0111-KDIB2-2.4014.168.2026.1.DR

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe

Szanowny Panie,

stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest prawidłowe.

Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej

26 czerwca 2026 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki. Uzupełnił go Pan pismem z 9 września 2026 r. Treść wniosku jest następująca:

Opis zdarzenia przyszłego

Wnioskodawca jest osobą fizyczną, obywatelem polskim i polskim rezydentem podatkowym, który prowadzi działalność gospodarczą opodatkowaną zgodnie z przepisami ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

Wnioskodawca pozostaje w trwałym, stabilnym związku ze swoim partnerem tej samej płci. Relacja ta ma charakter faktycznego pożycia odpowiadającego związkom małżeńskim, obejmując wspólnotę osobistą, gospodarczą oraz majątkową. W dniu (…) Wnioskodawca zawarł związek małżeński w Danii z małżonkiem tej samej płci (dalej: „Małżonek”). Wnioskodawca dysponuje aktem małżeństwa wydanym przez właściwe władze Królestwa Danii. W dniu (…) Wnioskodawca dokonał transkrypcji zagranicznego aktu małżeństwa do polskiego rejestru stanu cywilnego co potwierdza wydany przez Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego (…) odpis zupełny aktu małżeństwa oznaczony numerem (…).

Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. – Prawo prywatne międzynarodowe (Dz.U. z 2015 r., poz. 1792 ze zm.; dalej: „PPM”), prawo właściwe dla majątkowych stosunków małżeńskich ustala się na podstawie norm kolizyjnych tej ustawy. Zgodnie z art. 52 ust. 1 PPM, małżonkowie mogą dokonać wyboru prawa właściwego dla swoich stosunków majątkowych. W niniejszym przypadku Wnioskodawca i jego małżonek nie dokonali takiego wyboru. W konsekwencji zastosowanie znajduje art. 51 ust. 1 PPM, który stanowi, że w braku wyboru prawa: w pierwszej kolejności właściwe jest wspólne każdoczesne prawo ojczyste małżonków. Dopiero w razie braku, stosowane jest prawo państwa, w którym oboje małżonkowie mają miejsce zamieszkania, a w razie braku miejsca zamieszkania w tym samym państwie - prawo państwa, w którym oboje małżonkowie mają miejsce zwykłego pobytu. Wnioskodawca i jego Małżonek są obywatelami polskimi, a zatem ich wspólnym prawem ojczystym jest prawo polskie, które znajduje zastosowanie do ich majątkowych stosunków małżeńskich. Oznacza to, że bez znaczenia pozostaje fakt zawarcia małżeństwa w Danii i treść tamtejszego prawa. Prawo duńskie nie znajduje w niniejszym przypadku zastosowania jako prawo właściwe dla ustroju majątkowego małżeństwa. W konsekwencji do stosunków majątkowych Wnioskodawcy oraz jego Małżonka zastosowanie znajduje prawo polskie, a tym samym – w braku zawarcia umowy majątkowej małżeńskiej – zastosowanie ma ustawowy ustrój wspólności majątkowej

W kontekście potencjalnych przyszłych darowizn lub zdarzeń związanych z nabyciem spadku, Wnioskodawca dąży do potwierdzenia, że jego Małżonek – w rozumieniu ustawy o podatku od spadków i darowizn – należy do tzw. „grupy zerowej”, o której mowa w art. 4a tej ustawy, ewentualnie do I grupy podatkowej, o której mowa w art. 14 ust. 1–3 tej ustawy.

Ponadto, w przypadku ewentualnego zawarcia w przyszłości umowy pożyczki pomiędzy Wnioskodawcą a jego Małżonkiem, Wnioskodawca zamierza skorzystać ze zwolnienia przewidzianego w art. 9 pkt 10 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

W uzupełnieniu wniosku z 9 września 2026 r. Wnioskodawca doprecyzował, że w przedstawionym zdarzeniu przyszłym zamierza być osobą biorącą pożyczkę od swojego małżonka. W konsekwencji Wnioskodawca dąży do potwierdzenia, zgodnie z zadanym pytaniem we wniosku, czy jako biorący pożyczkę od swojego Małżonka, będzie mógł skorzystać ze zwolnienia przewidzianego dla czynności zawieranych pomiędzy najbliższymi członkami rodziny, gdyż umowa pożyczki dokonana jest pomiędzy małżonkami.

