0111-KDIB2-3.4015.123.2026.2.MD
Pośrednictwo w przekazywaniu środków finansowych od przyjaciela na potrzeby uchodźców wojennych z Ukrainy nie powoduje powstania obowiązku podatkowego w podatku od spadków i darowizn.
Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od spadków i darowizn jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
27 marca 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych otrzymywania środków pieniężnych od przyjaciela, przeznaczonych dla uchodźców. Uzupełniła go Pani pismem z 29 kwietnia 2026 r. (wpływ 5 maja 2026 r.) - w odpowiedzi na wezwanie.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Od początku wojny w Ukrainie pomagała Pani uchodźcom dając im schronienie, jedzenie, ubrania, w Pani mieszkaniu. Do tych działań dołączył się Pani dawny przyjaciel, mieszkający w Szwajcarii, przekazując na poczet uciekinierów (...) złotych co miesiąc.
Będąc w banku zapytała Pani, czy powinna zgłosić to do US, na co dostała Pani odpowiedź przeczącą, ponieważ środki były wydawane zgodnie z tytułem przelewu.
Pomagając tym ludziom zbierała Pani dokumenty, potwierdzające te działania. W (...) roku miała Pani przeprowadzkę, w czasie której kilka rzeczy Pani zniknęło, w tym teczka z dokumentami. Odkryła to Pani dopiero teraz, po rozpakowaniu wszystkich pudełek.
W uzupełnieniu wniosku wyjaśniła Pani, że:
Środki otrzymane od Pani przyjaciela stanowiły darowiznę na rzecz uchodźców, a Pani jedynie została zobowiązana do ich przekazania, co Pani zrobiła.
Znaczna, przeważająca część środków została przez Panią wydatkowana na potrzeby uchodźców. Pozostała część została wykorzystana na Pani potrzeby, które w znacznej mierze były również potrzebami uchodźców. Np. zwiększone opłaty za gaz, elektryczność, śmieci itp.
Przekazywała Pani pieniądze rodzinom ukraińskim na pokrycie kosztów zakwaterowania (czynsz lub część czynszu w wynajmowanych mieszkaniach) i wyżywienia w Polsce. Przyjmowała Pani uchodźców we własnym domu, pokrywając ich koszty zakwaterowania i wyżywienia z pieniędzy otrzymanych od Pani przyjaciela ze Szwajcarii.
Pytanie (sformułowane w uzupełnieniu wniosku)
Czy z tytułu otrzymanych, opisanych we wniosku środków pieniężnych od przyjaciela jest Pani zobowiązana do zapłaty podatku od spadków i darowizn?
Pani stanowisko w sprawie (sformułowane w uzupełnieniu wniosku)
W Pani ocenie, z tytułu otrzymanych, opisanych we wniosku środków pieniężnych od przyjaciela nie jest Pani zobowiązana do zapłaty podatku od spadków i darowizn, ponieważ kwota otrzymanych przez Panią pieniędzy została wydatkowana w całości na potrzeby uchodźców z Ukrainy, zgodnie z uprzednią dyspozycją i uzgodnieniem, jakie zawarła Pani ze swoim przyjacielem po wybuchu wojny rosyjsko-ukraińskiej. Uważa Pani, że kwota wydatkowana przez Panią na rzecz uchodźców z Ukrainy stanowi „ciężar”, o którym mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, który, jako równy kwocie otrzymanych przez Panią pieniędzy, obniża kwotę podstawy opodatkowania do 0 zł, co powoduje, że nie jest Pani zobowiązana do zapłacenia w opisywanym przypadku podatku od spadków i darowizn.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe, jednakże z innych powodów, niż wskazane we wniosku.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 478):
Podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem darowizny, polecenia darczyńcy.
Ustawa o podatku od spadków i darowizn nie zawiera pojęcia „darowizna”, dlatego w tym zakresie odwołać się należy do odpowiednich przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1710 ze zm.).
W myśl art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego:
Przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.
Z treści art. 890 § 1 ww. ustawy wynika natomiast, iż:
Oświadczenie darczyńcy powinno być złożone w formie aktu notarialnego. Jednakże umowa darowizny zawarta bez zachowania tej formy staje się ważna, jeżeli przyrzeczone świadczenie zostało spełnione.
