0111-KDIB2-2.4014.154.2026.3.DR
W zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki.
Interpretacja indywidualna
– stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
12 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zawarcia umowy pożyczki. Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 4 sierpnia 2026 r. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
A sp. z o.o. sp. k. z siedzibą (…) jest zarejestrowana jako czynny podatnik podatku od towarów i usług (…).
Spółka prowadzi działalność gospodarczą w zakresie następujących PKD:
1) 41,10, Z - Realizacja projektów budowlanych związanych ze wznoszeniem budynków,
2) 41,20, Z - Roboty budowlane związane ze wznoszeniem budynków mieszkalnych i niemieszkalnych,
3) 43, 12, Z- Przygotowanie terenu pod budowę,
4) 64, 99, Z - Pozostała finansowa działalność usługowa, gdzie indziej niesklasyfikowana, z wyłączeniem ubezpieczeń i funduszów emerytalnych,
5) 68, 10, Z - Kupno i sprzedaż nieruchomości na własny rachunek
6) 68, 31, Z - Pośrednictwo w obrocie nieruchomościami
7) 68, 32, Z- Zarządzanie nieruchomościami wykonywane na zlecenie
8) 70, 10, Z - Działalność firm centralnych (head offices) i holdingów, z wyłączeniem holdingów finansowych
9) 70, 22, Z - Pozostałe doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania
10) 82, 99, Z - Pozostała działalność wspomagająca prowadzenie działalności gospodarczej, gdzie indziej niesklasyfikowana.
W celu prowadzenia działalności gospodarczej spółka korzystała i zamierza korzystać z możliwości otrzymania pożyczki od podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w tym zakresie. Dotychczas spółce zostały udzielone pożyczki od dwóch podmiotów (dalej zwani: Pożyczkodawca 1 i Pożyczkodawca 2). W umowach pożyczek zawartych z Pożyczkodawcą 1 i Pożyczkodawcą 2 wskazane były zapisy, zgodnie z którymi pożyczki zostaną udzielone do określonej kwoty. Strony w momencie zawarcia umów pożyczek nie znały zatem dokładnej wartości kwot pożyczek, które ostatecznie zostaną wypłacone pożyczkobiorcy, czyli Spółce.
Spółka rozważa możliwość zwrócenia się do podmiotów prowadzących działalność gospodarczą o udzielenie kolejnej pożyczki. Spółka nie ustaliła jeszcze, który podmiot udzieli jej pożyczki i jakie będzie oprocentowanie. Każdy z potencjalnych pożyczkodawców prowadzi działalność gospodarczą w formie spółki prawa handlowego lub spółki cywilnej.
Podmioty, które prawdopodobnie udzielą Spółce pożyczki będą zarejestrowane jako czynni podatnicy podatku VAT. W przeszłości miała jednak miejsce sytuacja, kiedy to pożyczkodawca (Pożyczkodawca 1) zawarł ze Spółką umowę pożyczki przed dokonaniem rejestracji do podatku VAT. Jednakże sama wypłata transzy pożyczki miała miejsce już po dokonaniu rejestracji Pożyczkodawcy 1 do podatku VAT. W momencie wypłaty pierwszej transzy środków w ramach umowy Pożyczkodawca 1 był już wpisany jako czynny podatnik VAT. Pożyczkodawca 1 udzielał tej pożyczki w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, co nie budzi żadnych wątpliwości stron umowy pożyczki.
Nie wykluczone, że Spółka będzie uzyskiwać jeszcze pożyczki od innych podmiotów i również zdarzy się sytuacja, kiedy to sama umowa pożyczki zostanie podpisana przed rejestracją któregoś pożyczkodawcy do podatku VAT, ale sama wypłata środków zostanie już dokonana w transzach po jego rejestracji do VAT. Na dzień wypłaty środków pożyczkodawcy będą widnieli jako czynni podatnicy VAT.
Żaden z dotychczasowych Pożyczkodawców nie składał i nie złoży zawiadomienia, o którym mowa w art. 43 ust. 22 ustawy o VAT o rezygnacji ze zwolnienia z VAT dla usług, o których mowa w art. 43 ust. 1 ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41 ustawy o VAT. Takiego zawiadomienia nie złoży również nowy pożyczkodawca, który w przyszłości może udzielić pożyczki na rzecz Spółki.
