zobowiązanie podatnika do zapłacenia na rzecz Skarbu Państwa, województwa, powiatu albo gminy podatku w wysokości, w terminie oraz w miejscu określonych w przepisach prawa podatkowego.

Zgodnie z art. 21 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa:

Zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem:

1) zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania;

2) doręczenia decyzji organu podatkowego, ustalającej wysokość tego zobowiązania.

Zobowiązania podatkowe najczęściej powstają w wyniku zaistnienia pewnego zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże skutek w postaci jego powstania. W takim przypadku zobowiązanie powstaje z dniem zaistnienia tego zdarzenia.

Zobowiązanie podatkowe może jednak powstać również w wyniku działania organów podatkowych: wskutek wydania decyzji ustalającej wysokość zobowiązania. W takim przypadku zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem doręczenia decyzji organu podatkowego.

Z pojęciem zobowiązania podatkowego nierozerwalnie związania jest kwestia jego przedawnienia.

Na podstawie art. 68 § 1 i § 2 ww. ustawy:

Zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w art. 21 § 1 pkt 2, nie powstaje, jeżeli decyzja ustalająca to zobowiązanie została doręczona po upływie 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.

Jeżeli podatnik:

1) nie złożył deklaracji w terminie przewidzianym w przepisach prawa podatkowego,

2) w złożonej deklaracji nie ujawnił wszystkich danych niezbędnych do ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego,

– zobowiązanie podatkowe, o którym mowa w § 1, nie powstaje, pod warunkiem że decyzja ustalająca wysokość tego zobowiązania została doręczona po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek podatkowy.

Jak wynika z przywołanych przepisów, zobowiązanie podatkowe w podatku od spadków i darowizn co do zasady powstaje na skutek doręczenia decyzji ustalającej wysokość tego zobowiązania. Z kolei okres przedawnienia prawa do wydania decyzji ustalającej wysokość podatku od spadków i darowizn liczy się od końca roku, w którym powstał obowiązek podatkowy, tj. w przypadku, gdy obowiązek powstaje na mocy art. 6 ust. 4 cyt. ustawy – a więc przy prawomocnym orzeczeniu – od końca roku, w którym uprawomocniło się postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku.

O tym, czy prawo do ustalenia zobowiązania uległo przedawnieniu decyduje data powstania obowiązku podatkowego, a nie data nabycia spadku.

Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że w (...) r. zmarł Pani ojciec. Zostało po nim sądownie stwierdzone nabycie spadku po 1/3 części przez Panią, Pani matkę i Pani siostrę. W (...) r. został odnaleziony testament Pani ojca, w którym powołuje do całości spadku wyłącznie Panią. Doszło do zmiany postanowienia o nabyciu spadku i (...) r. Sąd stwierdził, że spadek po Pani ojcu nabyła wyłącznie Pani. Była już dla Pani wydana przez Naczelnika Urzędu Skarbowego decyzja z (...) r., w której zostało Pani przyznane prawo do zwolnienia w związku z zamieszkiwaniem w nieruchomości będącej przedmiotem spadku.

Przenosząc opisany we wniosku stan faktyczny na grunt przepisów prawa podatkowego wskazać należy, iż w rozpatrywanej sprawie obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn z tytułu nabycia spadku po Pani ojcu, według przepisów obowiązujących do 6 stycznia 2026 r., powstał dla Pani pierwotnie z chwilą przyjęcia spadku, a wtórnie z chwilą uprawomocnienia się postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po ojcu.

Z treści wniosku wynika, że w (...) r. zostało wydane postanowienie o nabyciu spadku. Nabycie to było zgłoszone do opodatkowania.

W rezultacie w opisanej sprawie znajduje zastosowanie art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej dotyczący przedawnienia prawa do ustalenia zobowiązania podatkowego, ponieważ od (...) r., tj. powstania obowiązku podatkowego na podstawie prawomocnego postanowienia o nabyciu spadku upłynęło 3 lata.

W sprawie, w związku z upływem terminu przedawnienia, nie ma już możliwości uchylenia dotychczasowej decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego poprzez wznowienie postępowania.

Zgodnie jednakże z aktualnym brzmieniem art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 478), obowiązującym od 7 stycznia 2026 r.:

Obowiązek podatkowy powstaje – przy nabyciu w drodze dziedziczenia – z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia lub wydania europejskiego poświadczenia spadkowego.