Pytanie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych

Czy pożyczka udzielana pomiędzy Wnioskodawcą a jego Małżonkiem może korzystać ze zwolnienia przewidzianego dla czynności zawieranych pomiędzy najbliższymi członkami rodziny, jako czynność dokonana pomiędzy małżonkami, na podstawie art. 9 pkt 10 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych?

Pana stanowisko (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku)

Zdaniem Wnioskodawcy, z uwagi na fakt, że w opinii Wnioskodawcy, jego relacja małżeńska mieści się w zakresie pojęcia „małżonek” na gruncie UPSD, Wnioskodawca ma prawo do zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych pożyczki, którą udzieliłby swojemu Małżonkowi (winno być: którą udzieliłby mu Małżonek).

Zgodnie z art. 9 pkt 10 lit. b) UPCC zwalnia się od podatku (od czynności cywilnoprawnych) pożyczki udzielane w formie pieniężnej na podstawie umowy zawartej między osobami, o których mowa w art. 4a UPSD w wysokości przekraczającej kwotę, określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, pod warunkiem: złożenia deklaracji w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych właściwemu organowi podatkowemu w terminie 14 dni od daty dokonania czynności, z wyłączeniem przypadku, gdy umowa została zawarta w formie aktu notarialnego oraz udokumentowania otrzymania pieniędzy przez biorącego pożyczkę dowodem przekazania na jego rachunek płatniczy lub na jego inny rachunek w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, lub przekazem pocztowym.

Relacja małżeńska pomiędzy Wnioskodawcą a jego Małżonkiem powinna zostać uznana również na gruncie UPCC, w zakresie, w jakim przepisy tej ustawy odwołują się do kategorii podmiotowych określonych w art. 4a UPSD. Skoro bowiem art. 9 pkt 10 lit. b) UPCC wprost odsyła do kręgu osób wskazanych w art. 4a UPSD, to przyjęte na gruncie tej ustawy rozumienie pojęcia „małżonka” determinuje zakres zastosowania zwolnienia również w podatku od czynności cywilnoprawnych. Odmienne podejście prowadziłoby do niespójności systemowej oraz niedopuszczalnej fragmentaryzacji statusu małżeńskiego w obrębie prawa podatkowego.

W konsekwencji – zdaniem Wnioskodawcy – należy uznać, że udzielenie w przyszłości przez Wnioskodawcę pożyczki na rzecz jego Małżonka (winno być: udzielenie w przyszłości przez Małżonka Wnioskodawcy pożyczki na Pana rzecz) stanowić będzie czynność dokonywaną pomiędzy osobami, o których mowa w art. 4a UPSD, a zatem – przy spełnieniu warunków formalnych określonych w art. 9 pkt 10 lit. b) UPCC – korzysta ze zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych.

Odmowa zastosowania tego zwolnienia prowadziłaby w istocie do zakwestionowania statusu małżeńskiego Wnioskodawcy wyłącznie na gruncie jednego podatku, co pozostaje sprzeczne zarówno z zasadą spójności systemu prawa, jak i standardem wynikającym z prawa Unii Europejskiej oraz Europejskiej Konwencji Praw Człowieka.

Końcowo, Wnioskodawca zwraca uwagę, że ewentualne powoływanie się przez organ interpretacyjny na orzeczenia wojewódzkich sądów administracyjnych z lat 2010–2015 nie może stanowić przekonującego uzasadnienia odmowy zastosowania art. 6 ust. 2 UPDOF, art. 4a UPSD czy art. 14 ust. 1-3 UPSD oraz art. 9 pkt 10 lit. b) UPCC w niniejszej sprawie (przykładowo: WSA w Gdańsku z 27.04.2010 r., I SA/Gd 99/10, WSA w Gliwicach z 3.02.2011 r., I SA/Gl 1074/10, WSA w Gdańsku z 2.06.2015 r., I SA/Gd 468/15). Orzecznictwo to zapadło w zupełnie odmiennym kontekście normatywnym i społecznym.