W uzupełnieniu wniosku wskazali Państwo, że zawarte umowy lub przyszłe umowy korzystały lub będą korzystały ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy VAT. Wszyscy kontrahenci Wnioskodawcy to czynni zarejestrowani podatnicy podatku od towarów i usług. Jeden z kontrahentów Wnioskodawcy uzyskał własną interpretację indywidualną, z której wynikało, że udzielenie pożyczki korzystało ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie ww. przepisu ustawy. Strony umowy nie złożyły i nie złożą oświadczenia o rezygnacji ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.
Pytania
1) Czy otrzymane już dotychczas pożyczki w opisanych okolicznościach podlegają wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, jeżeli Pożyczkodawca 2 zarówno w dniu podpisywania umowy jak i w dniu wypłaty środków z pożyczki był czynnym podatnikiem podatku VAT i udzielił jej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem VAT?
2) Czy otrzymane pożyczki w opisanych okolicznościach podlegają wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, jeżeli Pożyczkodawca 1 na dzień podpisania umowy nie był jeszcze wpisany do rejestru czynnych podatników VAT, ale na dzień wypłaty środków z pożyczki był już czynnym podatnikiem podatku VAT i udzielił jej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem VAT?
3) Czy otrzymane pożyczki w przyszłości od nowych podmiotów, w opisanych okolicznościach podlegać będą wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, jeżeli pożyczkodawca na dzień podpisania umowy nie będzie jeszcze wpisany do rejestru czynnych podatników VAT, ale na dzień wypłaty środków z pożyczki będzie już czynnym podatnikiem podatku VAT i udzieli jej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem VAT?
4) Czy otrzymane pożyczki w przyszłości od nowych podmiotów, w opisanych okolicznościach podlegać będą wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, jeżeli pożyczkodawca na dzień podpisania umowy oraz na dzień wypłaty środków z pożyczki będzie wpisany do rejestru czynnych podatników VAT i będzie jej udzielał w ramach prowadzonej działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem VAT?
Państwa stanowisko w sprawie
Państwa zdaniem, zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2026 r. poz. 191):
Podatkowi podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.
Ponieważ w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych brak jest definicji umowy pożyczki, w tym zakresie należy posiłkować się uregulowaniami zawartymi w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (tekst jedn.: Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 z późn. zm.).
Zgodnie z art. 720 § 1 ustawy Kodeks cywilny, przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.
Stosownie do treści art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.
W myśl art. 4 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży - przy umowie pożyczki i umowie depozytu nieprawidłowego - na biorącym pożyczkę lub przechowawcy.
W oparciu o art. 6 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, podstawę opodatkowania stanowi - przy umowie pożyczki i umowie depozytu nieprawidłowego – kwota lub wartość pożyczki albo depozytu, a w przypadku umowy określającej, że wypłata środków pieniężnych nastąpi niejednokrotnie i ich suma nie jest znana w chwili zawarcia umowy - kwota każdorazowej wypłaty środków pieniężnych.
Stosownie do treści art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2 powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.
Jednakże, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1a cyt. ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą każdorazowej wypłaty środków pieniężnych, jeżeli umowa pożyczki określa, że wypłata środków pieniężnych nastąpi niejednokrotnie i ich suma nie jest znana w chwili zawarcia umowy.
Stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy, stawka podatku wynosi od umowy pożyczki oraz depozytu nieprawidłowego - 0,5%, z zastrzeżeniem ust. 5.
Na podstawie przywołanych wyżej regulacji prawnych należy stwierdzić, że umowy pożyczki podlegają generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tego podatku ciąży na biorącym pożyczkę.
Niezależnie od powyższego, w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
Na podstawie art. 2 pkt 4 lit. a) i b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:
a) w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług, z wyjątkiem umów sprzedaży, których przedmiotem jest lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, opodatkowanych zgodnie z art. 7a,
b) jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:
- umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
- umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.
Z treści art. 2 pkt 4 lit. a) i b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wynika, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają generalnie status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że dana czynność (ta konkretna) jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub przynajmniej jedna ze stron tej czynności, z tytułu tej czynności, jest z tego podatku zwolniona (z wyjątkami w ustawie wskazanymi).
Zgodnie z art. 1a pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, użyte w ustawie określenie podatek od towarów i usług oznacza podatek od towarów i usług w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r. poz. 775, 894, 896, 1203, 1541 i 1811) lub podatek od wartości dodanej pobierany na podstawie przepisów obowiązujących w państwach członkowskich.
Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że czynność udzielenia przez Pożyczkodawcę odpłatnej pożyczki pieniężnej na rzecz Pożyczkobiorcy, będzie stanowić czynność mieszczącą się w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, jako odpłatne świadczenie usług, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy. Z uwagi na to, że usługi te mieszczą się w zakresie czynności, o których mowa w cyt. art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy jako wymienione wprost w tym przepisie, usługa udzielenia przez Pożyczkodawcę odpłatnej pożyczki pieniężnej na rzecz Pożyczkobiorcy będzie korzystać ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie tego przepisu.
Zatem, skoro udzielona Pożyczkobiorcy pożyczka podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (jest zwolniona z opodatkowania na podstawie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług) to w analizowanej sprawie ma zastosowanie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Tym samym na Pożyczkobiorcy nie będzie ciążył obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu otrzymanych we wniosku pożyczek.
Podobne stanowisko zostało wyrażone w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 19 marca 2026 r. w sprawie Znak: 0111-KDIB1-2.4014.2.2026.2.EWJ, w której wskazano, że „Z przedstawionego opisu wynika, że Państwa Spółka ( (...) Spółka z o.o.) zamierza udzielić Spółce (...) pożyczki. Pożyczkodawca i Pożyczkobiorca są podmiotami powiązanymi w rozumieniu art. 11a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.
Pożyczka zostanie udzielona ze środków własnych Pożyczkodawcy i zostanie przeznaczona na finansowanie bieżącej działalności gospodarczej Pożyczkobiorcy. Celem gospodarczym udzielenia przez Pożyczkodawcę pożyczki jest uzyskanie zysku w postaci odsetek. Jakkolwiek zapytanie Państwa dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności ustalenia wymaga kwestia, czy transakcja ta podlega regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności regulacjami w zakresie ustawy o podatku od towarów i usług skutkuje wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Z interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej Znak: (...), wydanej dla Państwa w zakresie podatku od towarów i usług wynika, że czynność udzielenia przez Pożyczkodawcę odpłatnej pożyczki pieniężnej na rzecz Pożyczkobiorcy, będzie stanowić czynność mieszczącą się w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, jako odpłatne świadczenie usług, zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy. Z uwagi na to, że usługi te mieszczą się w zakresie czynności, o których mowa w cyt. art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy jako wymienione wprost w tym przepisie, usługa udzielenia przez Pożyczkodawcę odpłatnej pożyczki pieniężnej na rzecz Pożyczkobiorcy będzie korzystać ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie tego przepisu.
Zatem, skoro udzielona Pożyczkobiorcy pożyczka podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (jest zwolniona z opodatkowania na podstawie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług) to w analizowanej sprawie ma zastosowanie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Tym samym na Pożyczkobiorcy nie będzie ciążył obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu opisanej we wniosku pożyczki”.
Skoro Pożyczkodawca 1 i Pożyczkodawca 2 udzielali dotychczas pożyczek w ramach prowadzonych przez nich działalności gospodarczych i na dzień wypłaty środków byli wpisani jako czynni podatnicy VAT oznacza to, że podlegają one wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na postawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Dla celów ustalenia, że pożyczka nie podlega opodatkowaniu podatkiem PCC na podstawie ww. artykułu nie ma znaczenia, że podatnik na dzień podpisywania umowy pożyczki nie był czynnym podatnikiem podatku VAT. Istotne z punktu widzenia ustalenia obowiązku podatkowego w zakresie PCC ma bowiem okoliczność, że pożyczki zostały udzielone w ramach prowadzonych działalności gospodarczych przez Pożyczkodawców.
Po drugie dla celów ustalenia czy pożyczka podlega opodatkowaniu podatkowi VAT nie ma znaczenia, że podatnik nie był zarejestrowany jako czynny podatnik podatku VAT w rejestrze, gdyż sama czynność wpisania do rejestru ma wyłącznie skutek materialno-techniczny. O tym, czy dany podmiot działa w charakterze podatnika VAT czynnego lub zwolnionego nie decyduje kwestia samej rejestracji i złożenia deklaracji VAT-R.
Podatnik działając w charakterze podatnika VAT, korzystający od początku działalności gospodarczej ze zwolnienia podmiotowego lub przedmiotowego ma oczywiście możliwość złożenia deklaracji VAT-R, jednakże ta czynność ma charakter dobrowolny.
Należy również zauważyć, że w przypadku podatnika, który dokonał sprzedaży wymienionej w art. 113 ust. 13 VAT lub który przekroczył limit wskazany w art. 113 ust. 1 i 9 VAT brak złożenia w obowiązującym terminie deklaracji VAT-R nie ma jakiegokolwiek znaczenia dla kwestii konieczności opodatkowania podatkiem VAT dokonanych przez tego podatnika sprzedaży.
Tym samym należy uznać, że okoliczność złożenia deklaracji VAT-R stanowi czynność materialno-techniczną, która w żaden sposób nie decyduje o tym, czy dany podmiot działa w charakterze podatnika podatku od towarów i usług oraz czy działa w charakterze podatnika VAT czynnego zwolnionego.
Podobne stanowisko zostało wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie sygn. akt III SA/Wa 1965/19 z dnia 12 lutego 2020 r., który wskazał, że „Samo zarejestrowanie podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług, jak również potwierdzenie zarejestrowania następuje poprzez dokonanie, w dedykowanym do tego celu systemie informatycznym, stosownych operacji które mają charakter czynności materialno-technicznych. Z czynnościami materialno- technicznymi mamy bowiem do czynienia, gdy akty i czynności podejmowane są na podstawie przepisów prawa, które nie wymagają autorytatywnej konkretyzacji, a jedynie potwierdzenia uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Jednakże w razie uznania przez organ podatkowy, że brak jest podstaw do rejestracji podatnika jako podatnika podatku od towarów i usług, rozstrzygnięcie w tym zakresie powinno mieć charakter decyzji organu podatkowego.”
W tym miejscu należy również wyjaśnić, że kluczowe znaczenia dla rozliczenia podatku od towarów i usług ma moment powstania obowiązku podatkowego.
Zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. e) VAT, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty z tytułu świadczenia usług zwolnionych od podatku zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 37-41.
Natomiast zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 38 VAT, zwalnia się od podatku usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę.
Z powyższych regulacji wynika zatem, że w przypadku usługi udzielenia pożyczki obowiązek podatkowy powstaje w momencie otrzymania całości lub części odsetek.
Oznacza to, że na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług kluczowe znaczenie ma nie moment podpisania umowy, ale moment otrzymania odsetek.
Tożsame stanowisko zostało wyrażone w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 11 marca 2026 r. w sprawie Znak: 0114-KDIP4-3.4012.5.2026.2.DS, w której wskazano, że „W kwestii momentu powstania obowiązku podatkowego, wskazać należy na treść art. 19a ust. 1 ustawy o VAT, stanowiącego, że obowiązek podatkowy powstaje zasadniczo z chwilą dokonania dostawy towarów lub wykonania usługi. Wyjątki od tej zasady zostały wskazane w szczególności w art. 19a ust. 1a, 1b, 5 i 7-11, art. 14 ust. 6, art. 20, art. 21 ust. 1 i art. 138f ustawy o VAT.
Zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 1 lit. e ustawy o VAT, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania całości lub części zapłaty z tytułu świadczenia usług zwolnionych od podatku zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 37-41 ustawy o VAT.”
Z powyższej analizy wynika, że kluczowe znaczenia dla celów opodatkowania pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych ma okoliczność, udzielenia pożyczki w ramach prowadzonej działalności gospodarczej. Oznacza to, że nie ma w tym przypadku znaczenia czy podmiot w momencie podpisania umowy pożyczki złożył formularz VAT-R w celu potwierdzenia okoliczności korzystania ze zwolnienia lub dokonania rejestracji jako czynny podatnik od podatku od towarów i usług.
Tym samym Wnioskodawca stoi na stanowisku, że otrzymane pożyczki w opisanych okolicznościach podlegają wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, nawet jeżeli pożyczkodawca na dzień podpisania umowy nie był jeszcze wpisany do rejestru czynnych podatników VAT, ale na dzień wypłaty środków z pożyczki był już czynnym podatnikiem podatku VAT i udzielił pożyczki w ramach prowadzonej działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem VAT.
Odnosząc się natomiast do pytań nr 3 i 4 Wnioskodawca również uważa, że otrzymane w przyszłości pożyczki od podmiotu udzielającego go w ramach prowadzonej działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem podlegają wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych niezależnie od tego, czy Pożyczkodawca w dniu podpisania umowy pożyczki będzie zarejestrowany jako podatnik VAT czynny.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 191) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ww. ustawy:
Podatkowi podlegają: umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.
W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.
Natomiast zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1a ww. ustawy:
Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem ust. 2, powstaje z chwilą każdorazowej wypłaty środków pieniężnych, jeżeli umowa pożyczki określa, że wypłata środków pieniężnych nastąpi niejednokrotnie i ich suma nie jest znana w chwili zawarcia umowy.
