0111-KDIB2-2.4014.173.2026.7.MM

Interpretacja indywidualna2026-10-14Dyrektor Krajowej Informacji SkarbowejAktualna

Wyłączenie z opodatkowania umowy pożyczki na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowni Państwo,

stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

30 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwania – pismem z 6 sierpnia 2026 r. (data wpływu 11 sierpnia 2026 r.) oraz pismem z 17 września 2026 r. Treść wniosku jest następująca:

Opis stanu faktycznego (ostatecznie przedstawiony w uzupełnieniu wniosku)

(…) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: „Wnioskodawca” lub „Pożyczkobiorca”) jest wpisana do rejestru przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego. Wnioskodawca ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu oraz jest czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług. Przeważającym przedmiotem jego działalności jest (…).

(…) spółka komandytowa (dalej: „Pożyczkodawca”) należy do tej samej grupy kapitałowej co Wnioskodawca. Podmioty są powiązane pośrednio, ponieważ mają tych samych wspólników.

Wnioskodawca i Pożyczkodawca zawarli umowę pożyczki, na podstawie której Pożyczkodawca udostępnił Wnioskodawcy środki pieniężne. Strony nie wykluczają zawarcia w przyszłości kolejnych umów pożyczek, na podstawie których Pożyczkodawca udostępni Wnioskodawcy dalsze środki pieniężne (dalej łącznie: „Pożyczki”).

Umowa zawartej już Pożyczki podlega prawu polskiemu. Również przyszłe umowy Pożyczek będą podlegały prawu polskiemu. Każda z umów jest lub będzie zawierana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Środki pieniężne będące przedmiotem Pożyczek znajdują się lub będą znajdować się na terytorium Polski, a ich przekazanie następuje lub będzie następować przelewem pomiędzy rachunkami bankowymi prowadzonymi w Polsce.

Każda Pożyczka jest lub będzie udzielana na uzgodniony okres i ma lub będzie miała charakter odpłatny. Z tytułu udostępnienia kapitału Wnioskodawca jest lub będzie zobowiązany do zapłaty na rzecz Pożyczkodawcy odsetek ustalonych na warunkach rynkowych, z uwzględnieniem zasad dotyczących tzw. safe harbour dla pożyczek. Odsetki otrzymywane przez Pożyczkodawcę stanowią lub będą stanowiły jego przychód związany z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Spłata kapitału Pożyczek oraz odsetek może następować przelewem lub poprzez potrącenie wzajemnych wierzytelności Pożyczkodawcy i Pożyczkobiorcy.

Udzielanie pożyczek nie stanowi podstawowego przedmiotu działalności Pożyczkodawcy. Pożyczkodawca świadczy przede wszystkim usługi operacyjne na rzecz klientów zewnętrznych, a działalność polegająca na udzielaniu pożyczek może nie być ujawniona w Krajowym Rejestrze Sądowym jako jego przeważający przedmiot działalności.

Pytanie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

Czy w przypadku uznania, że udzielenie Wnioskodawcy pożyczek stanowi usługę zwolnioną z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT, umowy tych pożyczek są wyłączone z opodatkowania PCC na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o PCC? (pytanie oznaczone we wniosku nr 2)

Państwa stanowisko

Zdaniem Wnioskodawcy, umowa Pożyczki zawarta z (…) nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o PCC, ponieważ z tytułu udzielenia tej konkretnej Pożyczki Pożyczkodawca świadczy usługę zwolnioną z VAT.

Zdaniem Wnioskodawcy, skoro czynność udzielenia pożyczki będzie podlegała regulacjom ustawy o VAT i jednocześnie będzie korzystała ze zwolnienia od podatku od towarów i usług, zawarcie umowy pożyczki nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy o PCC opodatkowaniu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych co do gatunku.

Jednocześnie zgodnie z art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o PCC podatkowi nie podlegają czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest zwolniona z podatku od towarów i usług.

Jak wynika z utrwalonego stanowiska organów podatkowych, dla zastosowania art. 2 pkt 4 ustawy o PCC nie ma znaczenia sam status stron jako podatników VAT. Istotne znaczenie ma natomiast okoliczność, czy konkretna czynność podlega regulacjom ustawy o VAT i czy korzysta ze zwolnienia od tego podatku.

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji z dnia 23 kwietnia 2025 r., sygn. 0111-KDIB2-3.4014.117.2025.2.JS wskazał, że skoro wskazana we wniosku pożyczka będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i jednocześnie będzie korzystała ze zwolnienia od tego podatku, to zastosowanie znajdzie wyłączenie z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy.