Odmowy uwzględnienia dodatkowych osób w dyspozycji powyższych artykułów odnosiły się w głównej mierze do partnerów pozostających w związkach faktycznych, a nie małżeństwach. Orzeczenia zapadały w okresie, w którym instytucja związków małżeńskich „otwartych” dla par tej samej płci nie była w Unii Europejskiej tak powszechna. W roku 2012 tylko 7 państw członkowskich przewidywało taką możliwość (Niderlandy, Belgia, Hiszpania, Norwegia, Szwecja, Portugalia, Dania), podczas gdy w roku 2026 liczba ta w samej Unii Europejskiej wynosi 20. Inna była więc liczba małżeństw jednopłciowych zawieranych w państwach europejskich kilkanaście lat temu, a co za tym idzie – sądy miały do czynienia z zupełnie innym ciężarem spraw dotyczących odmów uznania takich związków.

Końcowo Wnioskodawca podkreśla, że wyroki te zapadły przed istotnym rozwojem orzecznictwa ETPC w sprawach dotyczących pozytywnych obowiązków państwa w zakresie ochrony związków osób tej samej płci oraz przed ukształtowaniem się obecnej linii orzeczniczej TSUE (wspartej przez najnowsze orzecznictwo NSA) dotyczącej obowiązku uznawania stanu rodzinnego powstałego zgodnie z prawem innych państw członkowskich.

W tych warunkach mechaniczne odwoływanie się do dawnego orzecznictwa prowadziłoby do utrwalenia nieaktualnej wykładni, która pozostaje w oczywistej kolizji z aktualnym standardem konstytucyjnym, konwencyjnym i unijnym.

Finalnie należy wskazać, że relacje małżeńskie są uznawane na gruncie przepisów o zabezpieczeniu społecznym. Zgodnie z art. 67 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych – co potwierdza komunikat ZUS – przez małżonka rozumie się również małżonka tej samej płci. Analogicznie pojęcie to jest interpretowane na gruncie art. 5 pkt 3 lit. b) ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, gdzie małżonek tej samej płci uznawany jest za członka rodziny i może zostać objęty ubezpieczeniem zdrowotnym jako członek rodziny ubezpieczonego.

Wnioskodawca ma świadomość autonomii prawa podatkowego. Nie zmienia to jednak faktu, że uznanie istnienia relacji małżeńskiej na gruncie ustaw o zabezpieczeniu społecznym przy jednoczesnej odmowie przyznania tego statusu na gruncie ustaw podatkowych, objętych zakresem niniejszego wniosku, prowadziłoby do niedopuszczalnej i nieracjonalnej fragmentaryzacji stanu cywilnego jednostki.

Podsumowując, w związku powyższą argumentacją, Wnioskodawca uważa za słuszne swoje przedstawione wyżej stanowisko w sprawie pytań zadanych w niniejszym wniosku.

Ocena stanowiska

Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest prawidłowe.

Uzasadnienie interpretacji indywidualnej

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 191):

Jako że przepisy tej ustawy nie definiują pojęcia umowa pożyczki należy odwołać się do art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 795) zgodnie z którym:

Zgodnie z powyższym przepisem, elementami przedmiotowo istotnymi umowy pożyczki są: obowiązek pożyczkodawcy przeniesienia na własność pożyczkobiorcy określonej ilości pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku oraz obowiązek pożyczkobiorcy zwrotu tej samej ilości pieniędzy albo rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Umowa pożyczki ma charakter zobowiązujący, a zatem do jej skutecznego zawarcia wystarczające jest zgodne oświadczenie woli pożyczkodawcy i pożyczkobiorcy. Strony umowy mogą dowolnie określić moment przekazania przedmiotu pożyczki.

Na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Zgodnie z art. 4 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Stosownie do treści art. 6 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy:

Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych:

Zgodnie z art. 10 ust. 1 ww. ustawy:

W związku z powyższymi regulacjami prawnymi należy stwierdzić, że umowa pożyczki podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tego podatku ciąży na biorącym pożyczkę.

Z opisu sprawy wynika, że (...) zawarł Pan związek małżeński w Danii z małżonkiem tej samej płci. Dysponuje Pan aktem małżeństwa wydanym przez właściwe władze Królestwa Danii. Dokonał Pan transkrypcji zagranicznego aktu małżeństwa do polskiego rejestru stanu cywilnego. Jak wynika ze złożonego wniosku Pana Małżonek planuje udzielić Panu pożyczki.

Dąży Pan do potwierdzenia, że jako osoba biorąca pożyczkę będzie Pan mógł korzystać ze zwolnienia, a więc że pożyczka udzielona między Panem a Małżonkiem może korzystać ze zwolnienia przewidzianego dla czynności zawieranych pomiędzy najbliższymi członkami rodziny, jako czynność dokonana pomiędzy małżonkami, na podstawie art. 9 pkt 10 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Zgodnie z art. 9 pkt 10 lit. b) ww. ustawy:

Zwolnienie zawarte w art. 9 pkt 10 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych ma charakter warunkowy, co oznacza, że umowa pożyczki pieniężnej jest zwolniona od podatku od czynności cywilnoprawnych, tylko wtedy, gdy:

-     umowa została zawarta pomiędzy osobami wymienionymi w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn,

-     pożyczkobiorca złoży deklarację w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych właściwemu organowi podatkowemu w terminie 14 dni od dnia dokonania czynności,

-     pożyczkobiorca udokumentuje otrzymanie pieniędzy dowodem przekazania, na jego rachunek płatniczy lub na jego inny rachunek w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.

Stosownie do art. 4a ust. 1 ww. ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 478 ze zm.):

Dla oceny przynależności do kręgu osób wskazanych w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn decydujące znaczenie ma treść interpretacji ogólnej Ministra Finansów i Gospodarki z 24 września 2026 r. Nr DTS6.8022.6.2026 (Dz. Urz. Min. Fin. i Gosp. poz. 88). Wynika z niej, że „Wpisanie do polskiego rejestru stanu cywilnego zagranicznego aktu małżeństwa osób tej samej płci, zawartego w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim UE, stanowi podstawę uznania, że osoby te powinny być traktowane na gruncie prawa podatkowego tak jak osoby pozostające w związku małżeńskim w rozumieniu art. 1 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, nawet jeżeli związku tego nie można – przez wzgląd na różnice modelu małżeństwa pomiędzy państwami członkowskimi – nazwać „małżeństwem” w świetle przepisów tego Kodeksu. (…)

Konsekwentnie, transkrybowany akt małżeństwa osób tej samej płci, zawartego w innym państwie członkowskim UE, stanowi dla organu podatkowego urzędowe potwierdzenie zawarcia związku, który wywołuje skutki takie jak małżeństwo osób odmiennej płci.(…)

W konsekwencji, podatnicy posługujący się transkrybowanym aktem małżeństwa zawartego w innym państwie członkowskim UE przez osoby tej samej płci mają – zgodnie z konstytucyjną zasadą równości wobec prawa – prawo do korzystania z ulg i preferencji podatkowych na takich samych warunkach, jakie muszą spełnić osoby pozostające w związku małżeńskim w rozumieniu prawa rodzinnego. Dotyczy to zarówno prawa do korzystania z ulgi, jak i ograniczeń w korzystaniu z niej.”

W związku ze stanowiskiem przedstawionym w ww. interpretacji ogólnej należy zgodzić się z Panem, że na potrzeby zwolnienia z podatku od czynności cywilnoprawnych spełnione są kryteria uznania Panów za osoby traktowane na gruncie prawa podatkowego tak jak osoby pozostające w związku małżeńskim, czyli zaliczone do tzw. „grupy zerowej”, o której mowa w art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Skoro na gruncie prawa podatkowego są Panowie traktowani tak jak osoby pozostające w związku małżeńskim, to udzielenie pożyczki pomiędzy Pana Małżonkiem a Panem będzie podlegało zwolnieniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 9 pkt 10 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, w przypadku spełnienia warunków określonych w tym przepisie.

W przypadku niespełnienia warunków zwolnienia z art. 9 pkt 10 lit. b) ww. ustawy udzielenie pożyczki będzie podlegało opodatkowaniu stawką 0,5 %. Obowiązek podatkowy będzie ciążył na Panu jako osobie biorącej pożyczkę.

Dodatkowe informacje

Informacja o zakresie rozstrzygnięcia

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.

Ta interpretacja stanowi ocenę Pana stanowiska wyłącznie w zakresie przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W zakresie podatku od spadków i darowizn wydane zostanie odrębne rozstrzygnięcie.

Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji

·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.

·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:

·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:

Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację

Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).

Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):

·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo

·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).

Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).

Podstawa prawna dla wydania interpretacji

Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.