Darowizna należy do czynności, których celem jest dokonanie aktu przysporzenia majątkowego bez ekwiwalentu w postaci świadczenia wzajemnego i polega najczęściej na przesunięciu jakiegoś dobra majątkowego z majątku darczyńcy do majątku obdarowanego. Świadczenie ma charakter nieodpłatny, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia w zamian za uczynioną darowiznę.
Przepis art. 5 ustawy o podatku od spadków i darowizn stanowi, że:
Obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.
Z przedstawionego we wniosku zdarzenia wynika, że od początku wojny w Ukrainie pomagała Pani uchodźcom, dając im schronienie w Pani mieszkaniu, jedzenie, ubrania. Do tych działań dołączył się Pani dawny przyjaciel, mieszkający w Szwajcarii, przekazując na poczet uciekinierów (...) złotych co miesiąc. Środki otrzymane od Pani przyjaciela stanowiły darowiznę na rzecz uchodźców, a Pani jedynie została zobowiązana do ich przekazania, co Pani zrobiła. Znaczna, przeważająca część środków została przez Panią wydatkowana na potrzeby uchodźców, pozostała część została wykorzystana na Pani potrzeby, które w znacznej mierze były również potrzebami uchodźców - np. zwiększone opłaty za gaz, elektryczność, śmieci itp. Przekazywała Pani pieniądze rodzinom ukraińskim na pokrycie kosztów zakwaterowania (czynsz lub część czynszu w wynajmowanych mieszkaniach) i wyżywienia w Polsce. Przyjmowała Pani uchodźców we własnym domu, pokrywając ich koszty zakwaterowania i wyżywienia z pieniędzy otrzymanych od Pani przyjaciela ze Szwajcarii.
Z opisu sprawy wynika, że występuje Pani w sprawie jako podmiot pośredniczący w przekazaniu środków, a nie jako beneficjent darowizny (obdarowany). Z tego względu otrzymanie przez Panią kwoty w opisanej sytuacji nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. Tym samym, z tego tytułu nie powstaje w Pani przypadku obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn. Z treści wniosku wynika bowiem wprost, że środki były Pani przekazywane na rzecz uchodźców, a nie dla Pani. Zatem po Pani stronie nie mogło powstać żadne przysporzenie, bo środki miała Pani obowiązek wykorzystać na cele uchodźców.
Skoro nie ciąży na Pani obowiązek podatkowy w podatku od spadków i darowizn, to nie ma także konieczności odliczenia długu ani ciężaru od podstawy opodatkowania, ponieważ taka w tej sprawie nie występuje.
Opisana we wniosku sytuacja, w której jest Pani pośrednikiem w przekazaniu środków otrzymanych od przyjaciela na potrzeby uchodźców nie rodzi dla Pani w ogóle skutków podatkowych w podatku od spadków i darowizn, gdyż jak wynika z opisu nie nabyła Pani środków pieniężnych na własność (dla siebie). Skoro środki pieniężne - przekazane dla Pani od przyjaciela zamieszkałego w Szwajcarii - nie są przysporzeniem majątkowym dla Pani, to nie ma „nabycia”, o którym mowa w ustawie o podatku od spadków i darowizn. Tym samym nie występuje podstawa opodatkowania i konieczność rozważenia możliwych długów i ciężarów do jej obniżenia.
Na Pani - z tytułu wpływu środków pieniężnych od przyjaciela - nie ciążą żadne obowiązki w podatku od spadków i darowizn. Z tego względu uznałem Pani stanowisko za prawidłowe, ponieważ nie jest Pani zobowiązana do zapłaty podatku od spadków i darowizn, jednakże z nieco innych powodów - to nie Pani jest osobą obdarowaną, nie otrzymywała Pani środków do swojego majątku, lecz na potrzeby uchodźców.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Ocenę Pani stanowiska oparłem na przedstawionym we wniosku stanie faktycznym. Nie przeprowadzam bowiem postępowania wyjaśniającego. Jeżeli więc organ uprawniony do prowadzenia postępowania dowodowego (wyjaśniającego) poczyni inne ustalenia - interpretacja nie będzie pełniła funkcji ochronnej.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów