0111-KDIB2-2.4014.231.2026.4.PB

Interpretacja indywidualna

– stanowisko nieprawidłowe

Szanowna Pani,

stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest nieprawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

11 sierpnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zniesienia współwłasności lokalu mieszkalnego oraz nieruchomości gruntowej. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawczyni A jest współwłaścicielką w udziale wynoszącym 1/2 części lokalu mieszkalnego położonego przy (…), objętego księgą wieczystą nr (…), oraz nieruchomości gruntowej stanowiącej działkę oznaczoną identyfikatorem (…), objętą księgą wieczystą nr (…). Drugą współwłaścicielką obu nieruchomości w udziale 1/2 jest B.

Strony zamierzają dokonać umownego zniesienia współwłasności poprzez wzajemne przeniesienie posiadanych udziałów. Po dokonaniu czynności Wnioskodawczyni stanie się wyłączną właścicielką lokalu mieszkalnego, natomiast B stanie się wyłączną właścicielką działki.

Zarówno lokal mieszkalny, jak i działka zostały nabyte przez współwłaścicielki mniej niż 5 lat przed planowanym dokonaniem zniesienia współwłasności. Lokal mieszkalny został nabyty za cenę (…) zł. Obecna szacunkowa wartość rynkowa lokalu mieszkalnego wynosi około (…) zł. Działka została nabyta za cenę (…) zł. Obecna szacunkowa wartość rynkowa działki wynosi około (…) zł. Mieszkanie zostało nabyte przy wykorzystaniu kredytu hipotecznego. Na dzień sporządzenia wniosku pozostały do spłaty zobowiązania z tytułu kredytu hipotecznego w wysokości (…) zł kapitału. Ponadto istnieją kredyty gotówkowe przeznaczone na remont i wykończenie mieszkania, których łączne saldo wynosi około (…) zł. Wnioskodawczyni zamierza uzyskać finansowanie umożliwiające całkowitą spłatę kredytu hipotecznego oraz kredytów gotówkowych związanych z mieszkaniem i przejąć wyłączną odpowiedzialność za wszystkie zobowiązania związane z mieszkaniem. W rezultacie druga współwłaścicielka zostanie zwolniona z odpowiedzialności za wskazane zobowiązania. Wnioskodawczyni otrzymała od swoich rodziców darowiznę pieniężną w wysokości (…) zł, która została prawidłowo zgłoszona właściwemu organowi podatkowemu i została przeznaczona na wkład własny przy zakupie mieszkania. Kwota ta stanowi majątek osobisty Wnioskodawczyni. Darowizna nie jest przedmiotem planowanego zniesienia współwłasności, nie podlega rozliczeniu pomiędzy stronami i nie powinna być uwzględniana przy ustalaniu wartości majątku podlegającego podziałowi i wzajemnym rozliczeniom stron.

Strony uznają, że planowany sposób podziału uwzględnia całokształt ich wzajemnych rozliczeń majątkowych, obejmujących wartość nieruchomości, środki wniesione przez strony na ich nabycie, istniejące zadłużenie związane z mieszkaniem oraz zobowiązania zaciągnięte na jego remont i wykończenie. Przy ustalaniu sposobu zniesienia współwłasności strony uwzględniły również wzajemne nakłady ponoszone przez każdą z nich na nabycie, utrzymanie oraz wykończenie nieruchomości. Ustalony sposób podziału odzwierciedla całokształt rozliczeń pomiędzy stronami. Strony nie przewidują żadnych dodatkowych dopłat, spłat, wyrównań ani innych świadczeń pieniężnych pomiędzy sobą. Po dokonaniu zniesienia współwłasności strony uznają wszystkie wzajemne rozliczenia majątkowe za definitywnie zakończone i zrzekną się wobec siebie wszelkich obecnych i przyszłych roszczeń majątkowych związanych z opisanymi nieruchomościami. Celem stron nie jest dokonanie darowizny ani nieodpłatnego przysporzenia na rzecz którejkolwiek z nich. Zamiarem stron jest definitywne zniesienie współwłasności nieruchomości oraz ostateczne uregulowanie wzajemnych stosunków majątkowych poprzez przyznanie każdej ze stron wyłącznej własności jednego ze składników majątkowych. Każda ze stron przenosi na drugą stronę udział w jednej nieruchomości i jednocześnie nabywa udział w drugiej nieruchomości. W ocenie stron planowana czynność stanowi element podziału majątku i wzajemnych rozliczeń pomiędzy współwłaścicielkami, a nie czynność nieodpłatną.

Pytanie

Czy opisane zdarzenie przyszłe będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a jeżeli tak, czy podstawę opodatkowania stanowi wartość udziału w nieruchomości nabywanego przez każdą ze stron ponad dotychczas posiadany udział we współwłasności?

Pani stanowisko w sprawie

Zdaniem Wnioskodawczyni, czynność powinna zostać zakwalifikowana jako zniesienie współwłasności podlegające przepisom ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Wnioskodawczyni stoi na stanowisku, że podatek od czynności cywilnoprawnych powinien zostać ustalony od wartości udziału w lokalu mieszkalnym nabywanego przez nią ponad dotychczas posiadany udział, natomiast druga współwłaścicielka powinna rozliczyć podatek od czynności cywilnoprawnych od wartości udziału w działce nabywanego ponad dotychczas posiadany udział.

Powyżej przywołano tylko tę część Pani stanowiska, która odnosi się do podatku od czynności cywilnoprawnych.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest nieprawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 191):

Podatkowi temu podlegają następujące czynności cywilnoprawne:

a) umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,

b) umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku,

c) (uchylona),

d) umowy darowizny – w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,

e) umowy dożywocia,

f) umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat lub dopłat,

g) (uchylona),

h) ustanowienie hipoteki,

i) ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,

j) umowy depozytu nieprawidłowego,

k) umowy spółki.

W myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. ustawy:

Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają również zmiany ww. umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych oraz orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne.

Z powyższych przepisów wynika, że ustawodawca wprowadził zasadę enumeratywnego określenia czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Tym samym, jeżeli dana czynność nie została wymieniona w ustawowym katalogu, to nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem nawet, jeżeli wywołuje skutki gospodarcze takie same lub podobne do tych, które zostały w katalogu wymienione.

Zatem, czynności cywilnoprawne podlegające opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, stosownie do art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, obejmują również zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat lub dopłat. Tym samym, powołane powyżej przepisy regulują opodatkowanie podatkiem od czynności cywilnoprawnych wyłącznie takich umów o zniesienie współwłasności, z którymi związane są spłaty lub dopłaty.

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że jest Pani współwłaścicielką w udziale wynoszącym 1/2 części lokalu mieszkalnego oraz nieruchomości gruntowej. Drugą współwłaścicielką obu nieruchomości w udziale 1/2 jest B. Strony zamierzają dokonać umownego zniesienia współwłasności poprzez wzajemne przeniesienie posiadanych udziałów. Po dokonaniu czynności stanie się Pani wyłączną właścicielką lokalu mieszkalnego, natomiast B stanie się wyłączną właścicielką działki. Strony uznają, że planowany sposób podziału uwzględnia całokształt ich wzajemnych rozliczeń majątkowych, obejmujących wartość nieruchomości, środki wniesione przez strony na ich nabycie, istniejące zadłużenie związane z mieszkaniem oraz zobowiązania zaciągnięte na jego remont i wykończenie. Przy ustalaniu sposobu zniesienia współwłasności strony uwzględniły również wzajemne nakłady ponoszone przez każdą z nich na nabycie, utrzymanie oraz wykończenie nieruchomości. Ustalony sposób podziału odzwierciedla całokształt rozliczeń pomiędzy stronami. Strony nie przewidują żadnych dodatkowych dopłat, spłat, wyrównań ani innych świadczeń pieniężnych pomiędzy sobą.

W opisanej sprawie nie dojdzie więc do powstania obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych. Podatkowi temu podlegają bowiem tylko czynności wymienione wprost w art. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, który zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu. W opisanej sprawie dojdzie do zniesienia współwłasności lokalu mieszkalnego oraz nieruchomości gruntowej bez spłat i dopłat. Wobec tego jest to czynność cywilnoprawna, która nie została wymieniona w art. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i jako czynność niewymieniona w ustawowym katalogu art. 1 nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Zatem Pani stanowisko, zgodnie z którym czynność powinna zostać zakwalifikowana jako zniesienie współwłasności podlegające przepisom ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych oraz że podatek od czynności cywilnoprawnych powinien zostać ustalony od wartości udziału w lokalu mieszkalnym nabywanego przez Panią ponad dotychczas posiadany udział, należało uznać za nieprawidłowe.

Dodatkowe informacje

Przedmiotowa interpretacja – zgodnie ze złożonym wnioskiem, została wydana wyłącznie dla Pani. Stosownie bowiem do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Nie rozstrzyga ona zatem o skutkach podatkowych zniesienia współwłasności lokalu mieszkalnego oraz nieruchomości gruntowej dla drugiej współwłaścicielki. Stosownie do powyższego, jeżeli druga współwłaścicielka chciałaby również otrzymać interpretację indywidualną, to powinna złożyć odrębny wniosek i uiścić wymaganą opłatę.

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena Pani stanowiska wyłącznie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych. W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku dochodowego od osób fizycznych oraz podatku od spadków i darowizn, zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

-  Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.

-  Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1) z zastosowaniem art. 119a;

2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

-  Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (...). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

-  w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

-  w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.