W myśl art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2025 r. poz. 1854):

Przepisy art. 6 ust. 1 pkt 1 i ust. 1c ustawy zmienianej w art. 1 , w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, mają zastosowanie do nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych w drodze dziedziczenia, w przypadku którego uprawomocnienie się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, zarejestrowanie aktu poświadczenia dziedziczenia, wydanie europejskiego poświadczenia spadkowego lub wydanie dokumentu stwierdzającego nabycie spadku przez inny niż sąd organ państwa obcego nastąpiło od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

W tej sprawie powstał więc dla Pani obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn w związku z wydaniem przez Sąd nowego postanowienia z 19 stycznia 2026 r.

Stosownie do treści art. 17a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn w aktualnym brzmieniu:

Podatnicy podatku są obowiązani złożyć w terminie miesiąca od dnia powstania obowiązku podatkowego, w tym na podstawie art. 6 ust. 4, właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego zeznanie podatkowe o nabyciu rzeczy lub praw majątkowych według ustalonego wzoru.

Jak wynika z treści art. 3 ww. ustawy o zmianie ustawy o podatku od spadków i darowizn:

Przepis art. 17a ust. 1 ustawy zmienianej w art. 1 , w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, ma zastosowanie do nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych, z tytułu którego obowiązek podatkowy, w tym także obowiązek podatkowy, o którym mowa w art. 6 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 1 , powstał od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.

Zatem, w części, w której nabycie spadku zostało już zgłoszone do opodatkowania i została wydana decyzja, brak jest możliwości uchylenia wydanej już decyzji w sprawie nabycia spadku po zmarłym. Nie ma jednak przeszkód, aby w pozostałym zakresie, który nie był zgłoszony dotychczas do opodatkowania została wydana odrębna decyzja.

Należy więc zgodzić się z Panią, że skoro w odniesieniu do 1/3 majątku spadkowego sprawa została już rozstrzygnięta w (...) r., to w chwili obecnej podatek winien być obliczony od wartości 2/3 spadku, czyli tego, co nabyła Pani obecnie ponad posiadany już wcześniej udział.

Stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn:

W przypadku nabycia budynku mieszkalnego lub jego części, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego oraz wynikających z przydziału spółdzielni mieszkaniowych: prawa do domu jednorodzinnego lub prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym, w drodze spadku lub darowizny przez osoby zaliczane do I grupy podatkowej – nie wlicza się do podstawy opodatkowania ich wartości do łącznej wysokości nieprzekraczającej 110 m² powierzchni użytkowej budynku lub lokalu.

Ulga, o której mowa w ust. 1, przysługuje osobom, które łącznie spełniają następujące warunki:

1) spełniają wymogi określone w art. 4 ust. 4 ;

2) nie są właścicielami innego budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość bądź będąc nimi przeniosą własność budynku lub lokalu na rzecz zstępnych, Skarbu Państwa lub gminy;

3) nie dysponują spółdzielczym lokatorskim prawem do lokalu lub nie są właścicielami spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego oraz wynikających z przydziału spółdzielni mieszkaniowych: prawa do domu jednorodzinnego lub prawa do lokalu w małym domu mieszkalnym, a w razie dysponowania tymi prawami przekażą je zstępnym lub przekażą do dyspozycji spółdzielni, w terminie 3 miesięcy od dnia złożenia zeznania podatkowego;

4) nie są najemcami lokalu lub budynku lub będąc nimi rozwiążą umowę najmu;

5) będą zamieszkiwać w nabytym lokalu lub budynku przez 5 lat:

a) od dnia złożenia zeznania podatkowego – jeżeli w chwili złożenia zeznania nabywca mieszka w nabytym lokalu lub budynku,

b) od dnia zamieszkania w nabytym lokalu lub budynku – jeżeli nabywca zamieszka w ciągu roku od dnia złożenia zeznania podatkowego.

Przy spełnieniu warunków wymienionych w ww. przepisie, również do tej części spadku będzie przysługiwało Pani prawo do ulgi mieszkaniowej. Dla zastosowania ulgi nie ma znaczenia Pani zameldowanie w odziedziczonej nieruchomości, wystarczy aby Pani w niej zamieszkiwała przez okres 5 lat od złożenia zeznania podatkowego, w którym to zeznaniu również ma Pani prawo wskazać na chęć skorzystania z ww. ulgi mieszkaniowej. Wynika to z treści art. 16 ust. 2 pkt 4 w brzmieniu obowiązującym przed 1 stycznia 2007 r.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

-        Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy Ordynacja podatkowa. Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

-        Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

-        Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

-        w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

-        w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.