Na podstawie art. 4 pkt 7 ww. ustawy:
Obowiązek podatkowy, z zastrzeżeniem art. 5, ciąży przy umowie pożyczki i umowie depozytu nieprawidłowego – na biorącym pożyczkę lub przechowawcy.
W związku z powyższymi regulacjami prawnymi należy stwierdzić, że umowy pożyczki podlegają generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tego podatku ciąży na biorącym pożyczkę.
Niezależnie od powyższego podkreślić należy, że w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
Na podstawie art. 2 pkt 4 lit. a) i b) ww. ustawy:
Nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zmiany:
a) w zakresie, w jakim są opodatkowane podatkiem od towarów i usług, z wyjątkiem umów sprzedaży, których przedmiotem jest lokal mieszkalny stanowiący odrębną nieruchomość, opodatkowanych zgodnie z art. 7a,
b) jeżeli przynajmniej jedna ze stron jest zwolniona od podatku od towarów i usług z tytułu dokonania tej czynności, z wyjątkiem:
- umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
- umów sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.
W przypadku umów pożyczki o wyłączeniu, o którym mowa w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług. Podstawę do ww. wyłączenia może stanowić m.in. fakt, że jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest zwolniona z podatku od towarów i usług.
W związku z tym podkreślić należy, że jakkolwiek Państwa zapytanie dotyczy opodatkowania już zawartych oraz przyszłych umów pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności ustalenia wymaga kwestia czy transakcje te podlegają/będą podlegały regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia ich podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tych czynności regulacjami w zakresie ustawy o podatku od towarów i usług skutkuje wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
Z przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego wynika, że korzystali Państwo i zamierzają Państwo korzystać z możliwości otrzymania pożyczki od podmiotów prowadzących działalność gospodarczą w tym zakresie. Dotychczas zostały Państwu udzielone pożyczki od dwóch podmiotów (Pożyczkodawca 1 i Pożyczkodawca 2). Rozważają Państwo możliwość zwrócenia się do podmiotów prowadzących działalność gospodarczą o udzielenie kolejnej pożyczki. W uzupełnieniu wniosku wskazali Państwo, że zawarte umowy/przyszłe umowy korzystały lub będą korzystały ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy VAT. Strony umowy nie złożyły i nie złożą oświadczenia o rezygnacji ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.
W związku z tym Organ przyjął, że opisane we wniosku czynności udzielenia pożyczki korzystały lub będą korzystały ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem od towarów i usług.
Jeżeli zatem istotnie, jak Państwo wskazali, udzielenie omawianych pożyczek było i będzie zwolnione z opodatkowania na podstawie przepisów ustawy o podatku od towarów i usług – co jak zauważono poniżej nie jest przedmiotem niniejszej interpretacji, gdyż interpretacja wydawana jest wyłącznie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych – to na mocy art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych zawarte umowy pożyczki nie podlegają i nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych – są z niego wyłączone.
Jak wskazano już wyżej, w przypadku umów pożyczki o wyłączeniu, o którym mowa w art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony tej umowy posiadają status podatnika podatku od towarów i usług.
Tym samym Państwo (pożyczkobiorca) nie są i nie będą zobowiązani do zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu zawarcia ww. umów pożyczki.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia oraz zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Przedmiotem niniejszej interpretacji zgodnie z Państwa wolą – wyrażoną w uzupełnieniu wniosku – jest wyłącznie ocena Państwa stanowiska w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych. Tym samym ustalenia odnoszące się do uregulowań zawartych w ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) uznano za element opisu niepodlegający ocenie w ramach wydawanej interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych.
W pozostałym zakresie wniosku, dotyczącym podatku od towarów i usług, zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Rozliczaj podatki zgodnie z przepisami — w programie TaxMachine
Interpretacje pomagają zrozumieć przepisy; TaxMachine pomaga je zastosować w praktyce — prowadzi księgi, liczy podatki i generuje deklaracje, a stawki, druki i przepisy aktualizuje na bieżąco.
- ✓ Księga przychodów i rozchodów, ryczałt oraz pełna księgowość
- ✓ Faktury i e-faktury KSeF, JPK_V7 i JPK_KR
- ✓ PIT, CIT, VAT i inne deklaracje + wysyłka e-Deklaracje z pobraniem UPO
- ✓ Środki trwałe i amortyzacja, płace i ZUS
- ✓ Automatyczne aktualizacje stawek, druków i przepisów