Mając powyższe na uwadze należy uznać, że skoro udzielenie pożyczki będzie stanowiło usługę zwolnioną z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT, zastosowanie znajdzie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o PCC.

W konsekwencji zawarcie umowy pożyczki nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a po stronie pożyczkobiorcy nie powstanie obowiązek zapłaty PCC ani złożenia deklaracji PCC-3.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 191) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ww. ustawy:

Podatkowi podlegają: umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Ponieważ w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych brak jest definicji umowy pożyczki, w tym zakresie należy posiłkować się uregulowaniami zawartymi w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r., poz. 795).

Zgodnie z art. 720 § 1 ww. ustawy Kodeks cywilny:

Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.

Na podstawie art. 4 pkt 7 ww. ustawy:

Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży przy umowie pożyczki i umowie depozytu nieprawidłowego – na biorącym pożyczkę lub przechowawcy.

W związku z powyższymi regulacjami prawnymi należy stwierdzić, że umowy pożyczki podlegają generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tego podatku ciąży na biorącym pożyczkę.

Niezależnie od powyższego podkreślić należy, że w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Na podstawie art. 2 pkt 4 lit. a) i b) ww. ustawy:

Nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:

a)  w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług, z wyjątkiem umów sprzedaży, których przedmiotem jest lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, opodatkowanych zgodnie z art. 7a,

b)  jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:

- umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,

- umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.

Zgodnie z art. 1a pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Użyte w ustawie określenie podatek od towarów i usług oznacza podatek od towarów i usług w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2023 r. poz. 1570, 1598, 1852) lub podatek od wartości dodanej pobierany na podstawie przepisów obowiązujących w państwach członkowskich.

W przypadku umów pożyczki o wyłączeniu, o którym mowa w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług. Podstawę do ww. wyłączenia może stanowić m.in. fakt, że jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest zwolniona z podatku od towarów i usług.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że zawarli Państwo umowę pożyczki, na podstawie której spółka komandytowa (pożyczkodawca) udostępniła Państwu środki pieniężne. Nie wykluczają Państwo zawarcia w przyszłości kolejnych umów pożyczek, na podstawie których Pożyczkodawca udostępni Państwu dalsze środki pieniężne. Środki pieniężne będące przedmiotem pożyczek znajdują się lub będą znajdować się na terytorium Polski, a ich przekazanie następuje lub będzie następować przelewem pomiędzy rachunkami bankowymi prowadzonymi w Polsce.

W związku z tym podkreślić należy, że jakkolwiek Państwa zapytanie dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności ustalenia wymaga kwestia czy transakcja ta podlega regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia ich podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tych czynności regulacjami w zakresie ustawy o podatku od towarów i usług skutkuje wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

W interpretacji indywidualnej z (...) r. Znak: (...), wydanej dla Państwa w zakresie podatku od towarów i usług, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdził, że „(…) czynność udzielenia przez Pożyczkodawcę - Spółkę komandytową odpłatnej pożyczki pieniężnej na Państwa (Pożyczkobiorcy) rzecz, stanowi czynność mieszczącą się w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, jako odpłatne świadczenie usług, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy. Z uwagi na to, że usługi te mieszczą się w zakresie czynności, o których mowa w cyt. art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy jako wymienione wprost w tym przepisie, usługa udzielenia przez Pożyczkodawcę - Spółkę komandytową odpłatnej pożyczki pieniężnej na Państwa (Pożyczkobiorcy) rzecz korzysta ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie tego przepisu.”

Skoro wskazana we wniosku pożyczka podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług i jednocześnie korzysta ze zwolnienia od tego podatku, to w opisanej sytuacji zastosowanie znajdzie wyłączenie z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, o którym mowa w art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Tym samym Państwo (pożyczkobiorca) nie są zobowiązani do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu zawarcia ww. umowy pożyczki oraz złożenia deklaracji PCC-3.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena Państwa stanowiska tylko w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych. W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku od towarów i usług zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie – interpretacja indywidualna z (...) r. Znak:(...)

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosują się Państwo do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:

1)  z zastosowaniem art. 119a;

2)  w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;

3)  z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.); dalej jako „PPSA”.

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa.

Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine

Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.

  • ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
  • ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
  • ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
  • ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
  • ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (MF/KIS). Dokument urzędowy — reprodukcja dozwolona (art. 4 ustawy o prawie autorskim).

Interpretacja indywidualna chroni wyłącznie jej adresata i tylko przy zgodności stanu faktycznego z wnioskiem. Cudza interpretacja ma charakter informacyjny.